0604-2005f
FOREIGN PRESS REVIEW (FPR) - ‘Relevant
news, views, comments and analysis from all around the world’
Compiled by Şanlı Bahadır Koç / e-mail : sbahadir@bilkent.edu.tr - Subscribe to
FPR
Ext. links Britain/ Turkey/ Magazines/ US / Think-tanks / Blogs / Books / Quickread / Numbers
|
H1 Jailers splashed Koran with urine - Pentagon
How to Make Tehran Pay for its Nuclear Ambition - Henry Sokolski, Policy Review
The TimesThe sectarian bug is spreading — will it spark civil war
in Iraq?
The Economist America and Europe
Der Spiegel German Foreign Minister Fischer Has a Plan He says it's time for the electorate to vote on Europe-wide candidates running on Europe-wide issues. But it won't be easy.
NYT Don't Rush the
Revolution
MEMRI The Upcoming Syrian Ba'th Party Convention: Towards Change or Stagnation
KR Reports of terrorists meeting in Syria were flawed
Independent 'Old Europe' tries to close ranks against Britain
Five minute briefing: Does the split over Europe's future course spell danger for the euro? |
H2 Washington Post An Ally Worth the TroubleBy David Ignatius, ISTANBUL -- For a Bush administration that sometimes talks as if democratization in the Muslim world will be all sweetness and light, Turkey provides a reality check. FT Azerbaijan looks to Turkey as model for cult of dead leader
Embassy Statement - Mistranslation of Ambassador’s Comments | Büyükelçilik Açıklaması - Büyükelçinin Sözlerinde Çeviri Yanlışı -
UPI France and Germany dim Turkey's EU bid
EurasiaNet Turkey, Armenia Miss Opportunity for Rapprochement
Project SyndicateChina has been preoccupied in the 20th century with a sense of weakness, insecurity, and humiliation – feelings it must overcome... more»
AEI Islamists Are Intrinsically Anti-Democratic
SlateToday's Papers realclearpolitics - Early Bird thru GovExec- ABC’s The Note - antiwar.com / Wikipedia / technorati IHT Let's just dump that road map The fact that the United States is not prepared to update or cancel the Middle East ''road map'' of dates and goals set two years ago can be considered to be harmful negligence |
Greek press on Cyprus and Turkey
The New Republic
Turkish Delight
Guardian It's better to ride the big, long wave Edmond Warner
Ext links-Google News Turkey –Turquie- Türkei - Dış Basında Türkiye - İç Basında Türk Dış Politikası - Kurdish Media - Quickread- Google News - Iraq -Iran - Syria – Kurdish – Greece - Cyprus – Israel - TurcoPundit - BBC Turkish 0700
Kurdish Observer An Open Letter to Mr Nechirvan Barzani Dr. N. Hawramany
KAES letter to UNESCO
IHT Globalist: On the road to unity, Europe loses identity
Los Angeles Times Rumsfeld Warns About Chinese Military Buildup |
|
H4 New York Times Military Details Koran Incidents at Base in Cuba
A military inquiry has found that guards or interrogators at Guantánamo Bay abused the Koran, in some cases intentionally.
Don't Rush the
Revolution
Rumsfeld Issues a Sharp Rebuke to China on Arms He said that Beijing's military spending threatened the security balance in Asia.
Despite Years of U.S. Pressure, Taliban Fight On in Jagged Hills The intensity of the fighting in remote corners of Afghanistan reveals the Taliban to be still a well-supplied fighting force.
Japan Squeezes to Get the Most of Costly Fuel Japan is urging citizens to replace their appliances and buy hybrid vehicles, as part of an effort to save energy.
Editorial Building a Better Europe The immediate task before Europe's leaders is to soberly sort out what they must do to change what is wrong with the European Union and to safeguard what is right.
A Small but Dangerous Clause At a time when the world is struggling to keep nuclear materials from terrorists and rogue nations, a devious provision now in Congress is heading in the opposite direction.
Is Persuasion Dead? By MATT MILLER Is it possible in America today to convince anyone of anything he doesn't already believe? |
H5 Washington Post
Plan
for U.S. Base in Uzbekistan Draws Fire
U.S. Confirms Koran Incidents Inquiry finds five cases in which detainees' holy book was mishandled at the Guantanamo Bay detention facility.
Clerics
Urge Iranians to Vote
Iraq Puts Civilian Toll at 12,000 Insurgency Claiming About 20 People a Day
FBI Tapped Talks About Possible Secrets Case Against Ex-AIPAC Officials Could Focus on Several Contacts With Defense Analyst
Editorial Darfur's Real Problem SUDAN MAY be extremely poor, but its spin doctors are sophisticated. The suffering in Darfur is terrible, they say, but don't blame the government. The violence is a function of generalized anarchy, which is a function of underdevelopment, which is a function of the West's failure to help: …
Lebanese 'De Gaulle' Wages Political Battle
We Need to Talk to North Korea By Susan E. Rice
U.S. in Talks to Keep Base in Asia: Washington in Talks on Long-Term Use of Base
Gitmo Grovel: Enough Already By Charles Krauthammer The self-flagellation over reports of abuse at Guantanamo Bay has turned into a full-scale panic.
|
H6 GuardianA
study in emasculation
The lost world European Union: One result of the French and Dutch referendums is to damage seriously the credibility of the EU's ambition to be a global actor. The constitution is dead. Long live proper politics Slavoj Zizek: Like Amish teenagers, Europe's voters were not offered a truly free choice. Berlusconi minister wants vote on return to lira Le Monde editor 'defamed Jews' US orders staff out of Uzbekistan McNamara attacks UK nuclear policy Richard Norton-Taylor Washington Post Hyperbole and Human Rights By E. J. Dionne Jr., Why do President Bush's critics make life so easy for him?
Counterterrorism Center Awaits Action The nation's new primary agency for counterterrorism and analyzing terrorist threats is waiting on President Bush to name its director and settle on a chain of command before operations begin June 17. Victor Comras: Following Terrorists' Money
|
|
H7 The Economist America and Europe
The winner from the French and Dutch noes
The battle for change in Egypt
Project SyndicateChina has been preoccupied in the 20th century with a sense of weakness, insecurity, and humiliation – feelings it must overcome... more»
Religion is the key to history, Lord Acton wrote. But in some parts today, it’s more like the skunk at the garden party... more» |
H8 Al Qaeda Clashes Caught on Tape; New Training Camps Seen in Pakistan...
Pentagon Confirms Quran Incident at Gitmo...
MEMRI The Upcoming Syrian Ba'th Party Convention: Towards Change or Stagnation
KR Reports of terrorists meeting in Syria were flawedU.S. intelligence has no evidence that terrorist Abu Musab al Zarqawi visited Syria in recent months to plan bombings in Iraq.
Sunni leaders say offensive unfairly targets their neighborhoods
Intelligence Sees Terrorists in Iran
UPI Experts: Hezbollah unlikely to disarm
|
H9 Ha’aretz – PA official: Abbas to delay July parliamentary vote
Commentary - The Anti-Semitic Disease by Paul Johnson Hatred of Jews is not only irrational, it is self-destructive, of nations as well as of individuals.
