0811-2005f

FOREIGN PRESS REVIEW (FPR) - ‘Relevant news, views, comments and analysis from all around the world’
Compiled by Şanlı Bahadır Koç / e-mail : sbahadir@bilkent.edu.tr  -  Subscribe to FPR

 Ext. links Britain/ Turkey/ Magazines/ US / Think-tanks / Blogs / Misc /Books / Quickread / Numbers / Reports

H1 International Security, David M. Edelstein Occupational Hazards: Why Military Occupations Succeed or Fail International commentary on Iran’s Nuclear Program: ‘A Serious Crisis’ Guardian Arms seized at Iran-Iraq border Britain describes smuggling of weapons from Iran into Iraq as 'unacceptable'. New York Times Letter From Europe: Just When You Thought Schröder Was History... Financial Times COMMENT: Why free trade has costs for developing countries By Robert Hunter-Wade The gains for developing countries from trade liberalisation are likely to be much smaller than consensus assumes, writes Robert Hunter-Wade COMMENT: America's exceptionally poor choice of friends By Quentin Peel  With the war in Iraq, US exceptionalism has reached a new watershed. Double standards are no longer the exception, but the rule – just as global controls have become more intrusive. Merkel's support waning in German campaign Poll shows CDU popularity has ‘fallen sharply’ Christian Science Monitor Is a bigger 'nuke club' inevitable? Iran is essentially daring the West to react by restarting its nuclear plant. Iraqi constitution must deliver oil to Sunnis, or it won't deliver stability By Edward P. Joseph and Michael O'Hanlon Washington Post Official Says Early Pullout in Iraq Unlikely Military Official Says Withdrawal At Least a Year Off Jim Hoagland: Fathers, Sons and Questions David S. Broder: What Mideast Reform Will Require International commentary on Hiroshima: ‘Strongest Possible’ Case For Non-Proliferation Open Society Institute, Covering Oil: A Reporter's Guide to Energy and Development Econbrowser,  Limitations of the Hirsch report on peak oil Research: Science Applications International Corporation, Robert L. Hirsch, Roger Bezdek and Robert Wendling,  Peaking Of World Oil Production: Impacts, Mitigation, & Risk Management	H2 NYT- Kirkuk - A City With 3 Chips on Its Shoulder What if? Turkey weighs French threat to EU bid Reuters Debka Turkey arrests a key terrorist close to bin Laden for plot to blow up Israeli cruise ships. Turkey detains key al Qaeda figure - sources Turkey arrests key Al-Qaida figure said planning attack on Israelis The Phantoms of Partition in Iraq Dar Al-Hayat Renewed Threats from the PKK JINSA Panel Examines Implications for Turkey, Iraq and the U.S. UPI Could Cyprus Trip Up Turkey? Daily Star For Kurds, a united Iraq means settling for less By Ali Ezzatyar Syria's empty Iranian gambit By Michael Young Did Speaker Hastert Accept Turkish Bribes? Is there a place for Islam in Mikhael Saakashvili’s Christian Georgia?  By Bayram BALCI Georgia and the European Neighbourhood Policy: Human Rights Watch Briefing Paper Report full text [PDF 214kb] Blueprint for Russia: Foreign Policy Centre Report full text [PDF] RFE/RL Azerbaijan: Spy Scandal Continues To Raise More Questions Than Answers EurasiaNet Russia’s Troop Withdrawal From Georgia: The Start of a New Friendship? Turkey Purges Army of Islamists, Terrorism and Military Buildup Continue SlateToday's Papers / Blogometer realclearpolitics – ABC’s The Note - Early Bird thru GovExec - antiwar.com / Wikipedia / technorati Heritage Foundation The 2005 Quadrennial Defense Review: New Missions in Homeland Security and Post-Conflict Operations? by Jack Spencer and Kathy Gudgel AEI Defense Reform in Europe – The case of Poland The United States should help its allies reform their military budgets and capabilities. Le Monde Islam et islamismes, par Pénélope Larzillière NRO David Frum: Can a free society ban the burqa?	H3 Turkey and Europe Turkey and the U.S. Greek press on Cyprus and Turkey Turkey and the Middle East Turkey, Russia, Caucasus and C. Asia Morgan Stanley  Turkey: Payback from Globalisation Turkey: c/a deficit up 58,4% y/y in June Turkey: Financial account net capital inflow down 7,8% Financial Times,  Arab Gulf oil wealth to be spent on foreign assets Arab Gulf oil producing countries will embark on a “massive accumulation of foreign assets” as they cash in on record oil prices and soaring worldwide petroleum demand, a new report says. Ext links-Google News Turkey –Turquie- Türkei - Dış Basında Türkiye - İç Basında Türk Dış Politikası - Kurdish Media  - FPR Archive - Quickread - Google News - Iraq -Iran - Syria – Kurdish - Greece - Cyprus - Israel -TurcoPundit - Mideastwire.com - Iraqi&Regional MediaMonitoring - - BBC Turkish 0700 U.S. Charge D’Affaires Nancy Mceldowney Remarks Following Her Meeting With Prime Minister Erdogan .S. Concerned about Reports of Iranian Crackdown on Ethnic Kurds - Vanity Fair Interview with Sibel Edmonds Cheney's Man Replaces Feith at Pentagon MEMRI ‘Kaide’ (‘Al-Qaeda’) Magazine Published Openly in Turkey KDPI Secretary General letter to the UN and EU KDPI Northern Iraq: Like an independent state Turkey’s regressive policy spells strife Azad Zakhoi  Turkey has noticeably been pursuing a regressive policy over the past few months - a policy that threatens peace and stability in the region and which may compromise her international relations. Turkish economic and political interests in free Iraqi Kurdistan Azad Ali - Iraqi president’s official website launches Kurdish version Kurdish human rights activists arrested in Mehabad IWPR’s Iraqi Press Monitor [10.08.05] Iran’s violent campaign against the Kurdish people must stop! The Devil looks in on Iraq’s parliament Kurdistan Airlines launching Dubai-Erbil flights
H4 New York Times Letter From Europe: Just When You Thought Schröder Was History... Editorial America's Summer of Discontent This summer may well prove to be the turning point in Chinese-American relations, the time when America chose short-range paranoia over rational behavior. No End in Sight in Iraq By BOB HERBERT We're stuck in a murderous quagmire without even the suggestion of an end in sight. All Cultures Are Not Equal By DAVID BROOKS Iran Reopens Uranium Processing Plant as U.N. Agency Meets Despite Crushing Costs, Iraqi Cabinet Lets Big Subsidies Stand Turkey Holds 2 Syrians Suspected of Qaeda Ties The Energy Bill's Gift to Terrorists By ALAN J. KUPERMAN Keep a lid on the export of highly enriched uranium.	H5 Washington Post Official Says Early Pullout in Iraq Unlikely Military Official Says Withdrawal At Least a Year Off Jim Hoagland: Fathers, Sons and Questions Texas and Saudi Arabia have much in common. Oil. Vast tracts of scrubland. And political dynasties. No wonder King Abdullah is the only foreign leader to have two bilateral meetings with George Bush at the president's sun-baked Crawford ranch. David S. Broder: What Mideast Reform Will Require As Monday's deadline approaches for drafting the constitution for the new government of Iraq, more than the future of that war-torn country is at stake. In a real sense, this is the first crucial test for the ambitious project of bringing democracy to the Middle East and Persian Gulf that President... Iran Resumes Full Conversion Operations With Gaza as Their Guide, Some Settlers in West Bank Seek a Way Out In Leak Case, a New Tangent The origin of Joseph Wilson's 2002 trip to Niger is a contentious side issue to the ongoing inquiry. Poll: Britons Support Multiculturalism Public Sentiment Gauged in Wake of Attacks Oil Prices 40% Higher Than a Year Ago For Democrats, a Troubling Culture Gap  Dissatisfaction over the war in Iraq, the economy and rising health care costs might spell trouble for Republicans, but a study by Democratic strategists warns that their party's failure to connect with voters on cultural issues could prevent Democratic candidates from reaping gains in upcoming national elections.	H6 Guardian Arms seized at Iran-Iraq border Britain describes smuggling of weapons from Iran into Iraq as 'unacceptable'. Unholy strictures Karen Armstrong: It is wrong - and dangerous - to believe literal truth can be found in religious texts. Warming hits 'tipping point' A vast expanse of western Siberia is undergoing an unprecedented thaw that could dramatically increase the rate of global warming, scientists warn. A litany of deception and secrecy Simon Davies: From the Hutton inquiry to ID cards the government has been arrogant and unswerving in its ambition to remain closed. The only check on the folly and excesses of government Max Hastings: Attempts to weaken the judiciary and rule of law will only fuel terrorism. Give up your freedoms - or change tack Saad al-Fagih: Blair's anti-terror measures are exactly what Bin Laden wants.
H7  Le Monde Islam et islamismes, par Pénélope Larzillière Clash of Neoconservatives?: The Bush Administration and Iran’s New President: FPIF Report full text [PDF] Time Next Steps in the Iran Nuclear Standoff Weekly Standard The Overlooked Case Of Mohammed Afroze Al Qaeda's terrorism isn't really motivated by the Iraq War and Israel. Miles To Go NATO stopped the bombing in Kosovo six years ago, but the region is still problematic. by Daniel McKivergan University of California, Berkeley, Maurice Obstfeld,  America’s Deficit, the World’s Problem Hamburg Institute of International Economics, Rasul Shams Dollar-Euro Exchange Rate1999-2004 - Dollar and Euro as International Currencies World Bank, Claudio Raddatz,  Are external shocks responsible for the instability of output in low income countries? Will Japan Go Nuclear? Never. - Todd Crowell, Asiacable U.S. Academic Experts Advise Against Security Council Expansion - "Reform is a process, not an event" Kevin Drum on ABLE DANGER SPIEGEL'S Daily Take: German Cities Targeted by Terrorists?	H8 BBC Iran in nuclear sanctions warning Iran warns the US and EU it would be a "grave mistake" to refer its nuclear programme to the UN. Q&A: Iran's nuclear stand-off Crisis averted or delayed? Iran press defiant on stance Oil kingdom 'woes' Saudi youths reassess their ambitions as unemployment rises KR Americans get mixed signals on future of war in Iraq 6 GIs Killed in Iraq, 45 Dead in 10 Days Gen. Myers: Possibility of Third Iraq Tours 'Always Out There' Iraqi Police Raid Russian News Agency After Interview With Guerilla Leader Iraq Official: Iran Smuggling Reports Exaggerated Oil Prices Rise to $65 a Barrel, a New High, Though Analysts Say Supply Fears Are Overblown	H9 Ha’aretz –For first time, Jews no longer a majority in pre-pullout Israel Demography expert: Gaza withdrawal ensures Jewish majority between Jordan and the sea for 20 years After Iran joins the club Since the moment when the nuclear genie left the bottle, mankind has been destined to live beneath the sword of Damocles. The NewsHour With Jim Lehrer, George Perkovich, Henry Sokolski, Nuclear Negotiations with North Korea and Iran Daily Star Syria's empty Iranian gambit By Michael Young Monitor Iran's centrifuges, and its honor By Rami G. Khouri With his first act as king, Abdullah hints at a faster pace for reforms Belafonte changes tune on Jewish role in Third Reich He added, however, that "Jews did have a role in the demise and brutal treatment of the Jewish people." Jerusalem Post The logic of the Middle East By BARRY RUBIN
H10 Christian Science Monitor Is a bigger 'nuke club' inevitable? Iran is essentially daring the West to react by restarting its nuclear plant. Iraqi constitution must deliver oil to Sunnis, or it won't deliver stability By Edward P. Joseph and Michael O'Hanlon Iraqis thirst for water and power The lack of basic services is prompting more protests aimed at Iraqi officials. Gaza pullout and peace By Helena Cobban Britain struggles with how to prevent terror legally Conservative leader warns 'judicial activism' is hindering antiterror tactics Asia Times Asia Times, P R Kumaraswamy, Saudis search for stability PINR "Intelligence Brief: Germany" "Most Europeans do not want to choose between the United States and the EU," says Council fellow Charles Kupchan in The Irish Times.	H11 IHT  US Tempers Iraq Pullout Predictions Confronting Sharon's 'my way' doctrine By JERROLD KESSEL AND PIERRE KLOCHENDLER Sharon's way of making policy may have an even greater impact on future peace moves than the Israeli pullout from Gaza. Meanwhile, Israel grabs the rest of Jerusalem By HIND KHOURY  The real strategy behind disengagement in Gaza is revealed by Israel's aggressive moves to consolidate its occupation of Jerusalem's eastern Palestinian sector. Palestinians must face up to their responsibilities By E. ROBERT GOODKIND  Making the Gaza experiment a success will require its people to assert their support for the Palestinian government. BBC Europe getting hotter, WWF warns Europe can expect more heat waves, drought and torrential rains, the Worldwide Fund for Nature warns. Q&A: Climate change Climate change: The big emitters	H12 RFE/RL  Russia: Moscow Urges Iran To Halt Nuclear Restart Iraq: U.S. Charges Iran With Sending Arms Across Border China: Beijing In Pursuit Of Major Status As Space Power Ousted Baghdad Mayor Speaks To Radio Free Iraq Is there a place for Islam in Mikhael Saakashvili’s Christian Georgia?  By Bayram BALCI Georgia and the European Neighbourhood Policy: Human Rights Watch Briefing Paper Report full text [PDF 214kb] Blueprint for Russia: Foreign Policy Centre Report full text [PDF] RFE/RL Azerbaijan: Spy Scandal Continues To Raise More Questions Than Answers EurasiaNet Russia’s Troop Withdrawal From Georgia: The Start of a New Friendship? EDM ABKHAZ DERAIL RAILROAD TALKS ANTI-SAAKASHVILI OPPOSITION STRIKES ELECTION DEAL
H13 The Times Muslims unite! It is time for Muslims to study the revelation of their religion as an event inside history Salman Rushdie Iran - A divided nation puts differences aside on the nuclear road - Iranians of all backgrounds voice their pride and support for the controversial energy programme Foreign Editor's Briefing: Democracy's ugly consequence WHEN British troops eventually pull out from southern Iraq, they will leave behind the Islamic Republic of Basra: a mini-state which is more solidly Islamicist than any other part of the country. WSJ Concrete Ideas for Supporting Arab Democracy It takes more than a free election to create a functioning democracy. By DAVID S. BRODER Europe's Forgotten Youth Each Italian worker will have to support a retiree. By ANN METTLER The North African Front Algeria and Morocco remain important fronts in the global war against terrorism. By AMIR TAHERI China's Own Historical Revisionism President Hu Jintao is a master at molding history to serve political ends.  By WILLY LAM Wall Street Journal, Justin Lahart, Return of the King: The rise in short-term interest rates may mean that cash once again is becoming a competitive asset class.	H14 Financial Times COMMENT: Why free trade has costs for developing countries By Robert Hunter-Wade The gains for developing countries from trade liberalisation are likely to be much smaller than consensus assumes, writes Robert Hunter-Wade, professor of political economy at the London School of Economics. COMMENT: America's exceptionally poor choice of friends By Quentin Peel  With the war in Iraq, US exceptionalism has reached a new watershed. Double standards are no longer the exception, but the rule – just as global controls have become more intrusive. Merkel's support waning in German campaign Poll shows CDU popularity has ‘fallen sharply’ SPD's mood lifts over Merkel misfortunes LEADER: Merkel's tax problem Arab Gulf oil wealth to be spent on foreign assets Arab Gulf oil producing countries will embark on a “massive accumulation of foreign assets” as they cash in on record oil prices and soaring worldwide petroleum demand, a new report says. Gaza pullout threatens to split Israel's ruling party Following Israel’s withdrawal from Gaza, polls indicated that prime minister Ariel Sharon would lose a leadership contest with main rival Benjamin Netanyahu. Nicolas Sarkozy is keeping his fellow French cabinet ministers on their toes this summer. The indefatigable interior minister is supposed to be relaxing, but the “Duracell bunny” keeps popping up wherever there’s a photo-opportunity. Muslims offer a new Mecca for marketers  While politicians are reaching out to Muslims in Europe to encourage integration, business is courting one of the fastest growing consumer groups. Elections could alter the course of Japan's foreign policy   Japan has troops in Iraq, it is involved in six-party nuclear non-proliferation talks with North Korea, it wants a permanent... Koizumi's gamble Dissolving parliament and calling a snap general election a year ahead of schedule in response to the defeat of a cherished bill is a gamble for any prime minister... S African proposal to halt Iran N-crisis South Africa has proposed a compromise to break the diplomatic crisis over Iran's nuclear programme, after Tehran moved to resume work on producing nuclear fuel.	H15 Los Angeles Times No Relief in Sight as Oil Prices Hit New High Crude briefly touches $65 a barrel as officials warn pump prices could remain above $2 a gallon through much of next year. Editorial Nuclear past and present THE 60TH ANNIVERSARY of the first atomic bombing was occasion for solemn remembrances of the devastation inflicted by the most powerful weapon in human history. Yet the world's attention has since turned from Hiroshima and Nagasaki to Beijing and Esfahan A Dying Man's Cry For Freedom in Iran - THE HEADLINES out of Tehran concern the predictable failure of yet another round of farcical negotiations designed to stop Iran's nuclear weapons program. Meanwhile, a much more dramatic story is unfolding with much less attention. Max Boot Brutal New Threat in Iraq: Bomb Dogs Insurgents are rigging dogs with explosives. Even Iraqi critics of the U.S. denounce the tactic. A punch bowl made in China A FORMER FEDERAL RESERVE CHAIRMAN once famously said it was the central bank's job to "take away the punch bowl when the party is warming up." That's precisely what Alan Greenspan and his colleagues at the Fed have been doing for more than a year now, as they have gone about methodically raising the overnight federal funds rate from 1% to 3.5% — with Tuesday's quarter-point move marking the 10th increase since June 2004. FT COMMENT: Raids on western companies are more than a fad Cross-border acquisitions by China and other emerging market companies are a test of the willingness of rich countries to share the spoils of globalisation, writes Michael Klein of Citigroup Chavez uses oil to wield influence in the south Bush says $286bn highway bill creates US jobs US President George W. Bush signed a $286.5bn highway bill that he said would create new jobs but which critics contend is stuffed with billions of dollars worth of lawmakers’ pet projects. Hey big spenders: The highways bill shows Republicans addicted to spending There was a time when Republicans raged against wasteful federal spending and fought tenaciously to cut the size of government. Not any longer.
H16 Woodward Predicts Cheney vs. Clinton in 2008 Senate Not Likely To Shift in 2006 - John Fortier, The Hill U.N. Ripe For Reform, American-Style - John O'Sullivan, Chicago Sun-Times Ideas Will Be Crucial To Victory in War on Terror - Paul Kelly, The Australian Iran, N. Korea Nuke Programs Give Negotiators Fits - D. Simpson, Pittsburgh PG Hiroshima, Nagasaki, and Christian Morality - Pat Buchanan, Creators No Regrets For Crew of Enola Gay - John Carlson, Des Moines Register Chávez's Goal: 21st-Century Socialism - Carlos Alberto Montaner, Firmas Press Source: 9/11 Panel Staffers Probing Documents on 'Able Danger'	H17 Daily Telegraph Life at $65 a barrel Political uncertainty in the Middle East and a temporary drop in refining capacity are nudging the price of crude oil towards $65 a barrel. Yet the present rise is only tangentially the result of the two factors mentioned above. Iran warned over rebels Britain formally has protested to Iran over its growing interference in Iraq's internal affairs, citing the smuggling of sophisticated explosives that threaten to send coalition casualties soaring. FBI crackdown on Chinese spies The FBI is deploying hundreds of new agents across America to crack down on spying by a small army of Chinese agents who are stealing information designed to kick-start high-tech military and business programmes.	H18 Independent  Iran risks relationship with West by breaking nuclear seals Mary Dejevsky: Iran has a perfect right to go nuclear Gaza pullout: Caught in a trap Employment Dynamics of Married Women in Europe Institute for the Study of Labor A 35-page discussion paper analyzing the intertemporal labour supply behaviour of married women in six European countries
H19 CRS - American War and Military Operations Casualties: Lists and Statistics Global Security Institute,   Deadly Deadlock: A Political Analysis of the Seventh Review Conference of the Non-Proliferation Treaty KR Army meets recruiting goal for second straight month Gas hikes pushing up other prices Skyrocketing crude-oil prices are hitting Americans in the wallet in ways they might not imagine, increasing the price of everything from pizza delivery to patching a leaky roof.	H20 Slate   Evolution vs. Religion: Quit pretending they're compatible. Jacob Weisberg Poindexter's Revenge: The case for 'data-mining' just got stronger. Mickey Kaus CRS - Islamist Extremism in Europe Missile Defense: The Current Debate	H21 Daily Telegraph  We British will never learn that a hangover is neither big nor clever Deep down, because of some peculiarity in our psyche, we think it rather admirable to get bladdered, leathered, rat-arsed and otherwise hogwhimpering drunk. Or at least, Boris Johnson does. FT Screen test: Hollywood studios are facing a journey into the unknown A cinematic release months before a film reaches the home may become a thing of the past as companies reassess sources of revenue, evaluate new technology and try to reinforce audience appeal. Dallas' Miss Ellie dies of cancer Actress Barbara Bel Geddes - known to millions as Miss Ellie in the hit TV series Dallas - dies at 82.
Ext links Blogs - memeorandum  - Slate's Today's Blogs - Blogometer - Juan Cole  - Political Animal -  Belgravia Dispatch - Thomas P.M. Barnett  - CounterterrorismBlog	Joshua Marshall - Daniel Drezner  - war and piece - the washington note -  Phil Carter -  Helena Cobban -  Matt Yglesias  - Chicagoboyz -  Oxblog -   - Brad DeLong - Eric Alterman - abuaardvark	winds of change - OutSide the Beltway - InstaPundit - Kausfiles - andrewsullivan.com - Becker Posner-- armscontrolwonk - Registan

Turkey Watch

Turkey and Europe

FİNANCİAL TİMES DEUTSCHLAND: "BARIŞ MOTORU AVRUPA"

     BERLİN, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 100 bin 860 olan

liberal eğilimli Financial Times Deutschland gazetesinin

10 Ağustos 2005 tarihli sayısında, yukarıdaki başlık

altında yayımlanan, Avrupa Merkez Bankasının vefat eden

eski Başkanı Wim Duisenberg'in ölümünden kısa bir süre

önce kaleme aldığı makalenin özet çevirisi şöyledir:

     --Avrupa Ortak Para Birliği Alman Birliğinin Bedeli

       Değildi, Aksine Avrupa'nın Siyasi Bir Projesiydi...