No Olive Branch in the Roots of Jihad - Daniel Pipes, Chicago Sun-Times
Al Hayat What Hope for Arab Democracy? Patrick Seale - A striking feature of the Arab world today is a burning sense of impatience, bordering on revolt, with the existing state of affairs.
|
|
H10 Christian Science Monitor NATO gives observer status to Palestinians Israeli officials 'disappointed' by timing.
A Fresh Start in Foreign Policy - H.D.S. Greenway, Boston Globe
BBC US Guantanamo guard kicked Koran
Weekly Standard What Bush Owes Blair The special relationship is a two-way street.
Why
Did the French and Dutch Vote No? Because they were asked, for a
change.
|
H11 IHT Europe will press on The world of the Eurocrats will be severely shaken by the two negative referendum results, although it certainly won't come to an end.
Globalist: On the road to unity, Europe loses identity
Let's just dump that road map The fact that the United States is not prepared to update or cancel the Middle East ''road map'' of dates and goals set two years ago can be considered to be harmful negligence.
First,
reform the Palestinian Authority |
H12 RFE/RL Iran: Tehran Invited To Join EU, U.S. At Iraqi Reconstruction Meeting
RUSSIAN ANALYSTS SAY MOSCOW MAY BENEFIT FROM FRENCH AND DUTCH "NO" TO EU CONSTITUTION
UPI Former Soviet nukes still a threat
Analysis:'No' vote impacts Islam relations
PINR "The Rise of French Pro-Sovereignty Movements and their Geopolitical Consequences"
|
|
H13 The TimesThe sectarian bug is spreading — will it spark civil war
in Iraq?
What is...sovereignty?
WSJ Europe
Must Not Lose Sight of Central Asia
The
European Disease
A
People Scorned
Out
of Touch |
H14 Financial Times Pentagon admits jailers abused Koran The Pentagon said US guards at the Guantanamo Bay, Cuba, detention facility abused the Koran by kicking the Muslim holy book around and splashing it with urine.
China's dark side Amid all the admiration and fear of China's emergence as a modern industrial power, it is easy to forget how old fashioned are the country's politics.
Stop lying about the European Union If national governments habitually blame interference from Brussels for their economic ills, then it should come as no surprise that electorates eventually believe...
Italian minister moots return of the lira
Runaway petrol smuggling is big business in fuel-hungry Iraq
Deep Throat's timely reminder of the value of anonymous sources
COMMENT & ANALYSIS: Poet in political motion By John Thornhill France is settling down for a fascinating spectacle: the premiershipof Dominique Marie Franýois Rený Galouzeau de Villepin
Pressure on US to probe Uzbek massacre
|
H15 Los Angeles Times Rumsfeld Warns About Chinese Military Buildup
Pentagon: Koran Defiled A report details 5 instances of the holy book being desecrated at the U.S. prison at Guantanamo Bay.
Editorial Opening Up Egypt Egypt's security forces have busied themselves in recent weeks stamping out the country's tiny flames of political reform. That made President Bush's public message Wednesday on the need for meaningful presidential elections there all the more important.
He's Not Walking Like a Lame Duck
Latin America Leaders Balk at U.S. Plan Latin American leaders are quietly resisting a Bush administration proposal to strengthen democracy in the region, saying they fear it was crafted to target Venezuelan President Hugo Chavez.
Financial Times US aid for 'blue' Belarus opposition
COMMENT & ANALYSIS: Europe shocks true democrats What is most likely to leave US observers feeling that justice was done in the rejection of the EU constitutional treaty is the elitism of European politicians. By Christopher Caldwell
Rumsfeld flags concerns over China military
|
|
H17 Daily TelegraphEU dreamers get a reality check - what's in store for Italian euros? It may be wise to spend any Italian euros as soon as possible, advises Charles Moore.
Washington
get a lesson
Syria remains defiant Syria still exercises considerable leverage in Lebanon, and despite the threat of further sanctions from Washington, it has no intention of limiting its regional role
Peace breaks out Gordon Brown's supporters are to suspend hostilities against Tony Blair until next spring and then demand a firm timetable for handing over the Labour leadership. |
H18 Independent 'Old Europe' tries to close ranks against Britain
Five minute briefing: Does the split over Europe's future course spell danger for the euro?
Britain's
role is to act as referee
Mo Mowlam We need a new generation of leaders in Europe
Bush under pressure to increase debt relief for Third World
Why world poverty is a trade issue - and why the G8 must address it
US admits it has no leads in hunt for 'wounded' Zarqawi
|
|
|
Rand Corporation Costs of Korean Unification Will Depend on Circumstances |
H20 Slate Flattened by the Welfare State?: The latest chatter in cyberspace. today's blogs
So, Who Leaked to Mark Felt?: The hunt for Deep Throat's Deep Throat. Mickey Kaus
Policy Review The Future of tradition Transmitting the visceral ethical code of civilization Lee Harris
Researchers Say Intelligence and Diseases May Be Linked in Ashkenazic Genes |
H21 The evolution of intelligence
Journey
to the centre of Earth
Footballers
face arrest
When Rimbaud meets Rambo |
|
Ext links Blogs - Joshua Marshall - memeorandum - Juan Cole - Political Animal - Belgravia Dispatch - Phil Carter - Daniel Drezner - Thomas P.M. Barnett - CounterterrorismBlog |
- war and piece - the washington note - Helena Cobban - Matt Yglesias - Chicagoboyz - Oxblog - - Brad DeLong - Eric Alterman -abuaardvark |
iraqd - winds of change - OutSide the Beltway - InstaPundit - Kausfiles - andrewsullivan.com - Becker Posner-- armscontrolwonk - Registan |
THE ECONOMIST: "TÜRKİYE VE AB: KAYGI NEDENİ"
LONDRA, 03/06(BYE)--- İngiltere'de yayımlanan Economist
dergisinin 4 Haziran 2005 tarihli sayısında yukarıdaki başlık
altında yayımlanan Ankara çıkışlı yorumun çevirisi şöyledir:
--AB Referandumlarında En Fazla Kaybeden Ülke Belki de
Türkiye--
Fransa ve Hollanda'nın AB Anayasasını reddetmesi,
Türkiye'nin Birliğe katılma şansı açısından ne ifade ediyor?
Ülkenin siyasi liderlerine inanacak olursanız, hiçbir şey.
Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan bu hafta parlamentoda
yaptığı konuşmada, "Bu sonucun, Türkiye'nin adaylığıyla hiçbir
ilgisi yoktur. Biz aynı şevkle yolumuza devam edeceğiz" dedi.
Bu söylem, AB yetkililerince de tekrarlandı ki teoride
haklılar.
Anayasada, Türkiye'nin üyeliğinden söz edilmiyor.