       Bu Süreklilik İçinde Türkiye de Entegre Edilmelidir--

     Avrupa Para Birliğinin eleştiricileri, siyasi birlik

olmadan bu birliğin başarısızlığa mahkum olduğuna işaret

ediyorlar. Çıkarttıkları sonuca katılmakla beraber,

izledikleri yola katılmıyorum. Zira ortak para birimi avro,

başarısını AB üyesi ülkelerin siyasi angajmanına borçludur.

Başka bir deyişle: AB'nin siyasi bir birlik olmadığı doğru

değildir. Ekonomik entegrasyon, bütün yönleriyle siyasi

birleşme arzusunu yansıtmaktadır.

     Bu, entegrasyon sürecinin 1952 yılında başlamasından

bu yana böyledir. Fransa Başbakanı Pleven 1951 yılında

Avrupa Kömür ve Çelik Birliğinin yanında bir de Avrupa

Savunma Birliğinin kurulmasını önermişti. Gerçi Pleven bu

konuda başarısız olmuş, ancak ortaya attığı düşünce bir daha

kaybolmamıştı.

     O dönemdeki Fransa Dışişleri Bakanı Robert Schuman

için AKÇB açıkça barış çabasıyla bağlantılıydı. Özellikle

Başbakan Helmut Kohl yönetimindeki Almanya, para birliğini

"Savaş ve Barış" meselesi olarak siyasi birlik hedefiyle

ilişkilendirdi.

     Bu yüzden, "Almanya'nın para birliğine verdiği destek

sadece yeniden birleşmesinin bir bedeliydi" şeklinde

düşünenlerle aynı fikirde değilim.

     Avrupa entegrasyon süreci yarım yüzyıldır, bazen

gerilemeler bazen de büyük adımlarla ilerliyor ve daha önce

ayrılmış olan pazarları sıkı ticari ilişkiler yoluyla

birbirine bağlamıştır. Tabii ki Avrupa'daki ekonomiler

birbirinin aynısı olmadığı gibi, kişi başına düşen milli

gelirler de tamamen dengelenmemiştir. Fakat, ekonomik

farklılıklar, tüm projeler içindeki en iddialı projenin,

yani para birliğinin hayata geçirilmesine engel teşkil

edecek kadar büyük olmadı.

     Bu tarihi anlamak çok önemli, çünkü AB yeniden bir

eşikte bulunuyor: Sözünü tutup Türkiye ile üyelik

müzakerelerine başlamalı mı? AB Anayasa Anlaşması'nın Fransa

ve Hollanda'da reddedilmesinden sonra birçok kişi, Avrupa'nın

sözünü tutamayacağını ve tutmaması gerektiğini söylüyorlar.

Burada benim dikkatimi tehlikeli bir gerçeklik çekiyor:

Entegrasyona en başından itibaren güç veren motor durumundaki

"barış" konusu bu olayların sonucunda ne yapılması gerektiği

tartışmalarında nadiren dile getiriliyor.

     Tam tersine, sorumluluk sahibi devlet adamları ve parti

genel başkanları Türkiye'nin üyeliğine karşı olduklarını

açıkça dile getirdiler. Bu insanların Schumann ve Monnet'ten

Avrupa'nın geleceği için neyin önemli olduğu konusunda bir

şeyler öğrenmiş olmalarını ümit etmiştim, fakat maalesef

bunun söz konusu olmadığı görülüyor. Benim tabii ki Türkiye

ile AB arasında herhangi bir askeri çatışma çıkmasından

korkum yok. Neticede Türkiye NATO'nun sadık bir üyesi.

Fakat Avrupa'da -özellikle Fransa, Almanya, İspanya ve

Hollanda'da- kültürler arasında nitekim İslam ile insani,

Hristiyan ve Yahudi gelenek arasında giderek kötüleşen ve

sertleşen bir çatışma ortaya çıkıyor.

     Bana göre, Müslüman Türkiye'nin Avrupa'nın siyasi

birliğine entegrasyonu meselesinde söz konusu olan şey,

Schumann ve Monnet'in karşı karşıya kaldıkları aynı

türdeki sorudur. Avrupa'nın, o dönemlerde ülkeler arasında

barışa ihtiyaç duyduğu gibi, bugün de kültürler arasında

barışa çok ihtiyacı vardır. Bu yüzden Türkiye'yi ortamıza

almalıyız. (BEBM/BB/NA)(AHÇ/BK)

FRANKFURTER ALLGEMEINE ZEITUNG: "RASMUSSEN KUŞKULU"

     BERLİN, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 375 bin 770 olan

muhafazakar eğilimli Frankfurter Allgemeine Zeitung'un

10 Ağustos 2005 tarihli sayısında, Robert von Lucius

imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan haberin

çevirisi şöyledir:

     Danimarka Başbakanı Rasmussen, Türkiye'nin AB'ye

üyeliği konusunda duyduğu kuşkuyu ilk kez açıkça dile

getirdi. Liberal Venstre Partisi'nin bir toplantısında

konuşan Rasmussen, Türkiye ile müzakerelerin mutlaka tam

üyelikle sonuçlanması gerekmediğini söyledi. Rasmussen'in,

Ankara ile Brüksel arasındaki üyelik müzakerelerinin

3 Ekim'de başlatılmasından önce, "başka işbirliği

imkanlarının" dile getirilmesini sağlamaya çalıştığı

anlaşılıyor. Avrupa Birliği'nin Suriye ve Irak'la sınırları

olmasını tasavvur etmekte zorlandığını belirten Rasmussen,

"Türk kültürünü Avrupa'ya yerleştirmenin" zor olacağını

söyledi. (BEBM/NA)(YS/NIS)

10/08/2005   11:33:31

BYEGM  Haber No: 011

AS SAFİR: "KIBRIS... ACABA AVRUPA, ERDOĞAN'I KASITLI

           OLARAK MI SIKIŞTIRIYOR?"

     BEYRUT, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 30 bin olan Suriye

yanlısı As Safir gazetesinin 6 Ağustos 2005 tarihli

sayısında, Muhammed Nureddin imzasıyla yukarıdaki başlık

altında yer alan makalenin çevirisi şöyledir:

     Türkiye-Avrupa ilişkilerinin mecrası yeniden değişti.

Türkiye, geçtiğimiz 17 Aralık'ta Brüksel zirvesinde üyelik

müzakerelerinin başlaması şeklindeki kararla rahatlamış,

ama bunun yanı sıra olumsuz gelişmeler de önüne çıkmıştı.

Fransa ve Hollanda'da Avrupa Anayasası'nın reddedilmesi,

bir yandan da Türkiye'nin katılımının reddedilmesiydi.

     Ankara, müzakere tarihinin yaklaşmasıyla birlikte

genç Bakan Ali Babacan'ı başmüzakereci tayin etti. Türkiye

bu adımla, yeni döneme hazır olduğunu ciddi bir şekilde

işaret etmiş oluyordu. Ne var ki 3 Ekim tarihine doğru

güvenli bir şekilde gidebilmek için neticeye bağlanması

gereken bir dosya daha vardı.

     Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, son anda

ortaya çıkabilecek engelleri aşmak için elinden gelen

her türlü gayreti sarfetti. Birkaç gün önce Londra'ya

giderek Tony Blair ile biraraya gelmesinin tek amacı,

AB'nin dönem başkanlığını yürüten İngiltere'den yeşil

ışık almaktı ki Türkiye, geçen yıl AB'ye katılan 10 yeni

ülkeyle Gümrük Birliği Protokolü'nü imzalayabilsin. Öyle

de oldu. Erdoğan ülkesine döner dönmez geçtiğimiz Cuma

günü söz konusu protokol imzalandı.

     Gümrük Birliği Anlaşması'nın önemi şuradan

kaynaklanıyor: Türkiye'nin, 1974 yılından bu yana Güney

Rum Kesimi'nin temsil ettiği "Kıbrıs Cumhuriyeti" ile

doğrudan ekonomik ilişkiler kurmasını gerekli kılıyor.

Üyelik müzakerelerinin başlaması için söz konusu protokol

elzem bir koşul olunca Ankara, bu acı kadehten içme

cesaretini gösterdi. Ancak Ankara, Gümrük Protokolünün

imzalanmasının, Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanıma anlamına

gelmediğini bir deklarasyonla açıkladı. Deklarasyonda,

Gümrük Birliği'nde yer alan "Kıbrıs Cumhuriyeti"nin,

1963 yılında Ankara ile AB arasında imzalanan anlaşmada

yer alan bir devlet olmadığı belirtildi.

     AB'nin genişlemeden sorumlu koordinatörü Olli Rehn,

Ankara'nın Gümrük Birliği Anlaşması'nı imzalamasıyla

birlikte üyelik müzakerelerinin önünde herhangi bir engel

kalmadığını açıklamasına rağmen, Milliyet gazetesinin de

belirttiği gibi bazı Avrupa ülkelerinden "çatlak sesler"

çıkmaya başladı. Bu durum, Erdoğan Hükümeti'ne yönelik bir

baskı unsuru teşkil etmeye başladı ki bunu görmezden

gelmek mümkün değil.

     Türk sürecine muhalefet edenlerin başını Fransa

çekiyor. Fransız Başbakanı De Villepin, "AB'ye katılmaya

aday her ülke, Birliğin diğer üyelerini tanımak zorundadır.

Bu gerçekleşmeden herhangi bir ülkeyle (Türkiye)

müzakerelere başlamak mümkün değildir". De Villepin'in

ardından Avusturya Başbakan Yardımcısı da Türkiye'nin

tutumunun olumsuz olduğunu söyledi. Yunanistan da

Dışişleri Bakanlığı sözcüsü aracılığıyla, Türkiye'nin

tavrının değiştiğini açıklarken, Kıbrıs Hükümeti sözcüsü

ise Türkiye'nin, Avrupa'nın ve uluslararası camianın ilke

ve kurallarına uyması gerektiğini ifade ediyordu.

     Fransa, Avusturya, Yunanistan ve Kıbrıs Rum Kesimi'nin

Türkiye'ye karşı bu olumsuz tutumu, Ankara ile Brüksel

arasında gerilimli bir dönemin habercisi. Birçok konuda,

kartlar karışabilir.

     İlk olumsuz haber, Yunan Başbakanı Konstantis

Karamanlis'in 22-23 Ağustos'ta Ankara'ya yapacağı

ziyaretin ertelenmiş olması. Gerçekleşmesi halinde "tarihi"

bir ziyaret olacaktır. Zira bir Yunan Başbakanının 46 yıl

aradan sonra Türkiye'ye yapacağı ilk ziyaret olacak.

     İç duruma gelince: Avrupa'nın bu tavırları Erdoğan'ı

köşeye sıkıştırıyor. Gümrük Protokolünün imzalanması,

Kıbrıs Rumlarına taviz vermek olarak görülmektedir. Eski

Türk koşullarında böyle bir protokolün imzalanması mümkün

olmazdı. Avrupa'nın baskıları, Kıbrıs Cumhuriyeti'ni

(Rum) resmen tanıması halinde Erdoğan'ı, bir Türk davası

olan Kıbrıs konusunda "hain" hanesine koyacaktır. Böylece

Avrupa, yumuşak ve açılımcı bir yönelimi kaybedecektir.

Ankara'ya yönelik Avrupa baskıları, Erdoğan'ı aşırı

milliyetçiliğin savunucusu kategorisine koymaktan başka

bir işe yaramayacaktır. Dolayısıyla Yunanistan'la, Kıbrıs

ve Ege denizi konularında istikrarsızlık getirecektir.

     Türkiye, Erdoğan döneminde Avrupa'ya elini uzattı.

Kıbrıs'ta, Rumların reddettiği Kofi Annan planını destekledi.

Hassas olmasına rağmen Gümrük Protokolünü imzaladı. Ancak

Erdoğan'ın verdiği tavizlerin Türk kriterlerine göre bir

sınır var. Ana muhalefet lideri, Kıbrıs konusunun Meclis'te

görüşülmesi için şimdiden kendisine meydan okuyor.

Erdoğan'ın esnekliği, Kürt meselesinde olduğu gibi Kıbrıs

meselesinde de son bulabilir.

     AB'nin Kıbrıs adasında tarihi gerçekleri -öncelikle

Münih ve Zürih anlaşmaları- gözardı etmesi, "hata"dan

ziyade, daha önce tasavvur edilip kararlaştırılmış bir

tercih ya da yönelime daha yakın görünmektedir. Türkiye

ile üyelik müzakerelerine başlanmasına bazı Avrupa

ülkelerinin muhalefet etmesi, bu ülkelerin kaygı duyduğu

endişeleri artırmaktan başka bir şey yapmayacaktır.

Ki bu endişeler, Türkiye ve yaşlı kıtada fanatik akımların

tırmanmasını kapsamaktadır. Görünen o ki bu yaşlı kıta,

İslam dünyası ile iletişim halinde olmaktan acizdir. Buna

karşın katil Ariel Şaron'a olan aşkıyla kendini genç

göstermeye çalışmaktadır. (BEYBM/AÜ/OT)(ABC/NIS)

REUTERS: "FARZEDELİM, TÜRKİYE AB GİRİŞİMİ KONUSUNDA

          FRANSIZLARIN TEHDİDİNİ TARTIYOR"

     ANKARA, 10/08(REUTERS)(BYE)--- Gareth Jones bildiriyor:

     Ya Fransa ayak direrse? Uzun zamandan beri beklenen

Türkiye'nin AB'ye üyelik müzakerelerinin başlamasına tam

sekiz hafta kala Ankara'da bu soru sık sık akıllara geliyor

ve bir kriz korkusunu da körüklüyor.

     Ya Fransa Başbakanı Dominique de Villepin, Türkiye'nin

müzakerelerin 3 Ekim'de başlamasından önce Kıbrıs'ı tanıması

gerektiğini söylediğinde gerçekten bunu kastettiyse? Ya, belki

de Kıbrıs ve diğer Türkiye'ye şüpheyle bakan AB ülkeleri

tarafından desteklenen Fransa müzakereleri veto ederse? 

     AB'nin dönem başkanlığını yapan İngiltere ve Avrupa

Komisyonu, Türkiye'nin müzakerelerin başlaması için gerekli

olan herşeyi yerine getirdiğini kaydediyor.

     Ancak endişeler giderek artıyor.

     Türkiye Dışişleri Bakanı Abdullah Gül'ün bu ay bazı

Avrupa başkentlerini ziyaret edebileceğini söyleyen bir

Türk diplomat, "Bir karşılıklık var. Hala bir açıklama

(Fransa'dan) bekliyoruz" dedi.

     Siyasi analizciler ve ekonomistler arasında umutsuzluk

artıyor.

     Ankara'daki Bilkent Üniversitesi'nden Hasan Ünal,

"Fransızların ciddi olduğunu düşünüyorum ve Kıbrıs da, AB

müzakerelerini ertelemenin ülkede bir ekonomik krizi

tetikleyebileceği için Türkiye'nin daha fazla imtiyaz

vermeye hazır olduğunu söyleyerek kumar oynuyor" dedi.

     Fransız yetkililer yaz tatilinde oldukları için,

Türkiye, Brüksel'deki AB delegelerinin Türkiye konusunu

daha çok açıklığa kavuşturmak için bir araya gelecekleri

24 Ağustos tarihine kadar beklemek zorunda olabilir.

     İngiltere ve Komisyon'un desteğini alan Türkiye, geçen

ay sonunda gümrük birliğinin Kıbrıs da dahil olmak üzere yeni

üyeleri kapsayacak şekilde genişlemesini sağlayan protokole

imza atarak son engeli aştığında ısrar ediyor.

     --Kıbrıs Faktörü--

     Ancak Ankara protokole imza atmanın Kıbrıs Rum

hükümetini tanıdığı anlamına gelmediğini açıklayan bir

deklarasyon yayımlayarak bazı AB ülkelerini öfkelendirdi.

     Türkiye Kuzey Kıbrıs'taki Kıbrıslı Türkleri

desteklemektedir.

     Ankara tanımanın ancak adada geniş çaplı bir barış

anlaşmasının ardından gerçekleşebileceğini kaydediyor.

     Kıbrıs konusu Türkiye için oldukça hassas bir konu

ve pek çok analizci, daha önce verdiği sözlerden dönen

Birliğin Ankara'nın ivedilikle Kıbrıs Rum hükümetini

tanıması gerektiğinde ısrar etmesi halinde Türkiye'nin

uzun yıllardan beri amaç edindiği AB girişiminden

vazgeçebileceğini söylüyor.

     TOSAM düşünce kuruluşundan Doğu Ergil, "Şayet Kıbrıs'ın

tanınması müzakereler için bir koşul olarak öne sürülürse

Türkiye reddedecektir. Türkiye Avrupa'dan uzaklaşacaktır.

Pek çok Türk için AB'nin tutumu bir çifte standart" dedi.

     Alman Marshall Fonu'ndan Suat Kınıklıoğlu, Türkiye'deki milletvekilleri, AB girişiminin ertelenebileceğine ya da en

azından "nihai sonuç çok belirsiz olduğu için Ankara'nın bu

özende devam ettiremeyeceğine" dair giderek daha da ikna

olmuşlar gibi görünüyorlar dedi.

     Analizciler geçen hafta Türkiye'de AB Genel Sekreteri

Büyükelçi Murat Sungar'ın istifasının, Başbakan Recep Tayyip

Erdoğan hükümetinin AB sürecine artık o kadar da ciddi

şekilde bağlı olmadığı yönündeki endişeleri yansıttığını

söylediler.

     --AB Dayanak Noktası--

     Yatırımcılar şimdiye kadar dikkate değer bir şekilde

Türkiye'nin AB sorunu konusunda iyimserlerdi. Ancak

ekonomistler 3 Ekim tarihine yönelik herhangi bir tehdidin

çok sayıda satışa neden olacağını söylüyorlar.

     Bank Austria Creditanstalt'da gelişmekte olan piyasalar

analizcisi Simon Quijano-Evans, AB'nin, Uluslararası Para Fonu

ile beraber Türk ekonomi politikası için dayanak noktası

sağladığını söyledi.

     Quijano-Evans, "AB müzakerelerinin ertelenmesi halinde

piyasalara negatif bir tepki yansımasını bekleriz. Yabancı

yatırımcılar bunu, reform sürecine bir risk olarak

göreceklerdir. O zaman hükümet ekonomik reforma bağlı

kaldığını açık bir şekilde göstermek zorunda kalacaktır" dedi.

     Avrupa'ya şüpheyle bakanların başında gelen Ünal,

hükümetin AB'ye çok fazla yatırım yaptıktan sonra manevra

yapmak için çok az yeri olduğunu söyledi ve "Öyle ya da

böyle bir mali kriz yaşayacağız. Şu anda Türkiye'ye akan çok

miktardaki sıcak para çok çabuk bir şekilde çıkabilir.

Kıbrıslı Rumlar bütün bunları biliyorlar ve maksimum imtiyaz

kazanmaya çalışıyorlar"dedi. (SÇL/TK/BK)     

REUTERS: "TÜRKİYE BAŞBAKANI SORUN YAŞANAN GÜNEYDOĞUYA

          YARDIMCI OLMAK İÇİN DAHA ÇOK REFORM TAAHHÜDÜNDE

          BULUNDU"

     ANKARA, 10/08(REUTERS)(BYE)--- Türkiye Başbakanı Recep

Tayyip Erdoğan bugün, Türkiye'nin güneydoğudaki sorunları

sadece askeri yollarla çözemeyebileceğini söyledi ve Kürt

azınlığının çoğunlukta olduğu bölgeye yardımcı olmak için

daha fazla demokratik reform yapma taahhüdünde bulundu.

     Erdoğan bir grup Türk entelektüelle gerçekleştirdiği

televizyonda da yayımlanan görüşmesinde, "Anayasal düzen

içerisinde deha fazla demokratikleşme ve reform yollarıyla

bir çözüm bulmaya çalışıyoruz. Bizim için, Kürt sorunu bir

demokratikleşme sorunudur. Ekonomik ve kültürel sorunlar

cumhuriyetin ve anayasal düzenin ilkeleri çerçevesinde

tartışılmalıdır" dedi.

     Erdoğan, hükümetin ne gibi yeni reformlar düşündüğü

konusunda ayrıntılı açıklamada bulunmadı. Son yıllarda,

Türkiye Avrupa Birliği'ne üyelik kapsamındaki

reformlarının bir parçası olarak Kürt azınlığına getirilen

kültür ve dile ilişkin kısıtlamaları kaldırdı.

     Cuma günü Diyarbakır'a bir ziyarette bulunacak olan

Erdoğan, bölge sorunları ile ilgili olarak

entelektüellerle üç saatlik bir görüşme gerçekleştirdi.

     Türkiye, bölgedeki yüksek işsizlik ve fakirlikle

mücadele etmek için daha çok çaba sarfetmemesi konusunda

AB'nin eleştirilerine maruz kaldı.

     Aralarında yazarlar, bilim adamları, gazeteciler ve

insan hakları eylemcilerinin bulunduğu entelektüeller,

Kürdistan İşçi Partisi'nin (PKK) silahlarını bırakması

yönündeki çağrılarını yinelediler.

     Erdoğan, şiddet ortamı yaratmaya ve masum vatandaşları

öldürmeye çalışan kişilere merhamet göstermeyeceklerine

dair taahhütte bulundu. (SÇL/ÇA)

10/08/2005   18:21:00

BYEGM  Haber No: 052

AFP: "RASMUSSEN: MÜZAKERELER TÜRKİYE'NİN TAM ÜYELİĞİ İLE

      SONUÇLANMAYABİLİR"

     KOPENHAG, 10/08(AFP)(BYE)--- Danimarka Başbakanı Anders

Fogh Rasmussen bugün yaptığı açıklamada Türkiye'nin AB'ye

üyelik müzakerelerinin tam üyelik ile sonuçlanmayabileceğini

belirtti.

     Kopenhag'da Avrupa karşıtı ve taraftarı hareketler ve

partilerin üyeleri ile gerçekleştirdiği toplantının ardından

Rasmussen "Şunun altını iyi çizmek isterim ki, -3 Ekim'de

başlaması beklenen- müzakerelerin sonucunun Türkiye'nin tam

üyeliği olacağı kesin değil.

     Rasmussen "Bir yandan Türkiye (yutabilmek açısında)

fazla büyük bir lokma, ancak diğer yandan da bu ülkeyi Batı

ve Avrupa tarafında tutmalıyız" dedi.

     Danimarka Başbakanı'na göre "her şey, Türkiye'nin

tartışmalı muhtemel üyeliği de dahil olmak üzere, Avrupa

bir düşünme arası verdiğinde tartışılmalı."

     Rasmussen "Türkiye hakkında tek bir tartışma olmaması

gerektiğini düşünüyorum. Her şey masaya yatırılmalı, çünkü

aynı zamanda bu, Avrupa'nın ne kadar büyüyeceğini tespit

etmekle de alakalı bir konu" şeklinde konuştu.

     Fogh Rasmussen "Avrupa'nın sınırlarının nereye kadar

gideceğini tartışmak zorundayız" dedi ve Türkiye'nin üye

olması halinde Avrupa sınırlarının Irak ve Suriye'ye kadar

uzanmasından duyduğu endişeyi dile getirdi. (NK/ÇA)

10/08/2005   20:16:44

MAINICHI SHIMBUN: "FRANSA, AB'NİN TÜRKİYE İLE YAPACAĞI ÜYELİK

                   MÜZAKERELERİNİN ERTELENMESİNİ TALEP EDİYOR"

     TOKYO, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 1 milyon 672 bin olan

merkez sağ eğilimli Mainichi Shimbun gazetesinin 9 Ağustos 2005

tarihli akşam sayısında, Yoshinori Fukushima/Naoki Higuchi

imzalarıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan Paris/Kudüs

çıkışlı haberin çevirisi şöyledir:

     Fransa'nın, AB'nin Türkiye ile 3 Ekim'de başlayacağı

üyelik müzakerelerinin ertelenmesini talep etmesi Türkiye'nin

tepkisine neden oldu. Erteleme isteminin görünen sebebi,

Türkiye'nin zıtlaşma içerisinde bulunduğu AB'nin yeni üyesi

Kıbrıs'ı tanımaması olarak görülüyor. Ancak Londra'daki

terör eylemlerinden sonra, "Avrupa ile İslam" ilişkisi

dikkat çekmeye devam ederken, Avrupa kamuoyunun bir kısmında

Türkiye'nin üyeliğinden endişe duyar bir hava belirdi.

     Fransa Cumhurbaşkanı Chirac'a yakın Başbakan De Villepin,

2 Ağustos'ta, "Kıbrıs da dahil AB üyesi 25 ülkenin tümünü

tanımayan Türkiye ile müzakerelere başlanması düşünülemez"

şeklinde, müzakerelere başlamanın ertelenmesi gereğini vurguladı.

Figaro gazetesine göre, Cumhurbaşkanı Chirac da Başbakanın

görüşüne destek veriyor.

     Cumhurbaşkanı Chirac ilk başlarda, ABD'nin tek başına

liderlik tutumuna tepki olarak, "Türkiye'nin üyeliği,

Avrupa'nın güçlenmesini sağlar" şeklinde Türkiye'nin

üyeliğine taraftardı. Fakat 29 Mayıs'ta Fransa'da yapılan

referandumda, -AB'nin genişlemesinden duyulan endişelerden

dolayı- Avrupa anayasasının reddedilmesi üzerine temkinli

bir tutum içerisine girdi.

     Türkiye, 29 Temmuz'da AB'nin genişleyen yeni üyelerini

de kapsar nitelikteki Gümrük Birliği Protokolü'nü imzaladı

ancak hemen ardından, "Bu, Kıbrıs'ı tanıdığımız anlamına

gelmez" açıklamasını yaptı.

     Gümrük Birliği genişlemesi, üyeliğe engel oluşturacak

Kıbrıs'ı tanıma sorununu dolaylı olarak çözme amacındaki

AB ve Türkiye'nin ortak uzlaşı planıydı. Fakat imza sonrası

ek açıklama neticesinde Türkiye ile gergin ilişki içerisindeki

Yunanistan tepkisini artırdı ve sonuç olarak Fransa Dışişleri

Bakanı'ndan da, "Ciddi bir sorun" şeklinde destek verir

nitelikte bir açıklama geldi.

     Bütün bunlar olurken Türkiye Başbakanı Erdoğan

4 Ağustos'ta Fransa Başbakanı De Villepin'ın açıklamasına

karşılık, "Üyelik müzakerelerine yeni bir şart

(Kıbrıs'ı tanıma) getirme konu dışıdır" açıklamasıyla

tepkisini dile getirdi. Bu, bugüne kadar Kıbrıs'ı tanımayı

AB ile üyelik müzakerelerine başlamanın önşartı yapmayacakları

garantisi veren Fransa'nın tutum değişikliğinden duyulan

hayal kırıklığını ortaya koyan bir açıklamaydı.

     Üyelik müzakerelerine başlama konusunun eylül başındaki

AB Dışişleri Bakanları toplantısında tartışılması planlanıyor

fakat Türkiye'nin üyelik sorununda AB üyelerinin tümü aynı

fikirde değil. Yunanistan, Avusturya, Danimarka, Fransa vb.

ülkeler müzakerelere başlanmasına karşı ya da temkinli

yaklaşımda bulunmalarına karşın İngiltere Başbakanı Blair,

Türkiye'nin üyeliğine destek veriyor ve 3 Ekim'de müzakerelere başlanmasını istiyor. (TOBM/GÖ/AK)(EML/NIS)

BERNER ZEITUNG: "BİNLERCE SESİN ŞEHRİ"

     BERN, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 162 bin olan

Berner Zeitung'un 5 Ağustos 2005 tarihli sayısında,

Madeleine Corbat imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında

yayımlanan yorumun çevirisi şöyledir:

     Fatih Akın son filminde İstanbul'un seslerini

inceliyor: Anlamlı bir macera.

     Türkiye ne tür müzik dinliyor? Hip-Hop. Yaşlı bir

İstanbullu, oğlunun bu dalda yeteneği olduğuna inanıyor.

Ve Fatih Akın'ın yeni filmi "İstanbul Hatırası: Köprüyü

Geçmek" (Crossing the Bridge-The Sound of İstanbul)da

bundan bahsediyor. Ağır dram "Duvara Karşı" ile

uluslararası heyecan uyandıran Türk kökenli Alman, bir

kez daha İstanbul'a gitti: Boğaz şehiri Akın'ı büyüledi,

ilk kez değil ve müzik sayesinde de değil.

     --Karşılaşma--

     DJ'lik de yapan rejisör, daha "Duvara Karşı" filminde

Türk müzisyenlerle çalıştı. Alexander Hacke ile birlikte

yeni belgesel filminde, gelenek ve modernlik arasındaki

sesleri araştırıyor. Alman büyük şehir kovboyu Hacke,

filmde farklı müzisyenlerle karşılaşan, onlarla çalışan

veya sorular soran bir anlatıcı, araştırmacı ve hayran

rolünde.

     --Gelenek--

     Burada "Köprüyü Geçmek", hip-hop ile eski Kürt şarkı

geleneği arasında bir yay oluşturuyor, serbest caz ile

geleneksel Roma müziğini bağdaştırıyor, ta ki inanılmaz

büyüleyici bir ses halısı oluşana kadar. Ayrıca Fatih

Akın, müzisyenlerin sanatlarını yöreselleştirdiği söyleşi

sahneleri ekliyor.

     Genç hip-hopçular, sözlerinin Amerikalı yaratıcıların

sözleriyle ilgisi olmadığını, onlar seks ve kadınlardan

bahsederken kendi İstanbullu kafiyelerinde politika

olduğunu anlatıyorlar. (BERNBE/HU)(AHÇ/LK/BK)

Turkey and the U.S.

AMERİKA'NIN SESİ RADYOSU: "TÜRKİYE, ABD VE IRAK'TAN YETKİLİLER

                           TERÖRİZMLE MÜCADELE ÇABALARINI

                           GÖRÜŞMEK ÜZERE BİR ARAYA GELDİLER"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Amerika'nın Sesi Radyosu'nun

07.00-07.30 Türkçe yayınından:

     Türkiye, Amerika ve Irak'tan yetkililer, terörizmle

mücadele çabalarını görüşmek üzere Washington'da bir araya

geldiler.

     Ayrıntıları Alparslan Esmer sunuyor:

     Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Adam Ereli, görüşmelerin

yararlı geçtiğini açıkladı. Ereli, "terörle savaş ve güvenlik

kuvvetlerinin güçlendirilmesini kapsayan birçok konuyu ele

aldık. Görüşmelerin ana konusunu, PKK ve yandaşlarının Kuzey

Irak'tan Türkiye'ye saldırılarının önlenmesi için işbirliği

oluşturdu. Bu görüşmelerin sonunda taraflar, bundan sonra

atılacak adımlar hakkında görüş birliğine vardı" diye

konuştu.

     Çoğunluğunu Türkiye'deki Kürtlerin oluşturduğu PKK

terör örgütü saldırılarına 1984 yılında başladı. Bugüne

kadar bu eylemlerde 30 bin kadar kişi öldü ya da yaralandı.

Kendisini şimdi KONGRA/GEL olarak adlandıran PKK terör

örgütü, son aylarda Türkiye'ye karşı saldırılarını artırdı.

Mayıs ayında iki KONGRA-GEL intihar bombacısı Türk güvenlik

kuvvetlerince Erzincan'da öldürüldü. Kendisini "Kürdistan

Özgürlük Şahinleri" olarak tanımlayan KONGRA-GEL'in siahlı

kanadı, Çeşme'de saldırı düzenleyerek 20 kişinin yaralanmasına

neden oldu. 16 Temmuz'da Kuşadası'nda bir minibüsü hedef alan

benzer bir saldırıda da beş kişi öldü, 20 kadar kişi yaralandı. Saldırıların sorumluları hala resmen açıklanmadı.

     Türkiye, KONGRA-GEL'in Irak'taki varlığından kaygı

duyuyor. Irak Dışişleri Bakanı Zebari, ülkesinde hiçbir

terörist grubun üslenmesine izin verilmeyeceğini söyledi.

ABD Dışişleri Bakanı Rice da, hangi topluluğu hedef alırsa

alsın, terörist örgütlerle aynı şekilde mücadele edilmesi

gerektiğinin Amerika'nın politikası olduğunu söyledi. Rice,

"adı ister El Kaide, ister PKK ya da Filistinli radikaller

olsun, terörizm, modern dünyada kabul edilemez" diye konuştu.

(NV/EML/NIS)

THE WASHINGTON TIMES: "ABD-TÜRKİYE İLİŞKİLERİ"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- ABD'de yayımlanan The Washington

Times gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında, Richard

Stanaro imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında bir okuyucu

mektubu yer almıştır. İnternetten sağlanan mektubun çevirisi

şöyledir:

     Dünkü köşenizde yayımladığınız Tülin Daloğlu'nun

"Fransız Kalmak" başlıklı makalesinde değinilen

"Türkiye'deki Sorun" biraz haksız gibi görünüyor.

Washington'un PKK konusunda Türkiye'nin meşru öfkesini

yatıştırmak için yeterince çalışmadığını ve Türkiye'nin

bu iğrenç teröristlerden kendisini korumasının hakkı

olduğunu düşünüyorum. Ancak, ABD-Türkiye ilişkisindeki

son kopmaları tek bu noktayla anlatmak samimi değil.

     Körfez Savaşı sırasında, I. Başkan Bush Türkiye'nin

ekonomik kaybı konusunda yardımcı olmak için hiçbir şey

yapmadı. Diğer yandan, bu küresel bir koalisyondu. Daha

da önemlisi, Türkiye kuzu kılığındaki kurtlardan oluşan

İslami bir parti tarafından yönetiliyor. Buradaki asıl

sorun ve Amerikan karşıtlığının esas kaynağı bu. Türkiye

aslında ABD'yi savaş öncesinde hayal kırıklığına uğrattı

ve askerlerimizin hayatını büyük bir tehlikeye attı.

ABD'nin hava üslerini kullanmasını reddetmesi bir dostun

ya da arkadaşın hareketi değildi.

     İlişkimizin yan yollara kaydığı söylendi. Türkiye

görkemli bir ülke; insanları harika ve kültürel mirası

fevkalade. Ancak, tamamen Washington'u suçlamak çok kolay

ve samimi değil. Türkiye savaş öncesinde Amerika'dan

sözler alabilirdi. (TK/SÇL/ÇA)

Greek press on Cyprus and Turkey

ESTİA: "ANNAN PLANINA 'HAYIR' HAKLILIK KAZANIYOR"

     ATİNA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 2.966 olan Estia

gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında ve yukarıdaki

başlık altında yayımlanan başmakalenin çevirisi şöyledir:

     Gelişmeler, Kıbrıslı Rumların geçen yıl Annan planına

"hayır" demelerine haklılık kazandırıyor. Kıbrıs'ın Fileleftheros gazetesi, dün, Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac'ın, kendi

el yazısıyla Kıbrıs Cumhurbaşkanı'na yazdığı mektupta,

Türkiye'nin Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanımaması durumunda üyelik müzakerelerinin başlamayacağını teyit ettiğini ortaya çıkardı.

     Fransa Başbakanı Dominique de Villepin'in açıklamasının

devamını oluşturan söz konusu mektup, Kıbrıs'ın artık Fransızlar tarafından -büyük bir olasılıkla başka Avrupalılardan da-

Türkiye'nin AB üyeliğine karşı siper olarak kullanıldığını

gösteriyor. Bu, Kıbrıslılar Annan planına "hayır" demeselerdi,

olamazdı. Geçen yıl referandumda Kıbrıslı Rumlar Annan planına

"evet" demiş olsalardı, bugün Kıbrıslı Türklerle birlikte

kalıcı olması mümkün olmayan bir yönetim altında yaşayacaklardı.

Kıbrıslı Türklerle birlikte AB üyesi olacaklardı, ancak Kıbrıs

konusunun olumlu yönde düzenlenmesine, aynı zamanda da Türk

tahrikçiliğine karşı tüm müzakere silahlarını kaybetmiş olacaktı.

Büyük başarıyı Kıbrıs'ın AB üyesi olması oluşturdu. Kıbrıslı

Rumlar, üyelikleri karşılığında Annan planını kabul etmeleri

yönündeki şantaja boyun eğmiş olsalardı, bu üyelik değerini

kaybetmiş olacaktı. Üyeliğin gerçekleşmesinin ve Kıbrıs

konusunun askıda kalmasının kurtarıcı rol oynadığı belli

oluyor:

     1. Avrupalılar, geç de olsa, Türkiye'nin AB üyesi olmasının

ne demek olduğunu anlamaya başladılar.