Fransa'da (Türkiye karşıtı diğer ülkelerden bazılarında,
özellikle de Avusturya'da olduğu gibi) seçmenlere zamanı
geldiğinde genişlemeyle ilgili ayrı bir referandumda
Türkiye'nin üyeliğini durdurma fırsatı tanınacağına dair söz
verildi. Ayrıca, AB liderlerinin geçen aralık ayında
Türkiye'ye, 3 Ekim'de üyelik müzakerelerine başlama vaadinde
bulunmaları da, sadece 25 AB üyesinin tamamının görüş
birliğiyle değiştirilebilecek siyasi bir karar. Kimi
iyimserler, anayasa yenilgisinin, AB'de daha gevşek bir
yapıya zemin hazırlayacağını ve Türkiye'nin böyle bir
Birliğe girmesinin daha kolay olacağını söyleyecek kadar
ileri gidiyorlar.
Ne var ki gerçek, Türkiye için bundan daha kaygı verici.
Fransa ve Hollanda'nın "hayır"ları, Erdoğan'ın iddia ettiği
gibi, "AB'nin iç meselesi" olabilir. Ama Avrupa'da AB'nin
daha fazla genişlemesine ve özellikle de yoksul, kalabalık
ve Müslüman bir Türkiye'nin kabulüne duyulan tepkilerin
giderek arttığına da işaret ediyor. Almanya'da muhalefetteki
Hristiyan Demokratların (CDU) Eylül'de düzenlenmesi beklenen
seçimi kazanma ihtimali yüksek. CDU lideri Angela Merkel,
Türkiye'nin üyeliğine karşı. Merkel, "ayrıcalıklı ortaklık"
verilmesi için lobi yaptı, ama Türkler buna şiddetle karşı
çıktılar. 2007'de Fransa Cumhurbaşkanlığına adaylığını
koyacak olan Nicolas Sarkozy de, Türkiye'nin tam üyeliği
konusunda Merkel'in görüşlerini paylaşıyor.
Ankara'daki AB temsilcisi Hansjörg Kretschmer'e göre,
bu iç karartıcı ortamda Türkiye'nin izleyebileceği en
akıllıca yol, Avrupa'daki kargaşayı gözardı ederek, ekim
ayındaki değerli müzakere tarihini almasını sağlayan
kapsamlı reformları uygulamaya yoğunlaşması. Erdoğan'ın
geçen hafta genç ve pragmatik Ekonomi Bakanı Ali Babacan'ı
başmüzakereci tayin etmesi umut verici bir işaret oldu.
Türkiye ayrıca AB ile gümrük birliğini, Kıbrıs da dahil
olmak üzere geçen yıl katılan on yeni üyeyi kapsayacak
şekilde genişleten protokolü imzalamak üzere.
Uzun süredir ertelenen yeni ceza kanunu bu hafta
yürürlüğe girdi. Ancak evlilik içi tecavüzün suç sayılması
gibi radikal hükümlerine rağmen, yasada, örneğin Kuzey
Kıbrıs'ta Türk askerinin varlığını eleştiren ya da
Ermenilerin Birinci Dünya Savaşı sırasındaki toplu
kıyımına "soykırım" diyen gazetecilere uzun süreli hapis
cezaları verilmesine imkan tanıyan madde gibi, bazı
tartışmalı hükümleri de var.
Gerçekten de, Avrupa'daki Türkiye aleyhtarı hissiyatın
ve AB reformları nedeniyle güçlerini kaybedebilecek olan
şahin generallerin körüklediği yükselen milliyetçilik
dalgasına Erdoğan'ın da prim veriyor olabileceğini gösteren
rahatsızlık verici belirtiler bulunuyor. Polisin, Hristiyan
cemaat ve diğer azınlıklara karşı tacizlerini sürdürmesinin
yanı sıra, Ankara'daki bir yüksek mahkeme de geçen ay,
ülkedeki 14 milyon Kürdün, çocuklarına ana dillerinde eğitim
verme imkanı olması gerektiğini söyleyen ülkenin en büyük
eğitimciler sendikasını kapatma kararını onadı. Türk
akademisyenler, Adalet Bakanı Cemil Çiçek'in, kendilerini,
"Türkiye'yi arkadan hançerlemekle" suçlaması üzerine Ermeni
trajedisini tartışmak üzere yapacakları bir konferansı iptal
etmek zorunda kaldılar.
Kıdemli bir AB diplomatı, Çiçek'in tepkisinin,
"hükümetin artık AB sürecine inanmadığının göstergesi"
olduğunu söyledi. Bu görüş abartılı olabilir, ancak
Erdoğan'ın muhafazakar tabanı arasında AB'den düş
kırıklığına uğrayanlar var. Bunun bir örneği, Avrupa'nın
İslami türban üzerindeki kısıtlamalara kayıtsız kaldığı
kanısı. Erdoğan geçen hafta gizli Kuran kursları
düzenleyenlerin cezasını azaltacak yasayı sunarken
kuşkusuz bu muhafazakar tabanı düşünüyordu. Bu girişim,
Türkiye'nin koyu laik kesiminin bir kez daha Erdoğan'ı,
asıl niyetinin ülkeyi AB'ye değil, İslami bir teokrasiye
yaklaştırmak olmasıyla suçlamalarına neden oldu.
Türkiye'nin Avrupa'daki çok sayıda düşmanı bundan hiç
kuşkusuz mutluluk duyacak.
(LOBM/SK/HA)(MDK/DG)
03/06/2005 14:57:00
BYEGM Haber No: 041
REUTERS: "TÜRKİYE AB ZİRVESİNDEN ÖNCE EK PROTOKOLÜ
İMZALAYACAĞINI AÇIKLADI"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Zerrin Elçi bildiriyor:
Üst düzey bir Türk yetkili, Türkiye'nin 16 Haziran
tarihinden önce Gümrük Birliği Anlaşmasını 10 yeni AB
üyesi ülkeyi de kapsayacak biçimde genişleterek üyelik
müzakerelerine başlama yolundaki son büyük engeli de
ortadan kaldıracağını açıkladı.
Bu protokol, Türkiye için büyük önem taşıyor, çünkü
10 yeni AB üyesi arasında Türkiye'nin tanımadığı Kıbrıs
da bulunuyor. Ankara, protokolün imzalanmasının teknik
bir mesele olduğunu ve Kıbrıs Rum hükümetinin tanınması
anlamına gelmediğini ifade etti.
Türk yetkili, "Ek protokolü AB zirvesi öncesinde
imzalamayı planlıyoruz. Böylelikle, Türkiye'nin üyelik
müzakerelerine başlaması için ileri sürülen bütün ön
koşulları zirve başlamadan yerine getirmiş olacağız" diye
konuştu.
Yetkili, protokolün imzalanması için kesin bir tarih
vermedi, fakat Türkiye'nin AB temsilcisinin, belgeyi,
ülkesi adına Brüksel'de imzalayacağını bildirdi.
Diplomatlar, Türkiye'nin zirve tarihine kadar üyelik
için ileri sürülen tüm şartları yerine getirdiğini
göstererek Türkiye'nin AB üyeliğine karşı çıkanların
elinde koz bırakmamayı planladığını ifade ettiler.
--Kıbrıs Konusunda Başka Taviz Yok--
AB nezdinde Rum Hükümetince temsil edilen Kıbrıs,
Türkiye için sıkıntı verici bir pürüz olarak kalacak.