     2. Kıbrıs Cumhuriyeti'nin tanımayı reddetmekle, Türkiye

gerçek yüzünü gösteriyor.

     3. Türkiye'nin üyelik müzakereleri açısından, Kıbrıs ile Yunanistan'ın rolü statüsü yükseliyor.

     Bütün bunlar, Kıbrıslı Rumların geçen yıl Annan planına

"hayır" demelerine haklılık kazandırıyor. Bu "hayır" için

PASOK'un ve Başbakan Simitis'in Karamanlis hükümetini

(Kıbrıslılara baskı uygulamadığı için) ve Kıbrıs Cumhurbaşkanı

Tassos Papadopulos'u çok sert eleştirmiş oldukları hatırlatılmalı. (ATBM/MK/NB)(NIS)

VRADİNİ: "KIBRIS VE AVRUPA"

     ATİNA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 5 bin 482 olan

Vradini gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında

ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan başmakalenin

çevirisi şöyledir:

     Fransa ve Hollanda'dan sonra Danimarka'nın da,

Türkiye'nin Kıbrıs Cumhuriyeti gibi AB üyesi bir

devleti tanımayı reddetmesinden dolayı, AB'ye

katılım müzakerelerinin başlayamayacağını ifade etme

sırası geldi.

     Bu gelişmeler ilk bakışta Yunan ve Kıbrıs Rumlarının

menfaatlerine müspet gibi görünüyorsa da, Kıbrıs

meselesinin veya Türk-Yunan anlaşmazlıklarının çözümü

için, AB çerçevesine dahil edilmiyorlar. Avrupa ülkeleri

Kıbrıs ile aniden ilgilenmediler, az veya çok, büyük

nispette Türkiye'nin katılımına karşı çıkan seçmenlerinin

tepkilerine cevap verdiler. Avrupa ülkeleri, konuya

ilişkin olarak açık konuşmalılar, yani Türkiye'nin AB'ye

girişini istemedikleri dile getirmeliler, bunun yerine

bir kez daha Kıbrıs ve Yunanistan'ın arkasına gizlenmeye

ve bunlar tarafından "bir veto" koparmaya gayret ediyorlar.

Fransa Cumhurbaşkanı Chirac'ın, Kıbrıs Rumları'ndan

kendisini hayal krıklığına uğratmamalarını istediği,

"not"u bu yönde hareket ediyor.

     Bunlardan sonra, Yunan ve Kıbrıs Hükümetlerinin,

ortaklarının "hediyelerine" karşı dikkatli olmaları

gerekir. Zaten, Yunanistan ile Avrupa'daki güçlü

ortaklarının hedefleri arasında temel farklar var.

Ortaklar, Türkiye'yi AB'de istemiyor, Yunanistan ise

Türkiye'nin, sadece Avrupa dahilinde Yunanistan'la

uzlaşabileceği, Avrupa haricinde kontrol edilemez ve

çok tehlikeli olabileceği görüşünde.

     Bütün bunlara rağmen, hem Yunanistan hem de Kıbrıs,

bu durumdan yararlanıp diplomatik alanda müttefiklikler

ve daha müsait güçler oranı oluşturmalıdır. Buna paralel

olarak da Türkiye'nin AB beklentisinin tarafımızdan

desteklenmesinin karşılıklar getirmesi ihtimali var.

Nihayet, Türkiye'nin mağrur kışkırtıcılığı bırakıp

Yunanistan'a karşı bazı iyi niyet adımları atması

gerekir. (ATBM/SK(NB)(ABC/NIS)

ELEFTEROTİPİA: "KİRAZLARIN BOL OLDUĞUNU DUYDUN MU? KÜÇÜK

                SEPET AL..."

     ATİNA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 37 bin 34 olan

Elefteros Tipos gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli

sayısında, Noni Karayanni imzasıyla ve yukarıdaki başlık

altında yayımlanan yorumun çevirisi şöyledir:

     Atina ile Lefkoşa'nın, Fransa'nın Kıbrıs yanlısı

tutumuna karşı kuşkulu durması doğru yönde bir tavır.

Fransız dış politikasının Kıbrıs lehinde "çark etmesine"

karşı Atina ile Lefkoşa'nın ciddi kuşkular ve kaygılarla

karşılanması siyasi ve diplomatik açıdan doğru sayılıyor.

Gerek Başbakan Dominique de Villepin'in açıklamaları,

gerekse Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac tarafından

Kıbrıslı meslektaşı Tassos Papadopulos'a yazdığı, Kıbrıs

Cumhuriyeti'nin tanınmasıyla ilgili mesajı, üyelik

müzakerelerinin başlayacağının bir veri oluşturduğu,

Avrupa'da bir dizi gelişmelerin kaydedilmekte olduğu

bir dönemde sergileniyor.

     Villepin'in açıklamalarından ve Chirac'ın mesajından

önce, Fransız vatandaşları Avrupa Anayasası'na güçlü bir

"hayır" demişlerdi. Ve sadece bu değil; AB'nin bünyesinde

yeni bir sahnenin biçimlenmekte olduğu ve bir zamanın

süper güçlü "Fransız-Alman" eksenini zor durumda bırakan

gelişmelerin kaydedildiği artık belli oluyor. Belirtilere

göre, yeni dengeler, yeni güç oranları, AB'nin

"güçlülerini" stratejik hedeflerini yeniden çizmeye ve

bataklığı andıran bir sahnede yeni ittifaklar biçimlemeye

yöneltiyor. Fransız diplomasisinin birleşik Avrupa'da

bir zamanların hakim rolünü yeniden kazanma endişesi hemen

hemen doğal sayılır. Paris tarafından heyecanla stratejik

bir hedefin aranmasında Kıbrıs konusu ve Türkiye ile

ilişkilerin, sadece, Fransa'yı yeniden Avrupa'daki

gelişmelerin merkezine getirecek olan bir "bahane" ve

aynı zamanda "25"lerin Avrupası'nda kendine özgü

Fransız-İngiliz rekabetini sonsuzluğa kadar sürdürmek

için bir "bahane" de oluşturması olasıdır.

     Gerek Atina gerekse Lefkoşa elbette Kıbrıs konusuna

ilişkin herhangi bir hareketlenmeyi olumlu karşılamalı.

Ancak Fransa Cumhurbaşkanı tarafından gerçekleştirildiği

söylenen "bizi hayal kırıklığına uğratmayın" şeklindeki

teşvikin çeşitli boyutları yorumlanmalı...

(ATBM/MK/NB)(ABC/BK)

10/08/2005   13:31:01

BYEGM  Haber No: 018

APOYEVMATİNİ: "COĞRAFYAYI ... ŞİMDİ Mİ ÖĞRENDİLER?"

     ATİNA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 23 bin 353 olan

Apoyevmatini gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli

sayısında, Makis Delipetros imzasıyla ve yukarıdaki

başlık altında yayımlanan yorumun çevirisi şöyledir:

     Voleybolda uygulanan "saat" sistemi gibi birşey;

sırayla, herkes kritik tezi ortaya koyuyor. AB üyesi

ülkelerin liderleri teker teker Türkiye'nin "arkadaşlar

grubuna" üye olmasını istemediklerini açıklıyorlar.

     Türk yanlısı duyguları olan biri değilim, fakat daha

dürüst bir tutum tercih ediyorum. Resmi mantığın hayali

roller oynaması artık son bulmalı.

     Türkiye, gelecekte nelerle karşılaşacağını bilseydi,

daha güvenilir ve daha netice verici bir politika

uygulayacaktı. Bunları, Danimarka Başbakanı Rasmussen'in

açıklaması vesilesiyle söylüyorum. Rasmussen, "AB'nin dış

sınırlarının Suriye ve Irak'a kadar uzanacağını düşünemem"

dedi. Sınırlar dün mü oraya kadar uzandı?

(ATBM/MK/NB)(ABC/BK)

10/08/2005   13:36:45

BYEGM  Haber No: 019

ALİTHİA: "SİYASİ REZİLLİK"

     LEFKOŞA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 11 bin olan DİSİ

eğilimli Alithia gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli 

sayısında, yukarıdaki başlık altında yayımlanan yorumun

çevirisi şöyledir:

     Papadopulos ve Talat görüşmesi ile ilgili konu, siyasi

rezilliğe dönüştü. Çünkü Cumhurbaşkanı, yakın çalışma

arkadaşlarının bu görüşme ile ilgili tepkilerinin

arkasına gizlenmeye ikna edildi.

     Papadopulos, konu ile ilgili olarak başka resmi

açıklamaların yapılmayacağını söyledi. Bu, kendi Basın

Bürosu Müdürü'nün ve Hükümet Sözcüsü'nün ne söylediklerini

bildiği anlamına gelmektedir. Acaba Papadopulos'un haberi

olmadan bu ikisinin bu kadar sert tepki göstermeleri

mümkün müdür? Kleanthus, Omiru ve Şilluris'in,

Papadopulos'un tez ve niyetlerini görmezden geldiklerine

kim inanacak?

     Tasos, konu ile ilgili olarak başka resmi açıklamanın

yapılmayacağını söylediği zaman -yani Tasos'un tek bir

işaretiyle- ilk tepki korosu sustu. Ancak Tasos'un, bu

görüşme fikrini kınayan yakın çalışma arkadaşlarının

ikinci sesleri devam etti.

     Bu çelişkili durumlar, şu halk deyimini hatırlatıyor:

"At gizlenir ancak kuyruğu görünür." İsviçre'deki

müzakerelerin başarısızlığında olduğu gibi... Meşhur

refakatçılar, tepkileri ile o zamanda sonucun ne olacağını

ve Cumhurbaşkanının tez ve niyetlerini ima etmişlerdi.

     Bizi, umut gemisi ile bilinmezliğe doğru sürükleyen

hükümet yetkililerinin kargaşasının yarattığı, önceden

uzlamaya varılmış anlaşmazlıkların nasıl çalıştığını

anlamamız için siyasi bilge olmaya gerek yoktur.

     Bir yandan yeniden yakınlaşma istediklerini söylerken,

diğer yandan sadece BM gözetimi altında öz üzerinde görüşme

ve istişare yapabileceklerini vurguluyorlar. Öte yandan

bizzat kendileri, böyle görüşmeler için önkoşulların

yaratılmasından kaçınıyorlar.

     BM ve uluslararası faktör, hükümetin tezlerinin yeni

bir girişim ilan edilmesine müsaade etmediğini çok iyi

biliyor.

     Gösteriş olsun diye yapılanlar ve bataklığa saplanma

konusunda suçsuzluk belgesi arama çabaları içinde söylenenler

ikna edici değildir. Milletvekili seçimleri yaklaştıkça,

imaj yaratma uğruna ortaya koydukları yapmacık tavırları

devam edecek olan hükümet yetkilileri kendi kendilerini

gösteriyorlar. Gülünecek ve ağlanacak yapmacık tavırlar...

(LEBM/BŞ/GÜL)(EML/BK)

10/08/2005   13:44:53

BYEGM  Haber No: 020

HARAVGİ: "KIBRIS DAVASINA ARKADAN BIÇAK DARBELERİ"

     LEFKOŞA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 9 bin olan

AKEL yayın organı Haravgi gazetesinin 10 Ağustos 2005 

tarihli sayısında, yukarıdaki başlık altında yayımlanan

yorumun çevirisi şöyledir:

     Eğer Amerikan hükümetinin onayı olmasaydı, ABD

Senatosu'nun ve Amerikan Kongresi'nin yedi memurunun

yasadışı ziyaretinin, kuşkusuz hiçbir siyasi önemi

olmayacaktı. Birçok yabancı turistin işgal bölgelerinde de

tatil yapmak için Türkiye ziyaretlerini kullanmaları

gibi, yedi Amerikalı da aynı şeyi bedava olarak yapıyor.

     Öte yandan, ABD Dışişleri Bakanlığı Basın Sözcüsü

Yardımcısı Adam Ereli'nin, vatandaşlarının, Kıbrıs

Cumhuriyeti tarafından 1974'ten beri kapalı olarak ilan

edilen işgal altındaki Ercan Havaalanı'na iniş yapmasının

tamamen yasal olduğu yönündeki açıklaması; bu tür yasadışı

ziyaretlerin, uluslararası yönetmelikleri ve sözleşmeleri

hiçe sayan Amerikan hükümeti tarafından

cesaretlendirildiğini teyit ediyor.

     ABD, Kıbrıs sorununun çözümünü istediğini sözlü olarak

ifade etmesine rağmen, yaptığı faaliyetlerle, öncelikli

olarak sahte devletin yüceltilmesini arzuladığını

kanıtlamaktadır. Çünkü bu şekilde, Kıbrıs halkını, ilham

kaynağı Amerika olan herhangi bir çözümün kabulüne

zorlayacağına inanıyor.

     Kıbrıs halkı, ilk kez arkadan bıçaklanmadı. Bununla

birlikte, çabaların; kalıcı, işlevsel ve insan haklarına

saygı duyan, üzerinde anlaşmaya varılmış bir çözümle

sonuçlanabilecek esaslı bir diyaloğun yeniden başlamasında

odaklanıldığı bir dönemde, bu tür bıçaklamalar, bu çabalara

zarar vermekte ve Türk uzlaşmazlığına katkıda bulunmaktadır. 

     ABD'nin, büyük bir ülke ve isimlendirildiği gibi süper

güç olması, onun, uluslararası hukukun üstünde olduğu ve

hukuku, kendi çıkarlarına hizmet edecek şekilde empoze

edebileceği anlamına gelmediğini kavraması gerekmektedir.

Kıbrıs davasını ve yeniden birleşme mücadelesini sabote

etme çabaları; nereden gelirse gelsin, kötülenmesi gereken

çabalardır. Özellikle de bu çabalar, halkların özgürlüğünün

ve adaletinin savucusu rolünü oynamak isteyen ülkelerden

gelirse... (LEBM/HG/GÜL)(EML/BK)

10/08/2005   13:58:53

BYEGM  Haber No: 021

KIBRIS HABER AJANSI: "ERELİ: ABD'Lİ GRUBUN ERCAN HAVA ALANINA

                      İNMESİ YASA DIŞI DEĞİL"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Kıbrıs Haber Ajansı'nın (KİPE)

10 Ağustos 2005 tarihli internet sayfasında yukarıdaki

başlık altında yer alan Lefkoşa çıkışlı Türkçe haber

şöyledir:

     ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Vekili Adam Ereli, ABD'den

yedi kişilik bir grubun Kıbrıs'ın işgal altındaki bölgelerindeki

Ercan hava alanını kullanarak giriş yapmasının hiçbir şekilde

yasa dışı olmadığını ve ABD Hükümeti personelinin, Ercan

hava alanına uçuşunun kesinlikle yasal sakıncası bulunmadığını

söyledi.

     Ereli, ABD Kongre üyelerinin Kıbrıs'ın işgal altındaki

bölgelerini ziyaretiyle ilgili bir soruya cevaben, "Bu ziyareti,

resmi görevli olmayan bir heyetin Kuzey Kıbrıs'a gitme isteği

olarak görüyoruz ve bunu istemeleri halinde yapmalarında da

bir sakınca görmüyoruz" dedi.

     Ereli, "ABD Dışişleri Bakanlığı bunu yapmalarına izin

verecek ya da bunu engelleyecek değil. Bunun ötesinde,

iyi biliniyor ki, biz Kıbrıslı Türklerin ekonomik

izolasyonunun hafifletilmesini destekliyoruz ve ABD Hükümeti

personeli olarak Ercan hava limanına uçmalarında bir sakınca

görmüyoruz" diye konuştu. (AHA/HE/PG)

10/08/2005   14:03:01

BYEGM  Haber No: 022

KIBRIS HABER AJANSI: "REHN: BM, KIBRIS SORUNUNA ÇÖZÜM BULMA

                      ÇABALARINI SÜRDÜRMELİ"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Kıbrıs Haber Ajansı'nın (KİPE)

10 Ağustos 2005 tarihli internet sayfasında yukarıdaki başlık

altında yer alan Lefkoşa çıkışlı Türkçe haber şöyledir:

     AB Komisyonu'nun genişlemeden sorumlu üyesi Olli Rehn,

BM'nin Kıbrıs sorununa kapsamlı bir çözüm bulunması yönündeki

çabalarını sürdürmesini istedi.

     Rehn, Almanya'nın Hamburg kentinde yaptığı konuşmada,

Ankara'nın Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanımasının önemli olduğunu,

Türkiye'nin AB'ye üyelik müzakerelerinin de planlandığı gibi

3 Ekim'de başlayacağına inandığını belirtti.

     Kıbrıs Cumhuriyeti'nin Türkiye tarafından tanınmasının

önemini vurgulayan Rehn, buna paralel olarak AB'nin Kıbrıs

sorununa kapsamlı bir çözüm bulunması için BM'nin bir müzakere

yöntemi belirlemesini beklediğini ifade etti.

     Rehn, "BM'nin Kıbrıs'ta bir çözüm amacıyla müzakereleri

başlatmak için daha aktif olmasını, tüm AB üyesi ülkelerin,

özellikle Güvenlik Konseyi'nin daimi üyelerinin de bu başlangıca

katılmalarını istiyorum" dedi.

     AB liderleri, geçen aralık ayında Ankara'nın 3 Ekim'de AB

üyeliği için müzakerelere başlaması kararı almıştı.

     Türkiye geçen ay, aralarında Kıbrıs'ın da bulunduğu AB'nin

10 yeni üyesinin Gümrük Birliği'ni genişleten ek protokolü

imzalamış, ancak protokolü imzalamasının Kıbrıs Cumhuriyeti'ni

tanıdığı anlamına gelmediğini bildirmişti. (AHA/HE/PG)

10/08/2005   14:07:02

BYEGM  Haber No: 023

ALİTHİA: "SAHTE İKİLEM"

     LEFKOŞA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 11 bin olan DİSİ

eğilimli Alithia gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli

sayısında, Glafkos Ksenos imzasıyla ve yukarıdaki başlık

altında yayımlanan yorumun çevirisi şöyledir:

     AKEL Basın Sözcüsü Andros Kiprianu dün yaptığı

açıklamada, Prendergast'ın bölgeye yaptığı son ziyaretten,

"bizim, Kıbrıs sorununun çözümü ile ilgilenirken, Kıbrıs

Türk tarafının sahte devletin yüceltilmesi ile

ilgilendiğinin" ortaya çıktığını iddia etti. Ancak Kıbrıs

sorununda, "biz nasıl zannedersek, olaylar öyledir" sözü

geçerli değildir. Kıbrıs Türk tarafı, içte ve dışta,

bölünmenin kalıcılaşması ve yüceltilmesi ile değil de,

yeniden birleşme çözümü ile ilgilendiğini ilan ederken,

BM'nin ve uluslararası faktörün bizimle ilgili olarak

edindiği izlenim, bizim Annan planında dengeli

değişikliklerle gerçekleştirilecek çözümle ilgilenmediğimiz

yönündedir. Bizler BM ve uluslararası faktörü ikna edemedik;

aynı zamanda işgal rejiminin yücelmesine neden olan

cezalandırıcı tepkilerle karşı karşıya kalırken, Kıbrıs

Türk tarafı ikna ediyor.

     Sonuç olarak Kiprianu, DİSİ partisine, sahte devletin

yüceltilmesinin ya da hükümetin çabalarının desteklenmesi

konusunda ortaya koyduğu sahte ikilem karşısındaki tutumuna

açıklık getirmesi yönünde çağrı yapmak yerine, Cumhurbaşkanı

Papadopulos'u, bizi uluslararası izolasyondan ve bataklıktan

çıkaracak faaliyetler gerçekleştirmeye çağırmalıdır.

     AKEL'in, Kıbrıs Türk tarafının liderleri ile buluştuğu

zaman ve özellikle de onlardan, ayrı devlet çözümü değil,

yeniden birleşme çözümü arzu ettiklerini duyduğu zaman kaç

ipte oynayacağını soruyoruz... (LEBM/BŞ/GÜL)(YS/BK)

10/08/2005   14:08:22

BYEGM  Haber No: 024

     ABD DIŞİŞLERİ BAKANLIĞI SÖZCÜ YARDIMCISI ADAM ERELİ'NİN

     GÜNLÜK BASIN BRİFİNGİNDE KIBRIS VE TÜRKİYE İLE İLGİLİ

     SORULARA VERDİĞİ CEVAPLAR

     ANKARA, 10/08(BYE)--- ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü

Yardımcısı Adam Ereli'nin 09 Ağustos 2005 tarihli günlük

basın brifinginde Kıbrıs ve Türkiye ile ilgili sorulara

verdiği cevaplar şöyledir:

     ERELİ: Evet, Kıbrıs ve Türkiye konusunda.

     SORU: Evet. Oraya giden ve 14 Ağustos'a kadar kalacak

olan ABD Kongresi'nin yedi personelinin, Kıbrıs'ın Türk

işgali altındaki bölgesine gerçekleştirdiği yasadışı ziyaret

konusunda bir gelişme var mı, personellerin masraflarını kim

karşılıyor, Türk Hükümeti mi yoksa ABD Hükümeti mi?

     ERELİ: Bu yasal, bir. İkincisi, gezileri konusunda bilgi

almak için ilgili heyetle konuşmanız gerekiyor. Çünkü bunun

Dışişleri Bakanlığı ile bir ilgisi yok. 

     SORU: Dün Kanada Montreal'de Uluslararası Sivil

Havacılık Örgütü (ICAO) ile temas kurdum ve bana kesinlikle

Kıbrıs'ın Tymbou (Ercan) havaalanının yasadışı olduğunu

söylediler. ABD bu örgütün bir üyesi olduğuna göre buna

nasıl cevap vereceksiniz?

     ERELİ: ICAO'nun ne dediğini bilmiyorum. Bize göre, ABD

politikası açısından, ABD yetkililerinin havaalanını

kullanmaları yasaldır ve dahası, Kuzey Kıbrıs'ın ekonomik

tecritinin azaltılması amacıyla girişimlerde bulunulmasının

önemli olduğunu düşünüyoruz.

     SORU: Yurt dışından herhangi birinin, örneğin

Oklahoma'daki Enid'e doğrudan uçuş yapmasına izin verir

miydiniz?

     ERELİ: Enid, Oklahoma mı?

     SORU: Evet, bitirmeme izin verin, Amerika Birleşik

Devletleri'ne giriş için yasal olmayan bir nokta.

     ERELİ: Bunun karşılaştırılabilir olduğunu düşünmüyorum.

     SORU: Pardon?

     ERELİ: Bunun karşılaştırılabilir olduğunu düşünmüyorum.

     SORU: Çok fazla soru var. Personelin ABD pasaportuna,

havaalanına vardıklarında sözde "Kuzey Kıbrıs Türk

Cumhuriyeti"nin vize damgası basıldı. Bunu ABD Hükümeti

olarak kabul ediyor musunuz?

     ERELİ: Kıbrıs ve Kıbrıs'taki farklı toplumların statüsü

konusundaki görüşlerimiz değişmedi.

     SORU: Hayır, hayır. Pasaportlardaki damgalardan

bahsediyorum.

     ERELİ: Hangi damgalardan söz ettiğinizi bilmiyorum ve

size söyleyebileceğim tek şey politikalarımızın aynı olduğu

ve bir değişiklik olmadığıdır. 

     SORU: Bu soruyu kabul eder misiniz çünkü...

     ERELİ: Hayır, edemem.

     SORU: Neden? Bu tanımayla ilgili.

     ERELİ: ABD politikası ile ilgili herhangi bir soruyu

memnuniyetle kabul ederim. Politikamız değişmedi. Sanırım

sorunuzu yanıtladım. (BS/TK/BK)

10/08/2005   14:11:42

BYEGM  Haber No: 025

KIBRIS HABER AJANSI: "ESAD, SURİYE'NİN KIBRIS SORUNUNA BİR

                      ÇÖZÜM BULUNMASI ÇABALARINI DESTEKLEMEYE

                      DEVAM EDECEĞİNİ SÖYLEDİ"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Kıbrıs Haber Ajansı'nın (KİPE)

10 Ağustos 2005 tarihli internet sayfasında yer alan Lefkoşa

çıkışlı Yunanca haberin çevirisi şöyledir:

     Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esad, Suriye'nin, Kıbrıs

sorununa bir çözüm bulunması çabalarını desteklemeye devam

edeceğini söyledi.

     Esad, dün Şam'da Kıbrıs'ın yeni Büyükelçisi Efstathios

Orfanidis'in güven mektubunu kabulünde yaptığı konuşmada,

Suriye ile Kıbrıs arasındaki sıkı ve dostça işbirliğinin

bütün alanlarda devam edeceğini ve bu çerçevede yetkililerin

karşılıklı olarak ziyaretlerinin de devam etmesi gerektiğini

belirtti.

     Esad, Kıbrıs Büyükelçisi'nden, Cumhurbaşkanı Tassos

Papadopulos'a selamlarını ve Suriye'yi ziyaret etmesi

konusundaki davetini iletmesini istedi.

     Orfanidis de konuşmasında, Suriye Devlet Başkanı'na

Kıbrıs konusunda bilgi verdi ve Kıbrıs Rum tarafının, BM'nin

Kıbrıs sorununa bir çözüm bulunması için yeni ve çok iyi

hazırlanmış girişimine olumlu yanıt vermeye hazır olduğunu

açıkladı.(AHA/AHÇ/PG)

10/08/2005   14:16:46

BYEGM  Haber No: 026

FİLELEFTHEROS: "MİLLET: MÜZAKERE 17 ARALIK KARARIDIR"

     LEFKOŞA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 26 bin olan,

bağımsız liberal eğilimli Fileleftheros gazetesinin

10 Ağustos 2005 tarihli sayısında, yukarıdaki başlık 

altında yayımlanan haberin çevirisi şöyledir:

     Kıbrıs'taki İngiliz Yüksek Komiseri Peter Joseph

Millet, Türkiye'nin AB müzakerelerine başlayıp

başlamamasının 17 Aralık zirvesinin kararları çerçevesinde

olduğunu hatırlattı.

     Millet, bir soru üzerine, Türkiye'nin müzakerelere

başlaması konusunun, AB Dönem Başkanı olan İngiltere için

önemli olduğunu, ayrıca eylül ayında Daimi Temsilciler

Komitesi (COREPER) ve Bakanlar Konseyi toplantısının

gündeminde de bulunduğuna dikkati çekti.

     "Türkiye'yle ilgili gerçekler zorlaşıyor mu?" sorusuna

Millet, "Brüksel'de tüm üye ülkelerin yaklaşımlarını

dinliyoruz" şeklinde yanıt verdi.

     Türkiye'nin, "Kıbrıs Cumhuriyeti'ni" tanıması gerektiği

tezini savunan Fransa'nın tutumuna ilişkin olarak ise Millet,

"tüm ülkelerin yaklaşımlarının dinlenmesi gerektiğini"

söyledi.

     "AB'ye aday bir ülkenin, müzakerelere başlamadan önce,

tüm üye ülkeleri tanımasının gerekli olup olmadığı" sorusuna,

karşılık Millet, "Avrupa Konseyinin tutumu, Konseyin aralıkta

belirlediği tutumdur. Aralıktaki zirve müzakerelerle ilgili

görüşme zeminiydi" dedi. (LEBM/TAK/GÜL)(AHÇ/BK)

10/08/2005   14:28:44

BYEGM  Haber No: 030

KIBRIS HABER AJANSI: "HRİSOSTOMİDİS, ULUSLARARASI DÜZEYDE

                      BİR KAMPANYA BAŞLATILACAĞINI AÇIKLADI"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Kıbrıs Haber Ajansı'nın (KİPE)

10 Ağustos 2005 tarihli internet sayfasında yer alan

Lefkoşa çıkışlı Yunanca haberin çevirisi şöyledir:

     Hükümet Sözcüsü Kipros Hrisostomidis, Kıbrıs

Hükümeti'nin, Kıbrıs Türk lideri Mehmet Ali Talat ve

Ankara'nın "güya Kıbrıs Türklerine uygulanan tecridin

kaldırılması" çabalarını, "sahte devletin diplomatik

olarak tanınması çabalarına temel oluşturacak bir ortam

hazırlamaya çalıştığı" şeklinde değerlendirdiğini söyledi.

     Hrisostomidis, Talat'ın New Anatolian adlı Türkçe

internet gazetesine verdiği demeci değerlendirdiği

açıklamasında, Talat'ın maskesinin düştüğünü ve asıl

amacının, Kıbrıs sorununa bir çözüm bulunması veya

Kıbrıs'ın yeniden birleşmesi değil, sahte Türk Devleti'nin

yükseltilmesi olduğunu belirtti.

     Hrisostomidis, Talat'ın açıklaması üzerine Kıbrıs

Cumhuriyeti'nin ne yapmayı düşündüğü yolunda bir soruya

cevaben, Kıbrıs Türk lideri Talat'ın politikasını bütün

karar merkezlerine anlatmak için, uluslararası düzeyde

büyük bir kampanya başlatılacağını söyledi.(AHA/CK/AHÇ/PG)

10/08/2005   14:37:52

BYEGM  Haber No: 031

ELEFTEROTİPİA: "ÇOCUK ÖLDÜREN İNSANLARLA MÜZAKEREYE

                KARŞIYIM"

     ATİNA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 77.032 olan

Elefterotipia gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında,

Thodoris Kanellos imzasıyla yukarıdaki başlık altında

yayımlanan ve Duma Başkan Yardımcısı Sergei Baburin ile

yapılan mülakatın çevirisi şöyledir:

     Duma Başkan Yardımcısı Sergei Baburin, Rus halkının

ortak din ve ikili ruhani ilişkiler nedeniyle dostane

duygularını vurgulayarak, ("Her Ortodoks Rus hayatında bir

kez de olsa Aynaroz'u ziyaret etmeyi istiyor") gazetemizde

yayımlanan mülakatında, terörizme karşı savaşın devletin

ve vatandaşların haklarına saygı göstererek yapılmasının

gerekli olduğunu açıklıyor. Baburin, terörizmle mücadeleyi

devlet terörizmi uygulamaktan (bunu ABD'nin yaptığını

söylüyor) ve bir devletin değerlerini başka bir devlete

şiddetle kabul ettirmekten ayrı tutuyor. Baburin, İran'ın

uluslararası standartlara uyum sağlayarak, uranyum

zenginleştirme yönünde ilerleyebileceğini söylüyor ve

İran'ın nükleer programına ilişkin krizin ardında ülkesinin

bu programdan dışlanması teşebbüsünün gizlendiğini söylüyor.

Son olarak, Yunanistan ile Rusya'nın karşılıklı yararlar

sağlayacak ekonomik işbirliğinde bulunabileceklerinin altını

çiziyor.

     SORU: Sayın Başkan Yardımcısı, dünya terörizme karşı

birleşiyor, ancak terörizm hala aynı şiddetle devam ediyor.

Nasıl bir yanlışlık oluyor?

     --Haklara Saygı--

     BABURİN: Terörizm ile mücadele, insan ve devlet

haklarına saygı duyularak yapılmalı. Orta Doğu sorunu

terörizm değil, toprak işgalidir. Başta ABD olmak üzere,

bir devletler ittifakı Irak ya da Afganistan'a saldırırsa,

terörizm ile mücadele söz konusu değil, jeopolitik hedeflere

hizmet söz konusudur.

     Terörizme karşı mücadelenin;

     - Ahlaki bir temeli olmalı.

     - Hala başarılı olmamamızın ikinci nedeni, her halkın

var olması amacı hakkında farklı görüşlere sahip olması.

Bir halk başka bir halka birtakım değerler kabul ettirmek

için şiddet kullanmamalı. Buna Sovyetler Birliği teşebbüs

etti. Batı değerlerini Arap nüfuslarına kabul

ettirmemeliyiz, çünkü onların geleneksel değerlerine

aykırıdır.

     - Üçüncü neden, dünyada hiçbir şeyi olmayan insanların

var olması. Yaşam seviyesi çok altta olan halklar var.

Oralarda insan hayatının değeri birden düşüyor. Bu halklar,

yabancı bir iradeyi kabul ettirme mekanizmasıyla karşı

karşıya geldiklerinde, sadece intikam alma amacıyla

mücadeleye başlıyorlar ve kendilerini kurban ediyorlar.

Bu üç faktörü göz önünde tutmazsak, uzun süre

terörist-kamikazeler var olacak.

     Kanaatimce, son zamanlarda, terörizmin özünü anlamak

yönünde öne doğru büyük bir adım attık. Dünyada güven

duyacak bir köşenin olmadığını anlamış olmamız çok

önemlidir. Terörizm ile mücadele için sarf ettiğimiz

çabaları birleştirmemiz gereklidir. Özellikle çocukları

öldüren insanlarla herhangi bir müzakerenin yapılmasına

karşıyım. Bunlarla uzlaşma politikasına karşıyım. Fakat,

terörizm ile özgürlük ve bağımsızlık için mücadeleyi

birbirinden ayırt etmeliyiz, iki fenomenin temel

nedenlerini anlamalıyız.

     --Çeçenistan'da Paralı Askerler--

     SORU: Öte yandan, uluslararası "İnsan Hakları Örgütü",

1993 yılından bu yana Çeçenistan'da beş bin kişinin

kaybolması nedeniyle, Rusya'yı insanlığa karşı cinayet

işlemekle suçluyor. Irak'ta ABD'nin müttefiki olan Polonya

ise, Washington'u, Putin'in Çeçenistan'daki hareketlerine

karşı ılımlı davranmakla suçluyor. Sizin görüşünüz nedir?

     BABURİN: Çeçenistan'daki çarpışmanın Çeçenler

tarafından çıkarılmadığını kesinlikle söyleyebilirim.

Bazıları tarafından Moskova'da düzenlenen bir senaryoydu.

Sonuç olarak, 200 bin Rus sürgün edildi. O dönemde,

Çeçenistan'da insan hakları konusunun araştırılmasını

önermiştim. Gündemde Küba'da insan haklarının bulunduğunu,

altı ay sonra Çeçenistan'da insan haklarının gündeme

getirileceği cevabını verdiler.

     Bugün Çeçenistan'da sabit bir durum var, ancak sorun

değişti. Oraya dışarıdan paralı askerler gönderiliyor;

dışarıdan, örgütlenmiş paralı asker şebekeleri...

Uluslararası terörizm ile mücadele konusudur. Cesetlerin

ve esirlerin üzerinde bulduğumuz evraklardan belli olduğu

gibi, orada savaşanlar Suudi Arabistan ve başka Müslüman

ülkelerin vatandaşlarıdır. Çeçenistan'da Ruslara karşı

operasyonlar bağlamında Bin Ladin'in adı da geçti.

Polonyalılar için propaganda yapmaya çalıştıklarını

söylemek istiyorum.

     SORU: Basayev'in Amerikan ABC kanalına yaptığı

mülakattan sonra, terörle savaş konusunda Moskova-Washington

ilişkileri ne durumda?

      BABURİN: Çok boyutlu olduklarını söyleyebilirim.

Stratejik seviyede ortaklık ilişkileridir. Dünya'nın kaderi

için yükümlülük duygusu var. Ancak, bazı farklar da var.

Washington'u düşündüren Rusya-İran işbirliğidir. ABD, terör

bahanesi ile Irak'a saldırdı. Bu başka tür terördür, devlet

terörü diyebilirim.

     Kosova'daki duruma bakalım. Miloseviç düzeninin

karşılanması için eski Arnavut teröristleri seferber edildi

ve bu durum Avrupa ülkelerinin başkentlerinde anlayışla

karşılandı. Böylece Avrupa'nın ortasında Müslüman bir oluşum

sonucuna vardık. Türkiye'den, Bulgaristan, "Makedonya",

Kosova vasıtasıyla bir İslam yayını düşünebiliriz, bu şekilde

biçimlenen oyunun biraz jeostratejik olduğunu görürüz.

     SORU: Neden Rus makamları Basayev'i bulamıyor da bir

gazeteci buluyor? Poliste yozlaşma mı var?

      BABURİN: Hem iyi hem de kötü yanları var. İyi yanı,

Moskova'nın Sovyet düzeninin herhangi bir rakibine dünyanın

herhangi bir yerinde ulaşması başka dönemlerin

karakteristiğidir. Şimdi, Londra, Bakü veya İstanbul'da

kalanlar için memnun değiliz. Ancak devir başka ve farklı

şartlarla oynuyoruz. Kötü yanı, profesyonellik eksikliği

olması. Ayrıca henüz yönetenlerin siyasi yükümlülükleri yok.

Beslan'daki çocuk katliamı üzerine, İçişleri Bakanı ve

federal güvenlik dairesi müdürünün istifasını istedim. Hiçbir

şey olmadı.

     --İran'ın Nükleer Programı Barışçıl--

     SORU: Sayın Baburin, İran, uranyum zenginleştirme

programını geliştirebilir mi?

      BABURİN: İran'ın nükleer programı barışçıldır. İran'ın

işbirlikçi olduğunu görüyoruz, demek ki gerekli önşartlara

uyarak başka bir ülke gibi ilerleyebileceğini görüyoruz.

İran aleyhindeki arzuların, bilhassa ABD tarafından, suni

olduğuna eminim. Fransa ve Almanya, Rusya'nın işbirliğiyle

yapılan İran'ın nükleer enerjinin değerlendirilmesi

programına, rakip olarak girmek istiyor. Güvenliğe tehdit,

İran'ın nükleer programıyla ilgili değil, süper gücün

dünyanın diğer etkenlerine kendi mantığını kabul ettirme beklentilerindedir. Bazı ülkeler bir tek arzu ile "kötülük

ekseni" olarak nitelenmezse, o zaman dünya daha güvenli

olur.

     --Yunanistan Kutsal Yer--

     SORU: Rusya-Yunan ilişkileri için düşünceniz nedir?

     BABURİN: NATO ülkeleri ile ilişkilerim zor. Tek istisna

Yunanistan'dır. Yunanistan'ın Türkiye ile ilgili sorunlarını

anlıyorum.

     Yunanistan'da bizi çeken başka bir şey var. Yunanistan

kutsal bir yer. Yunan Anayasası'nın Ortodoksluğa özel rol

vermesini özellikle takdir ediyoruz.

     Böylece, ilişkilerimizde önceliğin, köklü düşünce

ilişkilerinin geliştirilmesi ve ahlaki bağlarımızda olması

gerektiğini düşünüyorum. Ekonomik ve ticari ilişkilerimizin

geliştirilmesi, işbirliğini derinleştirmemiz gerekir. Çok

boyutlu olması gerekir. Hem parlamentolar arası, hem

karşılıklı ziyaretler, hem uluslararası forumlarda hem de

teknik-askeri işbirliğinde. Rusya'da bütün dünyada olmayan

özel teknolojiler var.

     Mesela, çeşitli uçak modellerinde kullanılan

teknolojik bilgi ve teknoloji işbirliğimiz karşılıklı

karlı ve Avrupa'nın güvenliğine katkısı olabilir.

     Mülakattan istifade ederek, Yunan halkına, özel,

şahsi ve bütün Ruslar tarafından derin saygılarımı

ifade etmeme müsaade edin, çünkü Yunan halkı sevimli,

namuslu ve bize duygusal ve fikir bakımından çok

yakındır. Allah bizimle olsun.