Türkiye Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in Basın
Sözcüsü Sermet Atacanlı bugün yaptığı açıklamada,
Kıbrıslı Türklerin geçen yıl adanın tekrar birleşmesi
için yapılan referandumda evet oyu kullandıklarını,
Türkiye'nin, Kıbrıs konusunda başka taviz vermeyeceğini
bildirdi.
Atacanlı, "Türk tarafından daha fazla taviz vermesi
istenmemelidir" dedi. (MDR/MDK/BK)
IL GIORNALE: "TÜRK SENDROMU"
ROMA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 300 bin olan merkez
sağ eğilimli il Giornale gazetesinin 2 Haziran 2005 tarihli
sayısında, Marcello Foa imzasıyla ve yukarıdaki başlık
altında yayımlanan baş makalenin çevirisi şöyledir:
--Eski Kıtanın Korkuları--
Kötü, beklendiğinden çok daha kötü! Geçtiğimiz Pazar
Fransa'daki "hayırlar" yüzde 54 oranında kalmıştı; dün
(01/06) ise Hollanda'da yüzde 61,7'ye yükseldi. Hiç kimse
önceden böyle bir olumsuz sonuç alınabileceğini kestirememişti.
Kuşkusuz tam bir "domino etkisi"... Avrupa bir çelişkinin
karşısında duruyor. Reformların gerçekleştirilmesi bakımından
çok yavaş ilerlendiği gerekçesiyle uzunca bir süre
eleştirilmişti. Şimdi ise, seçmenler tarafından, çok hızlı
bir şekilde ilerlediği için suçlanıyor!
Var olan rahatsızlığın en önemli sebebi, bugüne kadar
kamuoyu tarafından çok da fazla tartışılmayan "genişleme"
hususu... Şayet Avrupa'nın başlıca gazetelerinin son dört
beş yılki baskılarını şöyle bir inceleyecek olursak,
yürütülen müzakerelere ve AB'ye yeni dahil edilen 10
ülkenin üyeliğine yeşil ışık yakılmasına çok da fazla yer
verilmemiş olduğunun görüyoruz. Böylelikle Avrupa Komisyonu
ve 15 ülkenin liderleri kamuoyunu aslında bu yeniliğin
Avrupa'yı derinden ilgilendirmediğine ve nihayetinde bu
genişlemenin özümsenebileceğine inandırmaya çalıştılar.
Ama esasen böyle olmadı! 90'lı yıllardan beri Avrupa'yı
sarsmakta olan ekonomik kriz birtakım endişe ve kuşkuların
artmasına yol açtı. Kaçınılmaz bir şekilde insanlar
tarafından aranılan suçlu bulundu: "Avrupa'nın en fakir
ülkeleriyle rekabet". Ve bir de kültürel bir rahatsızlık
hissinin uyanması... Eski kıtanın yeni 10 üyesi arasında
kültürler ve yaşam tarzındaki benzerlikler çok belirgin:
Macaristan, Polonya, Çek Cumhuriyeti gibi Doğu Avrupa
ülkelerine karşı duyulan sempati apaçık ortada. Ancak ne
zaman ki Türkiye meselesi ortaya atıldı ve bir de bunun
üstüne Brüksel birkaç hafta önce Romanya ve Bulgaristan'ın
2007 yılında AB'ye katılması için yeşil ışık yaktı, işte
o zaman bugüne kadar saklı kalan o rahatsızlık bir patlama
yaptı.
Avrupa'daki gelişmeleri izleyenler Bükreş ve Sofya'ya
ve gelecekte de Ankara'ya genişlemenin kusursuz bir politik
mantığa karşılık geldiğini bilirler. Karmaşık meseleler,
tıpkı Avrupa Anayasası gibi, halkın takdirine bırakıldığında
ise, bu hususların pek bir öneminin kalmadığının hatta
tersine bir etki yaratabileceğinin bilincinde olmak gerekir.
Önemli olan içgüdüdür ve son durumda da içgüdü çok kuvvetli!
Bugünün Avrupası bizimkinden uzak gibi algılanan geleneklere
sahip ülkelerle bütünleşmeye hazır değil. 27 hatta 28 üyeli
bir Avrupa bir fırsat gibi değil de, -Fransızların ve
Hollandalıların riske edildiğini hissettikleri refah
düzeylerinin korunmasını isteyerek yanıtladıkları şekliyle-
bir tehdit olarak görülüyor.
Avrupalı liderler yakında, bu çifte "sınıfta bırakma
vakasının" ardından, Avrupa'nın göğüslemek zorunda olduğu
bu kurumsal felakete birtakım politik cevaplar aramak üzere
bir araya gelmeye davet edilecekler. Daha şimdiden açıkça
görülüyor ki, daha yakın bir zaman öncesine kadar Avrupa
kıtasına özgü olan o güven ve uyum hisleri, öncelikle telafi
edilmediği sürece, ortaya konacak her türlü çözüm sonuçta
iflas edecektir. Zamanında analiz edilmediği takdirde kabul
edilemez sonuçlar doğurabilecek bu tip sosyal hadiseler
yaşanabileceği de göz önünde bulundurularak Avrupalılara
kulak verilmeli ve mevcut kaygıları giderilmelidir. Bugün
Avrupa'nın ırkçı olduğu görüşünü ileri sürmek ise hatalıdır.
Apaçık görünen bir meseleyi -yani göçmenlerle ve bazı
Doğu Avrupa ülkeleriyle bir arada yaşamayı- inkara yeltenmek,
Avrupa'yı bugün tasavvur dahi edilemez bir uçurumun eşiğine
getirme tehlikesini yaratabilir.
Kuşkusuz yeni hatalar için hiç marj kalmadı... Bu
krizden tam da Avrupacıların hayalini kurduğuna çok yakın,
çok daha iyi bir Avrupa çıkabilir; ya da çok daha kötüsü
doğabilir: "Mitterrand ve Kohl'ün -euronun yeni sınırlarını
çizdiği- Avrupasına benzer çok daha kötü bir Avrupa...
(ROBM/Sİ/SB)(BK)
THE TIMES: "OTORİTELER AVRUPA PROJESİ HAKKINDA
HÜKÜMLERİNİ VERDİLER"
ANKARA, 03/06(BYE)--- İngiltere'de yayımlanan The Times
gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında, yukarıdaki
başlık altında Avrupa'nın önde gelen kimi isimlerinin,
Avrupa anayasası ve AB'nin son durumuna ilişkin görüşlerini
içeren bir yazı yer almıştır. İnternetten sağlanan yazının
özet çevirisi şöyledir:
İngiltere'yi AB Para Sisteminden çıkaran eski
İngiltere Maliye Bakanı Lord Lamont:
"Şimdi, birlikte çalışan ve aralarında serbest ticaret
yapan 25 bağımsız ülkeden oluşan bir Avrupa kurma fırsatı
elimizde. Yetki yeniden ulusal hükümetlere aktarılmalıdır.
Avrupa Komisyonunun yetkileri azaltılarak geleneksel bir
kamu hizmeti seviyesine indirilmelidir."
Londra Üniversitesi Küresel Çevre Tarihi Profesörü
Felipe Fernández-Armesto:
"Avrupa'daki güçlerin izleyebileceği iki yol var: İlk
olarak, bu durumu biraz mola vermek için bir fırsat olarak değerlendirebilirler, çünkü entegrasyon süreci aşırı hızlı
bir seyir izledi. İkinci yol ise, bunu daha fazla genişleme
için bir fırsat olarak görmek ve Türkiye'yi birliğe almayı
ciddi bir şekilde düşünmek. Bir Avrupa dostu olarak ben de
biraz mola verip bekleme taraftarıyım. Kötü tasarlanmış,
öyle de sunulmuş ve büyük bir çoğunluğu yabancılaştırması
kaçınılmaz olan bu anayasadan kurtulabiliriz."
Alman muhalefetinin muhafazakar lideri Angela Merkel:
"Bu, AB yönetimiyle vatandaşları arasındaki
yabancılaşmanın bir göstergesidir. İnsanlar, haklı olarak
AB'nin sınırlarının açıkça belirlenmediği endişesindeler.
Bu yabancılaşmanın üzerine gidilmelidir ve bu nedenledir
ki, Türkiye'nin AB üyeliğini dürüstçe tartışmamız
gerektiğine inanıyorum."
Hollandalı AP Üyesi Paul van Buitenen:
"Anayasaya 'hayır' oyu verenlerin birçok gerekçesi
vardı. Bence bunların çoğu geçersiz. Bu sorunun tek bir
çözümü yok. Bana göre, asıl önemli olan, fakat üzerinde
fazla durulmayan konu, anayasanın artık çürümüş bir belge
olduğudur. Bu anayasa, demokratik çerçeveden yoksun bir
süpergücün temellerini atacaktı. Anayasa, dev bir canavardı.
Neyse ki Fransızlar onu vurdu, Hollandalılar da sırtından
bıçakladı."
Fransız Milletvekili ve Avrupa karşıtı muhafazakar
Fransa İçin Hareket Partisi (MPF) başkanı Philippe de
Villiers:
"Hollanda'nın 'hayır' kararından sonra, anayasa halen
ortalıkta dolanan başı kesik bir ördek gibi. Fransa yalnız
değil, çünkü birliğin kurucu üyelerinden Hollanda da
anayasayı reddetti. Cumhurbaşkanı Chirac şimdi dört konuda
girişimlerde bulunmalı: Türkiye'nin AB üyeliği müzakerelerinin
derhal askıya alınması; Çin'den ithal edilen tekstil
ürünlerine kota koyulması; dahili AB sınırlarında pasaport
kontrolünün tekrar uygulamaya konması ve anayasanın tekrar
düzenlenmesi."
Channel 4 Yönetim Kurulu Başkanı Luke Johnson:
"'Avrupa şimdi ne yapmalı?' sorusu çok yanlış bir
ifade. Aslında 'AB şimdi ne yapmalı' diye sorulmalıdır. AB,
dili suistimal ederek AB ve Avrupa ifadelerini birbirinin
yerine kullandı. AB yapay bir kurumdur. Anti-demoktatik bir
makina ve bürokratik bir kabustur. Ben Avrupa taraftarıyım,
fakat AB karşıtıyım. AB, Avrupa değildir. Genel olarak, bu
hafta muhteşem gelişmeler yaşandığına inanıyorum. Fransa ve
Hollanda halkının yaptığı, tam bir demokrasi gösterisiydi."
Erlangen Üniversitesi Tarih Profesörü Michael Stürmer:
"Ekonomik entegrasyon devam edecek. Eğer bir B planı
olacaksa, ortak pazar, güvenlik ve savunma alanlarında
işbirliğinin geliştirilmesi konularına odaklanmalı. Fakat
bence, anayasa teriminden uzak durulmalı, çünkü bu terim
federal bir devleti çağrıştırıyor. Türkiye, her ne pahasına
olursa olsun AB'nin dışında kalmalıdır, çünkü Türkiye, AB'nin
zaten daha küçük çapta yüz yüze olduğu halde çözemediği
sorunların daha büyüklerini yükleyecektir. Türkiye, büyük
bir yoksulluk sorununu, tarım sorununu, Kürt sorununu,
kısacası Orta Doğu'nun tüm lanet olası yükünü AB'ye
taşıyacaktır." (MDR/MDK/BK)
FRANKFURTER ALLGEMEİNE ZEİTUNG: "STOİBER SUÇU SCHRÖDER VE
CHİRAC'IN TÜRKİYE POLİTİKASINA
YÜKLÜYOR"
BERLİN, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 373 bin 400 olan
muhafazakar eğilimli Frankfurter Allgemeine Zeitung'un
3 Haziran 2005 tarihli sayısında, Johannes Leithaeuser/Albert
Schaeffer imzalarıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan, Berlin/Münih çıkışlı yazının çevirisi şöyledir:
--"AB Anayasasının Mezar Kazıcısı"... Merkel, Avrupa'da
"Böyle Devam Politikasına" Karşı Uyarıyor--
AB Anayasasının Hollanda'da reddedilmesinden sonra,
Almanya'da hem hükümet hem de muhalefet onaylama sürecinin
diğer AB ülkelerinde devam etmesi çağrısında bulundular.
Fakat iktidar ve muhalefetin, Avrupa Birliği'ne ilişkin
gerekli reformlar konusunda çıkardıkları sonuçlar
birbirlerine farklıydı. Hükümet Sözcüsü Anda, iktidarın
Türkiye'nin AB üyeliğini desteklemeye devam ettiğini
açıklarken, CSU Genel Başkanı Stoiber, CDU ve CSU
tarafından önerilen Türkiye ile ayrıcalıklı ortaklık
modeline yönelik onayın Avrupa'da giderek arttığını
söyledi.
Federal Hükümet tarafından da desteklendiği şekliyle
bugüne kadar yürüten AB genişleme politikasının yeniden
gözden geçirilmesi gerektiğini belirten Stoiber, Şansölye
Schröder ve Fransa Cumhurbaşkanı Chirac'ın, Türkiye'nin
üyeliğine verdikleri destekle "AB Anayasasının mezar
kazıcıları" haline geldiklerini söyledi. Anayasa
sözleşmesinde yer alan, Temel Haklar Şartı ya da AB
kurumlarının işlerliğine ilişkin kararlar gibi önemli
bölümlerden vazgeçilmemesini isteyen Stoiber, gerekirse
bunların ayrı ve daha dar bir anlaşmada biraraya getirilerek
ayrıca karara bağlanması gerektiğini vurguladı. Stoiber,
başarısızlığa uğrayan sözleşme metninin, -yeni ekonomik
ve sosyal yetkilerin AB'ye devri gibi- bazı ülkelerde
çoğunluğu sağlayamayacak belirli bölümlerinde artık ısrar
edilmemesini istedi. Şansölye adayı Merkel ise, "Bu
şekilde devam politikası" yürütülmemesi yolunda uyararak,
red oylarıyla ifadesini bulan halkın endişelerinin ciddiye
alınması gerektiğini söyledi. Merkel, AB'nin "aşırı
bürokrasisinin" azaltılması, Avrupa İstikrar Paktı'nın da
yumuşatılmaması gerektiğini belirtti. Şu anki AB Konseyi
Başkanı Juncker ile alelacele ayarlanan bir görüşme için
perşembe günü Lüksemburg'a giden Şansölye Schröder,
Hollanda'nın referandumda red kararı vermesini "saygıyla,
fakat büyük bir üzüntüyle" karşıladığını açıkladı. Schröder,
"demokratik, sosyal ve güçlü bir Avrupa istiyorsak, bu
anayasaya ihtiyacımız olduğuna hala inanıyorum" dedi.