(ATBM/MK/SK/NB)(AHÇ/ÇA)

BASLER ZEITUNG: "YİMPAŞ... BUZDAĞININ SADECE ZİRVESİ"

     BERN, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 116 bin olan Basler

Zeitung'un 9 Ağustos 2005 tarihli sayısında, Stefan Schuppli

imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan yorumun

çevirisi şöyledir:

     --Türkiye'de 78 Tane "İslama Uygun" Yatırım Şirketi

       Var... Çoğu Problemli—-

     Türk şirketi Yimpaş İsviçre, Almanya ve Avusturya'daki

göçmenlerden hisse senedi için para topladı. İnananlar ise

hiçbir senet görmediler ve paralarını geri alamıyorlar.

Onlar sıradan insanlar, çoğu Türkiye'nin en fakir

bölgelerinden biri olan İç Anadolu'dan. Okuma, yazma ve

hesap kabiliyetleri yok denecek kadar az, ya emekli

olmuşlar ya da emekliliklerine az kalmış. Siyasi açıdan

inançlı ve muhafazakarlar. Belki de hayatlarında zar zor

biraz para biriktirmişler. Ama bu parayla ne yapacaklar?

İslam hukuku her türlü faizi yasaklıyor. Çıkış yolu olarak

hisse senedine benzer bir kâr payı öneriliyor. Son yıllarda

Yimpaş şirketi bunu arz etti. Şimdi paralarını geri isteyen

yatırımcılar boşuna beklediler veya şirket hisse senetlerini

şahsen başkalarına satmalarını tavsiye etti.

     Zürih Avukatlık Bürosu çalışanı Yetkin Geçer, "onlara

gökyüzünün mavisi vadedildi" diyor. Çoğunluğu Almanya'da

oturan, 80'den fazla Türk inanan, avukatlık bürosuna

başvurdu. Geçer'e göre gerçek şu, yatırımcılar hisse senedi

yerine imzalı bir kağıt ve makbuz aldılar. Bu yüzden para

borç oldu. Yatırım vaatleri için yatırımcılar dolandırıcılık

suçlaması yaptılar. "İslam dini dolandırıcılık amacı için

kötüye kullanıldı. Burada inanç kisvesi altında en kötü

aldatmaca vuku buldu" diyor Geçer. Evet, yatırım sebebi

inanç, açgözlülük değil. Müvekkillerinin paraları 8 bin

ile 115 bin frank arasında değişiyor. Şikayet miktarı toplam

üç milyon frank. Garip olan İsviçre'den neredeyse hiç

kimsenin başvurmamış olması. Tabiatları gereği insanlar

oldukça çekingen.

     --Basel--

     Basel'de de bazı Türkler para kaybettiler. Bir olayda,

yatırımcının biri belediyede, Kur'an'a uygun olduğunu iddia

eden hocaya 50 bin ila 60 bin frank meblağı teslim etti.

Bunu olayı gören birisi Basler Zeitung'a anlattı. Paranın

nereye aktığını yatırımcılar da bilmiyor. Zaten Türkiye'de

İslama uygun 78 tane yatırım şirketi var. Bunların çoğu

son yıllarda itibar kaybetti ve Türk maliyesi tarafından

sıkı şekilde izlendi. Bu konuda ayrıca Meclis'te bir

soruşturma komisyonu oluşturuldu. Araştırmacıların

tahminlerine göre Almanya, İsviçre ve Avusturya'da yaşayan

200 binden fazla inanan, Yimpaş, Jetpa veya Kombassan gibi

İslami şirketlere milyarlarca avro yatırdılar. Çeşitli

kaynaklara göre 2 ila 6 milyar avro yok oldu.

     --Maddi Sorunlar--

     Yimpaş'ın ödemeye yanaşmamasının nedeni şirketin dört

yıldan beri zor durumda olması. Başka bir neden de şirketin

temettü dağıtmaması. Böylece, Almanya'da sekiz satış mağazası

ve Belçika'da bir sucuk fabrikası işleten Yimpaş, Batı

Avrupa'dan geri çekildi. Kısa süre öncesine kadar Lörrach'ta

da bir şube vardı. Alman Yimpaş GmbH'nın genel müdürü

soruşturmaya alındı. Yimpaş'ın İsviçre'de Emmetten NW'de

göstermelik bir şirketi var. Yönetim kurulu başkan vekili

Baselli Dieter Kraus.

     --Futbol Kulübü--

     Şimdi grup sadece Türkiye'de ikamet ediyor. İç Anadolu'da

Yimpaş neredeyse tek iş veren. Yetkin Geçer şirketin hakkını

veriyor, orada gerçekten yatırımlar yaptığını belirtiyor.

Mesela, mağazalar ve fabrikalar, ama aynı zamanda bir futbol

takımı (Yimpaş Yozgat Spor) ve lüks otelleri de var.

İmparatorluğun yöneticilerine yaklaşmak zor. Holding çok

karmaşık ve serveti Türkmenistan ve Kazakistan'a kadar

uzanıyor. Batı Avrupa'daki araştırmacılar için yalnızca

lisan bile oldukça zorlu bir engel. Bunun İsviçre'de bir

şirket olması aslında bir şans. Bu, yatırımcıların paralarına

kavuşma şansını arttırıyor. Geçer'e göre bu, işliyor. İşin

içinde olmayan ise banka komisyonu. Banka komisyonuna göre,

yazılı bir geri ödeme vaadi olmadıkça, şirket bankalar

kanununa girmiyor.

     --Aşırıcılar Ortaya Çıkıyor--

     Son Sonntags Zeitung'un haberine göre, aşırıcı örgüt

Milli Görüş'ün "üst düzey yöneticileri" İsviçre Yimpaş

üzerinden milyonları götürdüler. Milli Görüş kökten dinci

bir İslami din devleti kurmak istiyor. Örgütün paraları

kısmen valizlerle İsviçre'ye getirilip Basel bölgesindeki

bankalarda Yimpaş Group hesaplarına yatırıldı. Bankaların

sıkılaştırılan müşteri kontrollerine rağmen bunun nasıl

mümkün olduğu haberde belirtilmiyor. Yimpaş Grubunun içinde

Milli Görüş kadroları önemli bir role sahip.

     --Kur'an'ın Faiz Yasağı--

     İnancı güçlü Müslümanlar için bir banka hesabı sorun

olabilir, çünkü faiz alamazlar. İslam Hukuku, parayla ilgili

kurallar da getirmiş. Diğerlerinin yanında "tefecilik" ve

"faiz"i yasaklıyor. Ama sınır, İslam dünyasında da sürekli

tartışıldığı gibi çok belirgin değil. Kahire Üniversitesinden

hukuk hocası Sayit Muhammet Tantavi, "eğer bir birikim,

sağlık konusu veya eğitime yatırılmışsa faiz alınabilir"

diyor. Eğer faiz direkt tüketime harcanırsa bu kabul

edilemez. Faiz yasağı İslami bankacılığın doğmasına

neden oldu. Londra'daki İslami Bankacılık ve

Sigorta Enstitüsünün (Institute of Islamic Banking and

Insurance-IIBI) tahminlerine göre "sadece" 200 milyar

dolar, Kur'an kurallarına uygun fonlara yatırılmış durumda.

Bu, tüm dünyadaki yaklaşık 1,2 milyar Müslümanın servetinin

sadece küçük bir bölümü. Almanya'daki Müslümanlar Merkezi

Meclisi üyesi Alman Mazyek onaylıyor: "Bu İslami bankaların

da birçoğu faiz yasağına sıkıca uymuyor." Bu ülkelerdeki

bankalar, başka yollara sapmak için dünya ekonomik sistemine

fazla bağlılar. IIBI'nin verdiği bilgilere göre, İslami

kurallara göre çalışan finans şirketlerinin sayısı artıyor.

Son zamanlarda 250'den fazla para enstitüsü kuruldu.

     --Kriterler--

     Bunlar yatırımlarında, şirketlerin bünyesinde alkol,

domuz eti, pornografi ve İslamın yasakladığı diğer alanlara

yatırım yapılmamasına özen gösteriyorlar. Dağıtılan kâr

paylarının faiz olarak görülüp görülmeyeceği ise İslam

bilginlerince farklı yorumlanıyor. Ama Müslüman spekülasyon

kazancını her halükarda alabilir. Mazyek "Bu tamamen İslama

uygun" diyor. Spekülasyon kazancı, faiz olarak değil bir

ticari kar olarak geçiyor. (BERNBE/HU)(LK/BK)

Turkey and the Middle East

EL MUSTAKBAL: "PKK'LI YETKİLİ ÇADIRCI: TÜRKİYE, IRAK

               KÜRDİSTANI'NA GİREMEZ... SAVAŞI BAŞLATAN

               BİZ DEĞİLİZ" 

     BEYRUT, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 25 bin olan

el Mustakbal gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında,

Kürt yazar Faruk Hacı Mustafa imzasıyla ve yukarıdaki

başlık altında yer alan Kandil Dağı çıkışlı mülakatın

çevirisi şöyledir:

     PKK siyasi meclisi dış ilişkiler sorumlusu Abdurrahman

Çadırcı, Kuzey Irak'ta Kandil Dağı'nda el Mustakbal gazetesine

yaptığı açıklamada, Türkiye'nin Irak Kürdistanı'na girerek

PKK unsurlarını takip etmesinin uzak bir ihtimal olduğunu

söyledi. Çadırcı, Türkiye'nin orman kanununu esas aldığını

ve kendileriyle kurduğu ilişkide tek felsefesinin bu

olduğunu ifade etti.

     Çadırcı şunları söyledi: "Bugün Irak, eski Irak

değildir. Irak, artık uluslararası ilişkilerde imkanlarını

toparlama ve varlığını kazanma yolundadır. İlkeli, demokratik

ve federal bir devlet kurma yolundadır. Irak, herhangi bir

ülkenin içişlerine müdahale etmesini kabul etmeyecektir.

Ortada bir başka faktör daha var; o da Amerikalıların mevcut ağırlıklarıyla Irak'taki varlığıdır."

     Türkiye'nin son açıklamalarını sorumsuzca nitelendiren

Çadırcı, "Bu açıklamaların iki nedeni vardır. Birincisi

Türkiye, ABD'ye, PKK'nın faaliyetlerine göz yumduğunu

söylemek istiyor ve faaliyetlerine engel olmasını talep

ediyor. Yani Türkiye bulanık suda avlanmak istiyor. İkincisi

ise Türkiye, Irak Kürdistanı'nı bir yanda Amerikalılar,

diğer yanda Irak'taki güçler önünde daha zor durumda

bırakmak istiyor. Ancak biz bu meselenin bilincindeyiz"

şeklinde konuştu.

     "Türkiye, tehditleriyle aslında Kerkük'e müdahale etmek

istiyor. Kürtlerin Kerkük'e egemen olmasını yani Kerkük'ün

Kürdistan'ın olmasını istemiyor. Öyleyse sorunun temelinde

Kerkük yatmaktadır" diyen Çadırcı, Türkiye'yi müdahalenin

tehlikesi konusunda uyardı ve şöyle devam etti: "Eğer Türkiye

bizi takip ederek veya Kerkük'e girerek müdahalede bulunursa

maceraya atılıyor demektir. Bunun neticelerini hesaplamıyor

demektir. Birçok kart karışacaktır. Tabii ki seyirci

kalmayacağız."

     Türkiye'nin şimdiki koşullarının geçmişteki koşullardan

farklı olduğunu kabul etmesi gerektiğini belirten Çadırcı,

bugünkü Irak'ın, eski Irak, yani Saddam Hüseyin Irak'ı

olmadığını ve yeni Irak'ın, neticelerini hesaplamadığı

anlaşmalara imza koymayacağını kaydetti.

     Uluslararası hukukta Türkiye'nin Irak Kürdistanı'na

girip PKK unsurlarını takip etmek için yasal dayanağı olup

olmadığı konusunda ise, "Türkiye, uluslararası hukuku

dilediği gibi yorumluyor. Türkiye, Osmanlı Devleti'nin

geçmişte yaptığı gibi kanunları isteğine ve keyfine göre

ölçüyor. Biz, Türkiye'nin iddia ettiği şeyin, uluslararası

hukukta yeri olmadığını, bilakis, konuşmamın başında da

değindiğim gibi orman kanununda yeri olduğunu söylüyoruz"

dedi.

     ABD'nin Türkiye'ye herhangi bir söz verebileceğini veya

yeşil ışık yakmış olabileceğini yalanlayan Çadırcı, "ABD bu

şekilde sözler vermez. Bilakis Washington, bu konuda vaatte

bulunduğunu yalanladı. Türkiye'nin açıklamaları ve tehditleri

sadece bizi değil, birçok tarafı ilgilendirmektedir.

Türkiye'nin Kürdistan'a girmesinin, kendisini yakması

anlamına geldiğine inanıyorum" şeklinde konuştu.

     Türkiye'de yaşananların ve akan kanın sorumluluğunu

bizzat Türkiye'ye yükleyen Çadırcı şunları dile getirdi:

"Bize saldıran Türkiye'dir. Biz savaşmaya niyetli değiliz.

Savaşı defalarca reddettik ve bunu fiili olarak ispat ettik.

Savaşı yedi yıldan fazla durduran, demokratik çözüm öneren

ve diyalog isteyen -ki hala da talep ediyoruz- biziz. Çözüm

istemeyen Türkiye'dir. Meselenin düğümlenmesini veya

meseleyi askeri açıdan çözmeyi istiyor. Bu yüzden kendimizi

savunmak zorunda bırakıldık. Bize ve mevzilerimize askeri

operasyonlar düzenleyen ve başkanımıza (Abdullah Öcalan)

karşı azil politikası güden Türkiye'dir. Biz Türkiye'ye

saldırmıyoruz. Bilakis Türkiye bize saldırıyor. Biz

sadece kendimizi savunuyoruz. Iran'ı örnek verelim; İran şu

anda Mahabad'da Kürt evlatlarımıza karşı yıldırma ve öldürme

operasyonları düzenliyor. Ne yapmamız gerekir? Türkiye ve

İran, kendimizi savunma hakkımızı bile elimizden almak

istiyor."

     Çadırcı, "Özgürlük Şahinleri" adlı örgütün siyasi

kimliği ve çalışmaları hakkında ise şunları kaydetti:

"Ben bu örgütün Kürt bir örgüt olduğunu biliyorum. Ancak

onunla hiçbir alakamız yok. Biz bunu açıkladık ve kamuoyunu

bu konuda bilgilendirdik. Tekrarlıyorum, Kürt halkı ne

yapabilir? Bu halk, liderinin, siyasi esir haklarının en

küçüğünü bile içermeyen haksız bir politikaya maruz

kaldığını müşahede ediyor. Biz genel olarak uygar ve

demokrat bir mantıktan hareket ediyoruz. Kültürümüzün

kaynağı, medeniyet ve demokrasidir. Turistlerin

öldürülmesinden yana değiliz ve bütün terör eylemlerini

kınıyoruz."

     PKK unsurlarının Irak Kürdistanı'ndaki varlığının yasal

olup olmadığı konusunda Çadırcı şöyle dedi: "Biz neyin yasal

olup olmadığını biliyoruz. Biz Irak'ın ayakları üzerinde

durmaya çalıştığını ve zorluklar içinde olduğunu da biliyoruz.

Biz çıkarımızı da biliyoruz. Buradayız, çünkü burası Kürdistan topraklarıdır. Irak Kürdistanı'nın çıkarı bizi de ilgilendirir.

Irak Kürdistanı'nda bulunan arkadaşlarımız, Türkiye ile

savaşanlar değildir. Kaldı ki biz Kürdistan'dan girerek

Türkiye ile savaşmayız."

     Çadırcı, partinin askeri kanat komutanı Murat Karayılan

hakkında çıkan, silahlı 1000 kişiyle birlikte Türkiye'ye

teslim olmaya hazır olduğu ve yine bir İran internet sitesinde

yer alan, Murat Karayılan'ın İran'dan siyasi iltica talebinde

bulunduğu yolundaki haberleri şu şekilde değerlendirdi: "Bu

doğru değil. Murat Karayılan bizimle beraberdir. Bu haberlerin yayımlanmasının nedenini bilemiyorum. Bu haberlere şaşıyorum.

İki haberin de uydurma kaynaklardan olduğuna dikkati çekmek

isterim. Birinci haber, İran devletine ait bir internet

sitesinde, ikinci haber de bir Türk dergisinde yer almıştır.

Düşmanlarımız tarafından yayımlanan buna benzer haberler

doğru değildir".

     PKK'nın şiddeti bırakarak IRA'nın yaptığının aynısını

yapıp yapmadığı konusunda ise, "Hayır. Durum farklıdır.

Türkiye, İngiltere olmadığı gibi Kürdistan da İrlanda

değildir" dedi. (BEYBM/AÜ/OT)(LK/BK)

İHA: "WASHİNGTON'DA 'KERKÜK' TOPLANTISI"

     WASHİNGTON, 10/08(İHA)(BYE)--- ABD'nin başkenti

Washington'da düzenlenen "Kerkük sorunu çözülebilir mi?"

konulu toplantıda, Türkiye'nin Irak'a dair geleneksel

politikasında son zamanlarda farklı bir yaklaşım olduğunun

gözlendiği belirtildi.

     ABD Barış Enstitüsü tarafından düzenlenen panele

konuşmacı olarak katılan Ulusal Savunma Üniversitesi

Profesörlerinden Judith Yaphe, Türkiye'nin asıl endişelendiği

noktanın federal bir Irak hükümeti ya da Irak içinde özerk

Kürt bölgesi olmaktan çok PKK terör örgütünün Kuzey Irak'taki

varlığı olduğunu söyledi.

     Türkiye'nin Irak politikasının ne yöne gittiğinin belli

olmadığını söyleyen Yaphe, "Geleneksel olarak Türklerin Irak

ile ilgili kırmızı hatları olurdu. Ancak son zamanlarda farklı

bir yaklaşım var" diye konuştu. Türkiye'nin Irak'a karşı

politikasını gölgeleyen tek unsurun PKK terörist örgütünün

Kuzey Irak'taki varlığı olduğuna değinen Yaphe, "Türkiye,

Irak ve ABD'ye konuyla ilgili harekete geçmesi konusunda

baskı yapıyor, yoksa biz çaresine bakarız diyor" şeklinde

konuştu.

     Yaphe, Irak Kürtlerinin elde edeceği bağımsızlığın

Türkiye ve Suriye'deki Kürt nüfusu ayaklandıracağına dair

de komşu ülkelerde endişe olduğunu savundu.

     --Kürtler İsteklerinde Direnirse Sivil Savaş Çıkabilir--

     Yaphe, Iraklı Kürtlerin federal bir Irak devleti için

bastırdığını ve Kürdistan haritasının Irak anayasasına

eklenmesi konusunda da direttiklerini ifade etti. Öte yandan

Kürtlerin ısrarlı olduğu bir diğer konunun ise Kerkük'ün

Kürdistan sınırlarına eklenmesi ve sekiz yıl içinde

Kürdistan'ın bağımsızlığı için referandum yapılmasını

istediklerini belirten Yaphe, "Kürtler çok diretirse

Araplar ile Kürtler arasında bir sivil savaş çıkabilir"

diye konuştu.

     --Kerkük'ün Petrol Rezervleri Azalıyor--

     Öte yandan toplantıda konuşan petrol mühendisi Wayne

Kelley, Kerkük'teki petrolün Irak'taki toplam petrol

rezervinin yüzde 25'ini oluşturduğunu, ancak yanlış yönetim

sonucu kullanılabilir petrol rezervlerinin gün geçtikçe

hızla azalmakta olduğunu belirtti.