Şu ana kadar Anayasanın bir referandumla onaylandığı
tek ülke olan İspanya'nın Başbakanı Zapatero da şöyle dedi:
"AB hala varlığını koruyor ve mevcut anlaşmalara göre
işlemeye devam edecektir". Dışişleri Bakanı Moranitos ise,
Türkiye ile üyelik müzakerelerinin yeniden düşünülmesi
gerektiğini söyledi.
(BEBM/BB/NA)(SK/DG)
03/06/2005 15:04:04
BYEGM Haber No: 043
DER STANDARD: "CDU TÜRKİYE'NİN KATILIMINA KESİNLİKLE KARŞI"
VİYANA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 86 bin olan sol
eğilimli Der Standard gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli
sayısında, Birgit Baumann imzasıyla ve yukarıdaki başlık
altında yayımlanan Berlin çıkışlı haberin çevirisi
şöyledir:
Alman CDU olumsuz sonuçlanan iki referandumdan sonra
Türkiye konusunda iyice frene bastı. Erken seçimlerde
iktidarın değişmesi halinde tam üyeliği engellemek istiyor.
CDU Başkanı Angela Merkel iki kez hayır cevabı
alınmasına rağmen ratifiye sürecine devam edilmesinden
yana. Merkel insanların endişelerinin ciddiye alınması ve
Avrupa'nın sınırının açıkça belirlenmesi gerektiğini
söyledi.
Merkel bu bağlamda Türkiye sorununa değindi. CDU'lu
Friedbert Pflüger ise iktidar değişikliği halinde Avrupa
politikasında düzeltmeler yapılacağını açıkladı. Dışişleri
Bakanlığı'nda müsteşarlığa aday olarak gösterilen dış
Politika Sözcüsü, Berlin'de yabancı gazeteciler ile yaptığı
bir basın toplantısında, AB'nin Türkiye politikasını tekrar
gözden geçirmesi gerektiğini, referandumların "ağır bir
darbe" olduğunu, anlaşılan insanların AB'nin bir yıl önceki
genişlemeyi "hala kaldıramadığını" düşündüğünü söyledi ve
AB'nin Türkiye ile 3 Ekim'de giriş müzakerelerine başlama
kararının halkın "AB'nin artık eylem yeteneği olmadığı
yolundaki izlenimini güçlendirdiğini" vurguladı.
--"Yüzde 95'i Avrupa'nın Dışında"--
Pflüger CDU ile CSU'nun müzakerelerin başlangıcını
torpillemek istemediğini, ancak Birlik partilerinin
Türkiye'ye tam üyelik yerine "imtiyazlı ortaklık" ümidi
vermek için ellerinden gelen her şeyi yapacaklarını belirtti.
Türkiye'nin Batı'ya bağlanmasının desteklenmesinin önemine
de işaret eden Pflüger, buna karşın Türkiye'nin yüzde
95'inin "Avrupa'nın coğrafi sınırlarının dışında kaldığının"
da unutulmaması gerektiğini söyledi.
(VİBM/MM)(SK/DG)
03/06/2005 15:06:09
BYEGM Haber No: 044
SÜDDEUTSCHE ZEİTUNG: "SCHRÖDER MEZAR KAZICISI"
BERLİN, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 440 bin 450 olan
liberal sol eğilimli Süddeutsche Zeitung'un 3 Haziran 2005
tarihli sayısında, Robert Rossman imzasıyla ve yukarıdaki
başlık altında yayımlanan, Berlin çıkışlı yazının çevirisi
şöyledir:
--Birlik Partileri Referandum Sonuçlarından
Şansölye'nin Türkiye Politikasını Sorumlu Tutuyorlar--
Hristiyan Birlik partileri Anayasa referandumlarının
sonuçlarına, Şansölye Schröder'e ve onun Avrupa politikasında
izlediği çizgiye sert eleştiride bulunarak tepki gösterdiler.
CDU Genel Başkanı Angela Merkel ve CSU lideri Edmund Stoiber,
şimdi artık "bu şekilde devam politikası" yürütülmemesi
gerektiğini söylediler. İki politikacı, Türkiye ile üyelik
müzakerelerini de referandumun sonuçlarından sorumlu
tuttular. Artık insanların endişelerinin ciddiye alınmasını
ve Avrupa'nın sınırlarının net bir şekilde tespit edilmesini
talep eden Merkel, Birlik partilerinin bu yüzden Türkiye'nin
Avupa Birliği ile sadece ayrıcalıklı ortaklığı için çaba
gösterdiğini söyledi.
Stoiber ise, Schröder ve Fransa Cumhurbaşkanı Jacques
Chirac'ın, "halkın çoğunluğunu göz ardı ederek Türkiye'nin
üyeliğine verdikleri kararlı destekle birçok insanda derin
güvensizlik yarattıklarını, böylece "Avrupa Anayasasının
mezar kazıcısı" haline geldiklerini söyledi. Birlik partileri yönetimindeki bir Federal Hükümetin bu yüzden "farklı bir
yön göstereceğini" belirten Stoiber, Kırmızı-Yeşiller
hükümetinin üyeliği "her ne pahasına olursa olsun"
istediğini, Birlik partilerinin ise üyelik kriterlerini
çok ciddiye alacağını, fakat bu kriterlere göre ne Avrupa'nın
Türkiye'yi alabilecek ne de Türkiye'nin AB'ye katılabilecek
durumda olduğunu ifade etti. Anayasanın reddedilmesinden
ayrıca "Avrupa'nın herşeyde yetkili olmak istemesini" ve
kendi kurallarını ihlal etmesini de sorumlu tutan Stoiber,
buna örnek olarak İstikrar Paktı'nın yumuşatılmasını ve
yerinde yönetim ilkesinin itibara alınmamasını gösterdi.
Federal Hükümet'ten daha dar bir anayasa sözleşmesi için
girişimde bulunmasını talep eden Stoiber, AB'nin bu
sözleşmede, reddedilen anayasanın içeriğine konsantre
olması gerektiğini belirterek, bunların özellikle İnsan
Hakları Şartı ve daha fazla işlerliğe sahip yeni kurumlar
olduğunu belirtti. Stoiber, Fransız ve Hollandalılara
değiştirilmemiş bir Anayasa Sözleşmesini yeniden oylatmanın
gerçekçi olmayacağını söyledi.
Federal Hükümet perşembe günü, Birlik partilerinin
taleplerini geri çevirdi. Schröder'in sözcüsü Bela Anda,
"Federal Hükümetin Türkiye'nin üyeliği konusundaki tutumu
değişmemiştir" diyerek, Türkiye'nin reform yolunda devam
etmesinin ve bu yolun geri dönülemeyecek duruma
getirilmesinin söz konusu olduğunu söyledi. Schröder de
çarşamba akşamı yaptığı açıklamada, Hollanda'daki
referandum sonuçlarını "saygıyla, fakat büyük bir üzüntü
içerisinde karşıladığını" söylemişti. "Demokratik, sosyal
ve güçlü bir Avrupa istiyorsak, bu Anayasaya ihtiyacımız
olduğuna hala inanıyorum" diye konuşan Schröder, bu yüzden
onaylama sürecinin devam etmesi, Anayasa krizinin bir
Avrupa krizine dönüşmemesi gerektiğini belirterek, şimdi
olumsuz oylamaların neden ve sonuçlarının iyi analiz
edilmesinin önem taşıdığını ifade etti. Dışişleri Bakanı
Joschka Fischer de bu yenilgilerin "Anayasa sürecinin sonu,
hele Avrupa entegrasyonunun sonu hiç olmadığı" güvencesini
vererek, onaylama prosedürlerinin diğer AB ülkelerinde
tamamlanacağını tahmin ettiğini söyledi.
Merkel'de onaylama sürecinin devam etmesi çağrısında
bulunarak, "neticede bütün ülkeler oylarını kullanabilme
imkanına sahip olmalıdırlar" dedi. Merkel'in kabinesinde
Dışişleri Bakanı olarak görev alması beklenen FDP Federal
Meclis Grubu Başkanı Wolfgang Gerhardt, Alman ve Fransız
hükümetlerini eleştirdi. İki hükümetin de kendi ekonomilerini
Doğu'ya genişlemeye hazırlamak için hiçbir şey yapmadıklarını
söyleyen Gerhardt, bunun ise, kendi vatandaşlarında "gerçek
ve karışık korkulara" yol açtığını belirtti.
(BEBM/BB/NA)(SK/BK)
THE ECONOMIST: "ÖLEN AVRUPA"
LONDRA, 03/06 (BYE)--- The Economist dergisinin 4 Haziran
2005 tarihli sayısında, yukarıdaki başlık altında yayımlanan
başyazıda özetle, nüfusu ve ekonomisi ABD'den daha büyük
bir Avrupa Birleşik Devletleri kurmak isteyenlerin, Fransa
ve Hollanda'da AB anayasasına "hayır" denen referandumlarla
gerçekle yüzleşmek zorunda kaldıkları belirtilmiştir.
Başyazıda AB'nin iki kurucu ülkesinin ilk kez bir
Avrupa sözleşmesini reddettiklerine dikkat çekilmiş, ancak
yine de anayasanın diğer ülkelerde onaylanma sürecinden
geçmesinde ısrar edenler olduğu bildirilmiştir.
Bunun, canlandırma umuduyla, doktorlardan ölmüş olan
bir hastayı ameliyat etmelerini istemeye benzediği kaydedilen
başyazıda, AB liderlerinin anayasanın beğendikleri yerlerini
kurtarma çabası içine girmelerinin de aynı derecede yanlış
olacağı vurgulanmıştır.
Fransa ve Hollanda'nın "hayır"larından çıkarılması
gereken iki ders olduğunu yazan The Economist, bunların
AB'nin artık daha gevşek bir birlik olması ve üye ülkelere
daha fazla yetki verilmesi gerektiğinin kabul edilmesi
şeklinde sıralamıştır.
Her iki ülkenin de hayır kampanyalarında Türkiye'nin
üyeliğine olan muhalefetin rol oynadığı belirtilen başyazıda,
Fransa ve Hollanda'da alınan sonuçtan sonra AB liderlerinin
genişlemenin aleyhine dönmeleri ve hatta Romanya ve
Bulgaristan'ı almak konusunda bile geri adım atmaları
olasılığının yüksek olduğu ifade edilmiş, "Türkiye'nin Ekim
ayındaki katılım müzakerelerinin başlamasını da iptal
edebilirler" denilmiştir.
Başyazı, daha sonra şöyle devam etmektedir:
"Genişleme AB'nin en başarılı politikası oldu. Geçen
Mayıs ayında on üyenin alınması AB sınırlarında bir barış
ve artan refah bölgesi oluşturulmasına yardımcı olurken
yaşlı kıtanın çok ihtiyaç duyduğu ekonomik dinamizmi de
sağladı. Balkan ülkeleri ve Türkiye'nin üyelikleri için de
benzeri noktalar öne sürülebilir. Türkiye'nin üyeliği aynı
zamanda, Batı ile İslam dünyası arasındaki gerginliği
ortadan kaldırmaya yardımcı olarak büyük stratejik yararlar
da sağlayacaktır. Avrupalı seçmenlerin bu konularda ikna
edilmeleri gerektiği doğru, ama bu en azından kısmen,
liderlerin genişlemenin gereğini pek açıklamamalarından
kaynaklanıyor. Fransa ve diğer bazı ülkelerin bundan sonraki
genişlemeleri referanduma götürebilecekleri dikkate alınırsa, politikacıların daha iyi satış yapmayı hızla öğrenmeleri
gerek".
The Economist'in, "Avrupa Birliği Anayasası: Öldü, Ama
Henüz Gömülmedi" başlıklı yorumunda ise, Fransa ve Hollanda referandumlarının Avrupa'yı nasıl etkileyeceği
incelenmektedir.
Yorumun Türkiye ile ilgili bölümünde de şöyle
denilmektedir:
"Fransa, Almanya ile ortak bir girişimle Avrupa'da
tekrar inisiyatifi ele alamazsa, AB ile ilişkilerinde
giderek daha hırçın olabilir. Bu da kulübün gelecekteki
genişlemesi açısından kötü olur. Katılım sözleşmeleri
imzalamış olan Bulgaristan ve Romanya bile, son dakikada
kapıların sürgülendiğini görebilir, zira Fransa parlamentosu
hala Bulgaristan ve Romanya'nın üyeliklerini onaylamadı.
Ekim'de AB ile üyelik müzakerelerine başlaması beklenen
Türkiye için belirtiler daha da kötü. Hem Fransa'da
hem de Hollanda'da Türkiye'nin üye olma ihtimali hayır
kampanyalarının önemli bir kozuydu. Bir sonraki Almanya
Başbakanı olma ihtimali yüksek olan Angela Merkel,
Türkiye'nin AB üyeliğine karşı. Müzakereler zamanında
başlasa bile, ancak AB'nin, üyeliğin garanti olmadığını
daha da belirgin bir hale getirmesi halinde başlayabilir".
(LOBM/SK/HA)(ST/BK)
ELEFTEROS TİPOS: "TÜRKİYE-AB"
ATİNA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 37.034 olan
Elefteros Tipos gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında,
Yorgos Kuvaras imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında
yayımlanan yorumun çevirisi şöyledir:
Türkiye'nin Avrupa perspektifine karşı Avrupa'da
olumsuz bir dinamizmin yaratılmasını kutlamaya acele
edenler daha soğukkanlı davransalar iyi olur. Gerçekten,
bir yandan Fransa ve Hollanda'nın Avrupa Anayasası'na
"hayır"ı, öte yandan da Almanya'da seçimleri
Hristiyan-Demokratların kazanacağı belirtilerinin verilmesi,
Ankara'nın Avrupa umutları için daha olumsuz bir ortam
biçimliyor. Fakat, Avrupa Anayasası'na ilişkin referandumlar
ve Avrupa'da hükümet değişiklikleri bir yana, aslında bu
umutların gerçekleşmesi, zaten uzun sürecek olan Türkiye'nin
çok belirli önşartları yerine getirmesine bağlı.