     Kerkük'ün petrol kaynağının uzmanlar tarafından

56 milyar varil civarında olduğunun tahmin edildiğini

söyleyen Wayne, kullanılabilir petrol rezervinin ise altı

küsur milyar varil civarında olduğuna değindi. Kerkük'ün

100 km uzunluğunda ve 13 km genişliğindeki petrol rezerv

bölgesinin şehrin yerleşim alanının altında olduğunu da

söyleyen Kelley, "Bu durum petrolün çıkarılmasını da

olumsuz etkiliyor. Kimse arka bahçesinde dinamit

patlatılmasından hoşlanmaz" diye konuştu. (EML/NIS)

ALMANYA'NIN SESİ RADYOSU: "BİR GRUP AYDIN ANKARA'DA BAŞBAKAN

                           ERDOĞAN İLE BİR ARAYA GELİYOR"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Almanya'nın Sesi Radyosu'nun

08.30-09.00 Türkçe yayınından:

     Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, PKK'nın silahlı

şiddet eylemlerinin yeniden tırmanışa geçtiği bir dönemde

önümüzdeki cuma günü Diyarbakır'ı ziyaret etmeye hazırlanırken

bugün Ankara'da bir grup aydın ile bir araya geliyor.

     15 Haziran tarihinde 150 imzalı bir bildiri yayımlayan

farklı görüşlerden bir grup aydın, PKK'ya koşulsuz olarak

silah bırakma çağrısı yapmış, Hükümetten de Güneydoğu Anadolu

Bölgesi ve Kürtlere yönelik demokratik ve ekonomik açılımlar

talep etmişlerdi. Bu bildiriye imza atan aydınların Başbakan

ile görüşme talepleri de olmuştu ve Başbakan Erdoğan bu talebi

olumlu yanıtladı. Görüşmeye gazeteci Oral Çalışlar, Ali

Bayramoğlu, Mustafa Karaalioğlu ile edebiyatçı Orhan Pamuk

ve Adalet Ağaoğlu gibi isimlerin katılımını özellikle istedi.

     Adalet Ağaoğlu'nun ismi geçtiğimiz günlerde, etnik

milliyetçilik ve PKK'ya karşı açık bir tavır koymadığı

gerekçesiyle kurucusu olduğu İnsan Hakları Derneği

üyeliğinden istifa etmesiyle gündeme gelmişti. Peki bugün

Ankara'da Başbakan Erdoğan ile bir araya gelecek olan

aydınlar Hükümete neler söyleyecek? İstanbul'dan Gazeteci

Kürşat Akyol, bu soruyu bugünkü görüşmeye katılması beklenen

10'dan fazla aydından biri olan gazeteci Oral Çalışlar'a

sordu.

     AKYOL: Gazeteci Oral Çalışlar, Başbakan Erdoğan ile

görüşmelerinde daha önce imza attıkları bildirideki iki

talebi öncelikle dile getireceklerini belirtti.

     ÇALIŞLAR: Bu çizgimizi sürdürüyoruz, Başbakana da bu

görüşlerimiz doğrultusunda fikirlerimizi açıklayacağız ve

bir açılımda bulunmasını talep edeceğiz. Tabii Başbakan

bu arada iki gün sonra cuma günü Diyarbakır'a giriyor.

Diyarbakır'a gitmesi, bölge halkına sıcak mesajlar vermesi

ve kucaklaşma için bir zemin yaratması bizim de istediğimiz

bir şey. Zemin yaratmanın birinci aşaması olarak bizimle

görüşmesi de olumlu bir adımdır. Başbakan çok alışılmadık

bir şey yaparak çok farklı eğilimlerden insanların bir arada

bulunduğu bir girişimi kabul ediyor. Bunu çok olumlu bir

adım olarak düşünüyoruz. Bunu bölge halkı da çok olumlu

karşılıyor. Bölgedeki belediye başkanları beni "bölgede

çok büyük umut ve beklentiler var, yeni şeyler olabilir"

diye arıyor.

     AKYOL: Oral Çalışlar, bölgede atılacak birkaç küçük

adımla kısa vadede çözümün mümkün olmadığını da düşündüklerini

dile getirdi. Başbakan Erdoğan'ın bugün bildiriyi imzalayan

aydınlarla görüşmesi ve cuma günü yapacağı Diyarbakır gezisi,

PKK'nın artan silahlı saldırıları nedeniyle ordunun yeni

önlemler alabileceği yönündeki talebini dile getirdiği

bir sürece rastladı.

     Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hilmi Özkök, geçen hafta

kısıtlı olanaklara karşın PKK ile mücadeleyi sürdürmekte

kararlı olduklarını söylemişti.

     Diğer yandan Avrupa Birliği'ne uyum amacıyla geçen

yıllarda değiştirilen Terörle Mücadele Yasası'nın günün

koşullarına göre yeniden düzenlenmesi de gündemde. Adalet

Bakanlığının bu amaçla oluşturduğu bir komisyon, çalışmalarını

sürdürüyor. Gazeteci Oral Çalışlar, Başbakan Erdoğan ile

böyle bir dönemde yapılacak görüşmedeki amaçlarının gerilimin

azaltılması olduğunu da belirtti.

     ÇALIŞLAR: Bizim buradaki hareketimizin amacı, gergin

ortamın yumuşatılması, karşılıklı bir kucaklaşma, halk içinde

bir sıcaklık yaratılması ve sorunun çözümü için bazı

açılımlarda bulunulması. Böyle bir niyetle Başbakan'a gidiyoruz

ve bu niyetimizi kendisine de ileteceğiz. Diyarbakır'da da bir

kucaklaşma havası yaratması için sıcak mesajlar verileceğini

düşünüyoruz. Gitmesi de zaten başlı başına sıcak bir adım.

Umarız bunlar PKK'nın yükselen eylemleriyle birlikte artan

gerilimi yumuşatacak ve çözüm için yeni umutlar doğuracak ve

başlangıçlara yol açacak.

     AKYOL: Çalışlar, Avrupa Birliği'ne uyum amacıyla yapılan

bazı reformların uygulanmasında halen sorunlar bulunduğunun da

altını çizdi.

     ÇALIŞLAR: Hala yerel televizyonların Kürtçe yayın başvurusu

RTÜK tarafından oyalanmaya devam ediyor. Bölge halkını rahatsız

eden buna benzer uygulamalara ilişkin çok ciddi problemler var.

Kürtçe kurslarının kapatılmasını "işte bak dillerini öğrenmiyorlar"

diye tepkiyle karşılayıp bu konuda onların onurunu kırabilecek

şeyler yapılıyor. Bölgede sağlık ve eğitime ilişkin çok ciddi

problemler var. Ben, bölgeden yeni döndüm ve bütün bunları Sayın

Başbakan'a ileteceğiz. Bir şeyin üzerinde daha duracağız. Bölgede

ciddi bir yoksulluk var ve bütün bu olaylarda esas kışkırtıcı

neden yoksulluk. Mesela, bölgede yoksul ailelerin tamamına düzenli

bir şekilde aile yardımı -mesela ayda 100 milyon lira- yapılması.

Bu konuda yapılmış bir araştırma da var. "Bölgedeki insanların

kendine gelmesi, yumuşaması ve yeni arayışlar içine girmesi

bakımından çok önemli bir başlangıç olabilir" diye düşünüyoruz.

     Başbakan'a bu konuda yapılmış araştırmayla birlikte

düşüncelerimi de iletmeyi düşünüyorum. (SO/YS/NIS)

AFP: "IRAKLI LİDERLERİN ANAYASA KONUSUNDAKİ

      GÖRÜŞMELERİ DEVAM EDİYOR"

     BAĞDAT, 10/08(AFP)(BYE)--- Kemal Taha bildiriyor:

     Irak siyasi liderleri dün, Anayasa hakkındaki görüş

ayrılıklarını gidermek için yapılan ikinci toplantı

sırasında en önemli konuya girerlerken, şiddet olaylarında

30 Iraklı ile bir Amerikan piyadesi öldü.

     Devlet Başkanı Celal Talabani'nin sözcüsü, "Bugün

(dün) gündemdeki meseleleri tartışmaya başladılar" dedi.

     "Bununla beraber tartışma bu akşam bir anlaşma veya

anlaşamama ile neticelenmeyecek" diye ilave eden Kamaran

Garadaghi düzenlediği basın toplantısında, siyasi

liderlerin "15 Ağustos'a kadar bir anlaşmaya varmakta

kararlı olduklarını" tekrarladı.

     Temel yasaya (Geçici Anayasa) göre, Anayasa

taslağının Meclis'e sunulması ve ağustos ortalarında

benimsendikten sonra ekim ayı ortalarında halk oylamasına

gidilmesi gerekiyor.

     Talabani (Kürt), Başbakan İbrahim Caferi (Şii),

Başbakan Yardımcısı Ahmed Çelebi (Şii), milletvekili Fuad

Masum (Kürt), Adnan el-Cenabi (Sünni) ve Cumhurbaşkanı

Yardımcısı Adil Abdülmehdi'nin (Şii) katıldıkları toplantı

daha sonra başka siyasi şahsiyetlere genişledi.

     Garadaghi, "Saat 19.00'dan sonra diğer siyasi

şahsiyetler de toplantıya katıldı" dedi.

     Kürt kaynaklarından edinilen bilgilere göre, kötü

hava şartları yüzünden pazar gününden bu yana ülkenin

kuzeyinde mahsur kalan Kürdistan Başkanı akşam saatlerinde

Bağdat'a geldi.

     Barzani cumartesi günü Kürt Meclisi'nde yaptığı

konuşmada, özellikle, İslam devleti kurulmasını

reddedeceğini, peşmerge meselesini, tabii kaynakları ve

Saddam Hüseyin zamanında Araplaştırılan Kerkük şehrine

Kürtlerin dönmesinin istendiği Temel Yasa'nın 58'inci

maddesini savunacağını söylemişti.

     Önemli siyasi liderler, federalizm meselesi ve

İslam'ın yasama üzerindeki rolünün de yer aldığı gündemi

tesbit etmek üzere daha önce pazar günü toplanmışlar ve

görüş ayrılıklarını gidermek için her gün toplanmaya

karar vermişlerdi.

     Salı günkü toplantıdan önce hükümet sözcüsü Leys

Kubbe, Batı basınının, İslam'ın yeri ve kadın hukuku

hakkında Irak'taki sürmekte olan tartışmalar üzerine

büyük gürültü kopardıklarına dikkat çekmişti.

     Öte yandan, Amerika'nın Irak'taki Büyükelçisi

Zalmay Halilzad basına yaptığı açıklamada, bu Anayasa

maratonunu yorumlarken Barzani'nin, "Kürtlerin kendi

kaderlerini tayin etme haklarını ileri sürmemeye karar

verdiğini" belirterek, "Bu mesele gündemde değil" dedi.

     Bu arada, güvenlik kaynaklarına göre, şiddetin en

çok vurduğu Bağdat'ın içi ve kuzeyinde meydana gelen

bir dizi saldırıda çoğu güvenlik kuvvetleri mensubu

olmak üzere en az 30 Iraklı ile bir amerikan askeri

öldü.

     Başkentin merkezinde bir Amerikan askeri konvoyuna

karşı bombalı araba ile gerçekleştirilen intihar

saldırısında üç Iraklı ile bir Amerikan askeri öldü,

iki amerikan askeri de yaralandı.

     El Kaide'nin Irak'taki başkanı Ebu Musab

el-Zerkavi'nin grubu, Irak kuvvetlerine karşı

gerçekleştirilen bu kanlı saldırıların bir kısmını

internette yayınladıkları bildirilerle üstlendi.

     Son olarak orduya göre, Bağdat'ın batısındaki

"Ramadi'de meydana gelen çatışmalarda" pazartesi günü

küçük kalibreli bir silahla açılan ateş neticesi bir

deniz piyadesi öldü.

     ABD Savunma Bakanlığı'nın rakamlarına dayanarak

AFP'nin yaptığı hesaba göre, bu ölümlerle, Mart 2003'te

Irak'ı istila etmesinden bu yana Amerika'nın asker kaybı

1.826'ya ulaştı. (YD/ESE/NIS)

HEMŞEHRİ: "MESUT BARZANİ: İRAN İLE IRAK ARASINDAKİ CEZAYİR

           ANLAŞMASI GERÇERSİZ SAYILMALI"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- İran'da yayımlanan Hemşehri

gazetesinin 10 Ağustos 2005 tarihli sayısında yukarıdaki

başlık altında bir haber yer almıştır. İnternetten sağlanan

haberin çevirisi şöyledir:

     Irak Kürdistan Bölgesi Başkanı Mesut Barzani, İran

ile Irak arasındaki Cezayir Anlaşması'nın iki ülkenin

geçmişteki yönetimleri arasında imzalandığını gerekçe

göstererek geçersiz olarak nitelenmesini istedi. El Arabiye

televizyonu ile yaptığı bir mülakatta Barzani, Cezayir

Anlaşması hakkında şu açıklamayı yaptı: "Bu istenmeyen

bir anlaşmadır ve duyduğuma göre bu anlaşmanın yeniden

imzalanmasına Irak Başbakanı da karşı çıkmıştır. Duyduğum

doğruysa saygı gösteririm. Gerçekte de bu anlaşma hakkında

konuşmamak gerekiyor, çünkü Kürt hareketini yok etmek

amacıyla imzalanmıştır. Cezayir Anlaşması, Saddam ve İran

Şahı tarafından imzalanmıştır. İkisi de gittiğine göre

anlaşma da sona ermiştir" dedi.

     Barzani, "Irak Anayasası'nın şeriat esasına dayalı

olarak hazırlanmasına Kürtler neden karşı çıkıyorlar"

sorusuna, "Biz kendi deneyimlerimizden değil

etrafımızdakilerin ve Irak dahilindeki deneyimlerden

yola çıkarak bunun doğru olmayacağını anlıyoruz. Geçmiş

bunu bize ispat etti. Geçmişte hepimiz kardeştik ve

Kur'an'ın hükümleri geçerliydi, ancak şimdi İslam ve

Kur'an kişilerin zevki ve isteğine göre yorumlanıyor"

şeklinde yanıt verdi.

     Bu arada, Barzani ile Irak'ta görüşen ABD ve İngiltere

büyükelçileri, Barzani'yi, babasınınkine benzer bir kaderle

karşı karşıya kalmakla tehdit ettiler. Irak Hizbullahı'na

bağlı El Beyne gazetesi, iki büyükelçinin, Barzani'nin

bağımsızlık yönelimine karşı tepki gösterdiğini ve bu

tutumundan vazgeçmesini, yoksa ABD'ye sığınmak zorunda

kalan ve Kürdistan'a geri dönemeyen babasının kaderine

maruz kalacağını söylediklerini yazdı.

     Diğer taraftan, Bağdat'ın 350 kilometre kuzeyinde

yer alan Erbil şehri sakinleri bir gösteri düzenleyerek,

Anayasa'da haklarına yer verilmesini istediler. AFP'ye göre,

Kürdistan bayrakları taşıyan Erbil Kürtleri, Kuzey Kürdistan

Ulusal Konseyi binası önünde toplandılar. Bu kişiler,

üzerinde "Caferi bekle, Kerkük Kürdistan'a aittir. Anayasa

hepimizin haklarını korumayacaksa kabul etmeyeceğiz.

Peşmergeler kalacaklar" yazılı pankartlar taşıyorlardı.

(MG/HE/BK)

REUTERS: "IRAKLI ARAPLAR İŞ VE GÜVENLİK İÇİN KÜRT BÖLGESİ                                                  KUZEYE GİDİYORLAR"

     SÜLEYMANİYE, 10/08(REUTERS)(BYE)--- Luke Baker

bildiriyor:

     Her sabah gün henüz doğmadan Irak'ın güneyinden

yüzlerce Arap kuzeydeki bu Kürt şehrindeki bir camide

toplanarak inşaat alanlarından birinde bir iş bulmayı

umuyor.

     18 ay önce fakir, işsiz genç erkeklerin iş bulmak ve

çoğunlukla Arapların yaşadığı yerlerdeki şiddetten kaçmak

üzere kuzeye gitmeleri şimdi hızla akan bir sele dönüştü.

     Artık sadece fakirler ve işsizler gitmiyor. Doktorlar,

mühendisler ve öğretmenler de onları izliyor.

     Güneydeki Basra şehrinden 2003'ün sonlarında kuzeydeki

Süleymaniye'ye göç eden 40 yaşındaki göz uzmanı Dr. Ali Elvan

"Ailem ve güvenlik için buraya geldim. Burada yaşam harika.

Çocuklar okulda, eşim mutlu ve iyi iş var. Basra'ya bir daha

döneceğimi sanmıyorum" diyor ve ekliyor: "Yaklaşık 25 göz

doktoru daha Basra'dan aynı rotayı izledi." Müdür Halil

İbrahim Muhammed'in belirttiğine göre, Süleymaniye'deki

Rezgari kliniğindeki 13 doktordan sekizi son iki yıl içinde

gelen Araplar.

     Hastanedeki Kürt bir cerrah Kerzen Sirvan "Burada işler

normal, normal bir hastaneyiz. Niye geldiklerini

anlayabiliyorum ve bizlerin de onlara ihtiyacı var" dedi.

     Bazı dil sorunları oluyor, Arapların çoğu Kürtçe bilmiyor

ancak Irak'taki tüm doktorlar İngilizce eğitim aldıkları için birbirleriyle iletişim kurabiliyorlar.

     Üniversite yetkililerinin söylediğine göre, Süleymaniye Üniversitesinde de benzer bir durum var, son iki yılda 40

Arap profesör üniversiteye katıldı.

     --İş Zor Ama Güvenli--

     Yeni gelen profesyoneller genelde iyi maaş alırlarken

Süleymaniye'ye akan iş hacmini vasıfsız ya da yarı vasıflı

işçiler oluştuyor.

     Yüzlerce fakir Arap erkek her sabah şehrin merkezinde

toplanıp inşaat alanına götürülmek için bekliyor.

     Bağdat'tan Şii Müslüman 28 yaşındaki Muhammed Abbas

iki ay önce Süleymaniye'ye geldi. İş bulduğunda inşaatlarda

çalışıyor yoksa da sigara satıyor.

     Abbas, "Benim için Bağdat'ta yapacak hiçbir şey yok.

Burada en azından günde 20 dolar kazanabiliyorum. Aileme

para gönderiyorum ve yeterince param olduğunda Bağdat'a

dönüp evleneceğim" diyor.

     Geceleri Süleymaniye'nin parklarında ve meydanlarında

uyuyorlar.

     Kut şehrinden Haydar Selim Djuluwi yaz için bir iş

aramak üzere iki ay önce gelmiş.

     Özerk Kürt bölgesinin başkenti Erbil'e de Arapların

akışı oldu. Erbil'de berber olan Yakup Bağdat'tan üç ay

önce gelmiş ve "Bağdat'a bir daha geri gideceğimi hiç

sanmıyorum" diyor. (TK/SÇL/BK)

KOMMERSANT: "IRAK'TA YENİ ANAYASA MÜZAKERELERİ Şİİ, SÜNNİ VE

             KÜRT TEMSİLCİLERİN KATILIMIYLA YAPILIYOR"

     MOSKOVA, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 111 bin olan liberal

eğilimli Kommersant gazetesinin 9 Ağustos 2005 tarihli

sayısında, Aleksandr Gabuyev imzasıyla ve yukarıdaki başlık

altında yayımlanan yazının çevirisi şöyledir:

     Irak'ın yeni anayasasını hazırlamakla görevli Anayasa

Komisyonu'nun toplantısı, ülkenin önde gelen siyasi

liderlerinin katılımıyla pazar günü akşam saatlerinde başladı.

Fakat, ülkedeki farklı siyasi oluşumların anayasaya ilişkin

sundukları önerilerde ülkenin geleceği, birbirinden çok farklı

şekillerde çiziliyor. Uzmanlara göre, Amerika'nın müdahalesi

olmazsa 15 Ağustos'a kadar yeni Irak anayasası taslağının

bitirilmesi zor gözüküyor.

     Anayasa Komisyonu'nun geçtiğimiz cuma günü yapılması

planlanan toplantısı pazar gününe ertelenmişti. Önemli

politik kararlar konusunda sürekli alınan erteleme kararları,

artık Irak Hükümetinin klasik bir uygulaması haline dönüştü.

Örneğin, bu senenin ocak ayında yapılan parlamento

seçimlerinden sonra hükümet kurma çalışmaları,

milletvekilleri arasındaki çekişmeler yüzünden ertelenmişti.

Neticede ABD'nin baskısıyla Irak'ta Devlet Başkanı ve

Başbakan güçlükle belirlendi ve ancak mayıs ayında hükümet

kurulabildi. Şimdi de aynı anlaşmazlıklar yeni anayasayla

ilgili müzakere görüşmelerinde devam ediyor. Yürürlükte

olan geçici anayasaya göre, yeni anayasa taslağının

15 Ağustos'a kadar hazır olması gerekiyor. Ekim ayında ise

anayasa, halk oyuna sunulacak. Fakat 15 Ağustos'a kadar

anayasa taslağının bitirilmesi zor gözüküyor. 71 kişiden

oluşan Anayasa Komisyonu'nun toplantıları defalarca

ertelendi. Toplantılarda üyeler devamlı birbirleriyle

şiddetli bir şekilde tartışıyorlar.

     Irak'ın yeni siyasi yapılanmasında, ülkedeki farklı

etnik ve dini grupların katılımı öngörülüyor. Bu grupların

en büyükleri Şiiler (yüzde 60), Sünniler (yüzde 30) ve

Kürtlerdir (yüzde 10). Adı geçen üç grup kendi aralarında

uzlaşamıyorlar. Saddam Hüseyin rejimi sırasında üst düzey

devlet makamlarında Sünniler görev yaparken, diğerleri

hep ikinci plana atılıyordu. O yüzden, Saddam rejiminin

yıkılmasının hemen ardından Şiiler ve Kürtler kendi

haklarını yüksek sesle talep etmeye başladılar. Saddam

sonrasında üst düzey makamlardaki görev dağılımı, ilk defa

ülke parlamentosunda şöyle gerçekleşti: Meclisteki 275

sandalyenin 180'ine Şiiler sahip olurken, Kürtler de 75

sandalye aldılar. Diğer 20 sandalye ise Sünniler (çoğu

seçimleri boykot etti), Hristiyanlar ve diğer gruplar

arasında dağıldı.

     Ülkenin gelecek siyasi yapısının belirlenmesini öngören

anayasanın hazırlanması sürecine Kürt ve Şii liderlerin

memnuniyetle katılmaları şaşırtıcı değil. Özellikle Kürtler

bu konuda daha aktifler. Çünkü gelecekte bağımsız Kürt

devletini kurma amaçlarına yönelik olarak özellikle bu

süreçten olabildiğince yararlanmak istiyorlar. Irak

Kürdistan Demokratik Partisi, Kürt silahlı birliklere

dokunulmamasını, ayrıca ülkenin Arap ve Kürtlerden oluşan

bir federatif yapıya sahip olmasını talep ediyor. Bunun

yanı sıra Kürtler, petrol kenti olan Kerkük'ü de

Kürdistan'a bağlamak istiyorlar.

     Anayasa Komisyonu üyeleri Kürtlerin bu talebine karşı

çıkınca, Irak Kürdistan Demokratik Partisi lideri Mesut

Barzani, geçtiğimiz cuma günü yapılması planlanan Komisyon

toplantısının ertelenmesi talebinde bulundu. Cumartesi günü

ise Barzani, Kürt tarafının görüşmelerde mümkün olduğunca

esnek davranacağını, ancak kendi taleplerinin hiçbirinden

de vazgeçmeyeceklerini belirtti. Barzani'nin yandaşlarının

söylediklerine göre, Kürtlerin şimdiki talepleri minimum

isteklerdir ve bundan da geri adım atmamakta kararlıdırlar.

     Şii politikacılar ise, Kürtlerin Kerkük'e sahip olma

amaçlarına karşı çıkıyorlar, fakat federasyon önerilerine

saygı duyuyorlar. Düne kadar herkes, Şii ruhani lider

Ayetullah Ali Sistani'nin söz konusu isteklere destek verip

vermeyeceğini merak ediyordu. Ayetullah Sistani Anayasa

Komisyonu'na üye olmasa da onun görüşleri Şiiler için

belirleyici nitelikte. Cuma günü akşam saatlerinde Irak

Başbakanı İbrahim el Caferi, Ayetullah Ali Sistani ile

görüşmek için Necef kentine gitti. Başbakan bu görüşmeden

sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, Sistani'nin

federasyon fikrine karşı olmadığını kaydetti. Böylece,

Kürtlerle Şiiler önemli ölçüde birbirine yakınlaşma

gösterdi.

     Bu arada, Sistani yeni bir şart öne sürdü. Sistani,

Başbakan Caferi'ye, Irak yasalarının şeriata uygun olması

gerektiğini, ayrıca İran İslam Cumhuriyeti örneğinde olduğu

gibi, ülkenin resmi adında "İslam Cumhuriyeti" ifadelerinin

yer alması gerektiğini kaydetti. Uygar gözükmeye çalışan

Kürt liderler için Ayetullah'ın bu ikinci talebinin kabul

edilmesi mümkün görünmüyor.

     Öte yandan, Sünniler de cumartesi günü kendi seslerini

duyurmaya başladılar. Öncelikle Sünniler, Irak'ın federatif

bir yapıya dönüştürülmesi tekliflerini reddettiler. Anayasa

Komisyonu'nun Sünni üyesi Kamal Hamdan'a göre, işgal ve

aşırı istikrarsızlık nedeniyle ülkede federasyon mümkün

görünmemektedir. Bu nedenle Sünniler federasyonla ilgili

konuyu ertelemeyi teklif ettiler. Sünniler federasyon

yerine, bölgelerde, bir ölçüde merkezle bağlantıda olacak

kuvvetli yerel yönetim sistemini önerdiler. Bu kapsamda

Sünniler, Kürtlerin özerklik haklarının korunmasını

hedeflemektedir. Fakat, petrol bölgesi olan Kerkük'ü

vermemek şartıyla.

     Devlet Başkanı Celal Talabani'nin resmi konutunda

yapılan Anayasa Komisyonu toplantılarında, bu çelişkiler

arasında bir karar almak zor. Bununla beraber, eğer

Komisyon üyeleri uzlaşamazlarsa Washington devreye

girebilir. ABD önümüzdeki yılın şubat ayında Irak'taki

asker sayısını azaltmayı düşünüyor. Ancak Irak ordusunun

mevcut durumu, ABD'nin bu uygulamayı yapmasını pek de

mümkün kılmıyor. Washington'un hesaplamalarına göre

anayasanın kabulü, teröristlerin ayağını kaydıracak ve

ülkeyi terör batağından çıkarıp politik bir düzene

sokacaktır. (MOBM/FS/AG)(AHÇ/ÇA)

Turkey, Russia, Caucasus and C. Asia

AFP: "AGİT, AZERBAYCAN'DA MUHALEFETE YÖNELİK

      ŞİDDET OLAYLARINI KINADI"

     BAKÜ, 10/08(AFP)(BYE)--- Avrupa Güvenlik ve İşbirliği

Teşkilatı'nın (AGİT) Bakü sorumlusu Maurizio Pavesi'nin

dün yaptığı açıklamaya göre, örgüt, Azerbaycan muhalefetine

karşı yapılan son saldırıları "sert bir dille kınadı" ve

"mahrumiyet içinde yaşayan insanların kendi kendilerine

adaleti uygulamaya çalışmalarının kabul edilemez olduğunu"

belirtti.

     Bu kınama, gençlerden oluşan muhalefet hareketi

Yeni Fikir'in lideri Ruslan Beşirli'nin geçen hafta

tutuklanmasının ardından muhalefet taraftarları ile

hükümet yanlıları arasında yaşanan şiddetli çatışmalardan

iki gün sonra gerçekleşiyor.

     Muhalefet mensupları, bu tutuklamayı, kasım ayında

yapılması öngörülen genel seçimlerde iktidarın muhalefeti

zayıflatma girişimi olarak gördüler.

     AGİT temsilcisi ayrıca, yetkililere çağrıda bulunarak,

"şiddet içeren ve izin verilmeyen halk toplantıları"

yapılmasından kaçınılmasını da istedi. (ESE/YD/NIS)

10/08/2005   09:28:58

BYEGM  Haber No: 004

PANORAMA: "TÜRK BİLİM ADAMININ DURUŞMASI 12 AĞUSTOS

           TARİHİNE ERTELENDİ"

     ANKARA, 10/08(BYE)--- Ermenistan'ın internet haber

ajansı Panorama'nın 9 Ağustos 2005 tarihli sayfasında,

yukarıdaki başlık altında yer alan Rusça yazının çevirisi

şöyledir:

     Tarihi eser kaçakçılığıyla suçlanan Yektan Türkyılmaz

ile ilgili duruşma, suçlunun savunması için yeni atanan

avukat Grayr Gukasyan'ın davayı incelemesi nedeniyle

12 Ağustos tarihine ertelendi.

     Yektan Türkyılmaz, 17 Haziran günü Ermenistan'ın

Zvartnotz Havaalanı'nda Erivan-İstanbul uçağına binmek

üzereyken tutuklandı. Türk bilim adamı Türkyılmaz'ın

çantasında yedisi özel izinle dışarı çıkartılması gereken

17. ve 20. yüzyıl arası döneme ait 88 kitap bulundu.

Türkyılmaz, tıp, din, tarih, coğrafya ve Ermenistan'daki

partilerin oluşumuyla ilgili kitapları yurt dışına

çıkartmaya çalışıyordu. Suçlu bulunması halinde Türk

bilim adamı Yektan Türkyılmaz, dört ila sekiz yıl arası

hapis cezasına çarptırılacak. (AO/YS/PG)

10/08/2005   09:49:54

BYEGM  Haber No: 005

EL BALAD: "ERMENİ ROMANCI VE ŞAİR PETER BALAKYAN, 

           GEÇMİŞİN UNUTULMASI VE İLERİYE BAKILMASI

           ÇAĞRISINDA BULUNUYOR... VE 'TÜRKİYE,

           DEMOKRATİK DÜNYAYA KATILDIĞINI KANITLAMAK

           İÇİN KATLİAMI İTİRAF ETMELİDİR' DİYOR"

     BEYRUT, 10/08(BYE)--- Tirajı günde 35 bin olan

liberal eğilimli el Balad gazetesinin 9 Ağustos 2005

tarihli sayısında, Julie Murad imzasıyla ve yukarıdaki

başlık altında yer alan mülakatın çevirisi şöyledir:

     Haigazyan Üniversitesinde konferans vermek üzere

davet edilen Ermeni romancı ve şair Peter Balakyan'ı

bulduk ve kendisiyle şu sohbeti gerçekleştirdik:

     SORU: ABD'de Ermeni olmak ne ifade ediyor?

     BALAKYAN: 1960'lı yıllarda kendimi sadece Amerikalı

hissediyordum. Babam doktor, annem ise kimya mezunuydu.

Ancak annem, babamla evlenince geleneksel bütün Amerikalı

anneler gibi, çocukları ve ailesiyle ilgilenmek için

herşeyi bıraktı. Kökenimizle gurur duymamıza rağmen ailemde

hiç kimse geçmişten ve katliamdan söz etmiyordu. Ancak

durum bir şekilde bana aktarıldı. O zaman insanın,

geçmişin acılarını gömemeyeceğine inandım.

     SORU: Doğu Ermenileri ile Batı Ermenileri arasında

bir fark olduğunu söyleyebilir miyiz? Örneğin Lübnan

Ermenileri, dünya, neler olduğunu unutmasın diye geçmişi

özellikle hatırlıyorlar.

     BALAKYAN: Ailemin geçmiş konusunda sessiz kalması

belki de bütün Ermenileri temsil eden bir davranış biçimi

değil. Örneğin, Taşnak Partisinde Ermeniler psikolojik

açıdan başkalarından daha çok geçmişe bağlıdırlar. Ancak

bunu bütün Amerikalılar için genelleştirmek istemiyorum.

Belki de ailemin bu yöntemi, hayata yeniden bağlanmak

içindi. Etnik kültürümüz ikinci plandaydı. Ancak durum

1970'li yıllarda değişti. Örneğin çocuklarımın terbiyesi

bana verilenlerden farklı. Ermeni davasına benden daha çok

tutku ile bağlılar. Bilindiği gibi ABD geçen yıllarda

değişti. Çok kültürlü, kozmopolit bir yapıya dönüştü. Artık

Ermeni katliamı, okul ve üniversitelerde okutuluyor.

Kızılderililerin hakları ve Vietnam Savaşı karşıtları

akımları olması itibariyle insan hakları kültürü gelişmiş

durumda. Böyle bir kültür oluşmadan katliamdan söz etmemiz

mümkün değil. Bugünkü çocuklar okullarında, Kamboçya ve

Ruanda'da işlenen katliamları okuyorlar. Bugün artık

katliamlardan kurtulanların bir amacı var.

     SORU: Katliam yapıldığını inkar eden Türk Hükümetine

ne söylemek istersiniz?

     BALAKYAN: Söylemek istediğim şey, katliamın olduğunu

itiraf eden ülkelere, binlerce bilim adamı ve insan hakları

savunucusuna cevap vermesidir. Kaldı ki AB'ye girmek

isteyen bir devlet, geçmişte yaptığı bir hatayı itiraf

ederek olgunluk derecesine ulaşmalıdır. Demokratik dünyaya

katıldığını kanıtlamak için katliamı itiraf etmelidir. Açık

ve özgür bir şekilde özeleştiri yapmadan Avrupa'ya

katılmasına müsaade edilmemelidir. Demokrasinin zirvesi

budur.

     SORU: Türklerle Ermeniler arasında barışa inanıyor

musunuz?

     BALAKYAN: Elbette. Barışın gerçekleşmesini temenni

ediyorum. Geçmişin esiri olmak istemiyorum. Geçmişi unutup

ileriye doğru yürümeliyiz. Türkiye'nin kültürel ve demokratik

mekanizmalara itimat etmesiyle bu mümkün olabilir. Türklere

seleflerinin yaptığı bir katliamın utancı miras kalmıştır.

1915'te olanlardan onlar sorumlu değildir. Ancak 1915'te

yaşananları ele alış biçiminden, dolayısıyla gün gibi

ortada olan bir katliamı inkar etmekten sorumludurlar.

     SORU: El Balad aracılığıyla Lübnanlılara neler söylemek

istersiniz?

     BALAKYAN: İlk önce kendilerini zengin kültürleri ve

farklı medeniyetlerinden dolayı kutluyorum. Ermeni katliamı

konusunun Lübnan'da eğitim müfredatı programına konmasını

bekliyorum. Çünkü dramatik tarihten çıkarmamız gereken

dersler var. (BEYBM/AÜ/OT)(AHÇ/BK)

10/08/2005   14:18:43

BYEGM  Haber No: 028

AP: "TARİHİ ERMENİ KİLİSESİNİN RESTORASYONU TÜRK-ERMENİ

     UZLAŞISI İÇİN BİR UMUT"

     AKDAMAR ADASI, 10/08(AP)(BYE)--- Selcan Hacaoğlu

bidiriyor:

     Antik Ermeni kültürünün günümüze ulaşan en güzel

eserlerinden biri olan freskleri ıslatan yağmur suyu,

Akdamar'ın bin yıllık kilisesinin koni biçimindeki

kubbesinden sızıyor. Kum taşından yapılmış duvarlarda

ise mermi deliklerine rastlanıyor.

     Bir asır süren ihmal ve onlarca yıldır süre gelen

siyasi çekişmelerin ardından Türkiye, Avrupa Birliği'nin

Türk liderlere yaptığı azınlıklara uygulanan muamelenin

iyileştirilmesi yönündeki yoğun baskının neticesinde

kilisenin restorasyonuna başladı.

     Türkiye Hükümeti tarafından başlatılan ve ücreti

ödenen 2 milyon TL tutarındaki restorasyon, mayıs ayında

başladı ve Türkiye-Ermenistan ilişkilerindeki ihtiyatlı

düzelmenin gelişebileceğine yönelik umutları arttırdı.

     İktidarını AB üyesi olabilmeye bağlayan Türkiye

Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan, "Bu, bizim olumlu

yaklaşımımızdır, mesajımızdır" dedi.

     Avrupa Birliği, geçtiğimiz yıl Türkiye'ye Akdamar'ı

UNESCO'nun Dünya Kültürel Mirası listesine kaydetmeyi

düşünmesini önermişti. AB ayrıca, Türkiye'ye kapalı

bulunan Ermenistan sınırını yeniden açması ve komşusuyla

diplomatik ilişkileri yeniden kurması yönünde baskı

yapıyor.

     Türkiye, Ermenistan ile ilişkileri geliştirme

konusunda ihtiyatlı adımlar atıyor. Erdoğan'ın lideri

bulunduğu partinin bir üyesi, bu yılın ilk aylarında

Ermenistan'ın başkentini ziyaret etmişti. Ancak, ilişkiler

bir asır önce meydana gelen etnik kökenli kan dökülmesinden

kaynaklanan husumet dolayısıyla hala son derece soğuk

durumda.

     Türkiye'nin doğusu, bir zamanlar Ermeni kültürünün

merkezi durumundaydı. 19. yüzyılın sonlarında bölgede bir

milyondan fazla Ermeni yaşamaktaydı. Ancak burada yaşayan

Ermeniler, dışarı sürüldüler. Ermeniler bu olayın Türkler

tarafından yürütülen bir soykırım politikası olduğunu iddia

ederken, Türk Hükümeti ise şiddetle bu ithamı reddediyor. 

     1113 yılında, kilise Ermeni Akdamar Patrikliğinin

merkezi ve bölgedeki Batınilerin esin kaynağı olmuştu.

     Bölge Ermeni kültürünün canlı bir merkeziydi ancak

Birinci Dünya Savaşının sonunda Osmanlı Türklerinin

dağılmasıyla etnik çatışmaya sürüklendi.

     Ermeniler, kendi halkından 1,5 milyon kişinin Türkler

tarafından katledildiğini iddia ediyor. Ölü sayısının

şişirildiğini ve öldürülen Ermenilerin iç kargaşa nedeniyle

hayatlarını kaybettiklerini ileri süren Türkiye ise,

soykırım iddialarını tamamen reddediyor.

     Günümüzde Türkiye'nin doğusunda hemen hemen hiç Ermeni

yaşamıyor ve Akdamar da onlarca yıldır boş. Kilisedeki

kabartmaların bir kısmı vandallar tarafından boya ve yumurta

ile boyanarak tahrip edilmiş. Bölgeyi atış talimi yapmak

için kullanan çobanların neden olduğu kurşun delikleri ise,

duvarlara zarar veriyor.

     Erdoğan hükümeti, Türkiye'de kalan 65 bin Ermeni'nin

çoğunun yaşadığı İstanbul'daki Ermeni Hristiyan patrikliğinden restorasyona yardımcı olması için bir mimar önermesini istedi.

     Seçilen mimar Zakarya Mildanoğlu, restorasyonun

Ermenistan ve Türkiye arasındaki ilişkilerin gelişmesine

yardımcı olacağını umduğunu ifade etti ve şöyle ekledi:

"Sabırlı olmalıyız. Bir asır önce olan şeyler bir gecede

düzeltilemez."

     Ermeni Patriği II. Mesrob, hükümetten kiliseyi yılda bir

defa ayinlere ve özel kutlamalara açmasını istiyor. Bölgede

yaşayan Ermeni Hristiyan olmadığı için kilise resmi olarak

törenlere kapalı bulunuyor.  

     II. Mesrob, "Akdamar'ın Ermeni kültürü ve tasavvufundaki mükemmelliğin bir sembolü olduğunu düşünüyorum" dedi.

(AMA/TK/BK)

Back to top