Avrupalıların, Türkiye'nin Avrupa'ya üye olmasını
kaygıyla düşünenlerin dahi istemediği tek şey, Türkiye'nin
yalnızlığa itilmesi ve Avrupa yörüngesi dışında kalmasıdır.
Coğrafi konumu, hacmi ve yoğun nüfusu Türkiye'yi görmezlikten
gelinmesi ve kaderine terkedilmesi imkansız olan bir faktör
olarak ön plana çıkarıyor. Alman Hristiyan-Demokratların
lideri Angela Merkell dahi, Ankara'ya giderek, ülkenin
gelecekte AB üyesi olmasını kuşkuyla karşıladığını anlatmak
için Ankara'yı ziyaret etmek gereğini duydu. Türkiye'de
istikrarsızlık yaratacak Avrupa ülkesi yoktur, bunun nedenleri
de kolay anlaşılır. Yunan hükümeti komşumuz ülkenin Avrupa
perspektifini desteklemekle çok iyi yapıyor. Türk-Yunan
ilişkilerinin istikrara kavuşması için tek yol budur.
(ATBM/MK/NB)(SK/DG)
KÖLNISCHE RUNDSCHAU: "CDU/CSU TÜRKİYE POLİTİKASININ GÖZDEN
GEÇİRİLMESİ İÇİN DİRETİYOR"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Almanya'da yayımlanan Kölnische
Rundschau gazetesinin 2 Haziran 2005 tarihli sayısında,
yukarıdaki başlık altında DPA kaynaklı ve Berlin çıkışlı
bir yazı yer almıştır. İnternetten sağlanan yazının çevirisi
şöyledir:
CDU/CSU, AB Anayasası'nın Hollanda'da da hüsrana
uğramasının ardından, bugüne kadar izlenen ve Ankara'nın
tam üyeliği hedeflenen Türkiye politikasının yeniden gözden
geçirilmesi için yoğun baskı yapmaya başladı. Çarşamba günü
aynı zamanda Berlin ve başka AB başkentleri ararsında
diplomatik temaslar yaşandı.
Federal Almanya Hükümeti, CDU, CSU ve FDP Hollanda'nın
"hayır" cevabının ardından, AB Anayasa sürecinin durdurulmaması
gerektiği konusunda hem fikirler. Özellikle de Birlik partilerinin
temsilcileri, anayasanın reddedilmesinin nedenlerinden birini
oluşturduğuna inandıkları için Türkiye'ye verilen AB üyelik
perspektifinin geri çekilmesini istiyorlar. Federal Almanya
Hükümeti ise rotada düzenlemeler yapılmasını reddetti. Hükümet
Sözcüsü Béla Anda, DPA haber ajansına "Federal Hükümet'in
Türkiye'nin üyeliği konusundaki tutumu değişmedi" açıklamasında
bulundu. Türkiye'de reform yoluna devam edilmeli ve geri
dönülemez nitelikte olması sağlanmalı.
Birlik partileri ise Schröder ve Chirac'a ağır bir
biçimde saldırdı. CDU'lu başbakan adayı Angela Merkel "Her
ikisinin de, vatandaşlarının çoğunu dikkate almayarak
Türkiye'nin üyeliğinden yana bir tavır takındıkları için
Fransa ve Hollanda'da anayasaya hayır cevabının çıkmasında
payları var" açıklamasında bulundu. CDU Dış İşler Temsilcisi
Wolfgang Schäuble Die Welt gazetesine "Schröder ve Chirac tıpkı
bir buldozer gibi Türkiye meselesindeki tüm uyarıları görmezden
geldi" yönünde demeç verdi.
CSU Genel Başkanı ve Bavyera Eyaleti Başbakanı Edmund
Stoiber Almanya'nın Münih kentinde olası bir iktidar
değişiklinde, Birlik tarafından yönetilen bir Federal
Hükümet'in, Türkiye ile yapılacak müzakerelere başka bir
boyut getireceğini ifade etti.
Yeşiller Lideri Claudia Roth ise Hintze ve Stoiber'in
açıklamalarını "iç politik açıdan kışkırtma ve propaganda
yapmak" olarak eleştirdi. Roth "Türkiye'nin AB üyeliği
Avrupa Anayasası'ndan çok daha eski bir konudur. Kısa vadeli
iç politik motifler gelecek sahibi bir Avrupa için zehirden
başka bir şey değildir" dedi.
AB, aralık ayındaki zirvesinde, Türkiye ile müzakere
yapmayı kararlaştırdı. Bu görüşmeler uzun yılları kapsayacak
ve sonucunda Türkiye'ye tam üyelik verilip verilmeyeceği
belirlenecek. Ancak, Birlik tarafından talep edilen
"imtiyazlı ortaklık" seçeneği burada yer almıyor.
Anayasa nedeniyle yaşanan Avrupa krizi gelecek günler
içerisinde Alman diplomasisinin gayretlerini de ele
geçirecektir. Düzenli olarak yapılan Alman-Fransız
istişari toplantıları 10 Haziran tarihinde Paris'te yapılacak.
Schröder aynı gün içerisinde Juncker ile görüşmeyi
düşünüyor. 13 Haziran tarihinde ise İngiltere Başabakanı
Tony Blair ile Berlin'de görüşmeler yapılması gündemde. AB
Zirvesi ise 16 ve 17 Haziran tarihinde Brüksel'de yapılacak.
(BA/ÇS/PG)
03/06/2005 10:21:11
AP: "SEÇMENLERİN AB ANAYASASINI REDDETMELERİNİN ARDINDAN
TÜRKİYE'NİN GELECEĞİ BELİRSİZ"
ANKARA, 03/06(AP)(BYE)--- Louis Meixler bildiriyor:
Türkler acı bir şekilde, AB'nin çoğunluğu Müslüman
ülkeyle on yıl sürecek üyelik müzakerelerine başlama kararı
almasının tek sebebinin, AB'nin on yıl içinde var olmayabileceği
olduğu esprisini yapıyorlar.
Artık Fransa ve Hollanda'daki seçmenlerin AB anayasasını reddetmeleriyle bu espiri daha çok gerçek gibi görünüyor.
Seçmenler, Birliğin artan gücünü ve yeni üyeleri de -özellikle
Türkiye gibi yoksul ve kültürel olarak farklı bir ülkeyi-
içine alarak genişlemesini kabul etmek istemiyorlar.
İspanya Dışişleri Bakanı Miguel Angel Moratinos dün, hiç
şüphesiz bu referandumların sonucunun, 25 üyeli AB'nin Türkiye
gibi ülkeleri kapsamak üzere daha fazla genişlemesini
etkileyeceğini söyledi.
Mesele, daha geçen yıl çoğunluğu Doğu Avrupa ülkesi 10
yeni üyeyi kabul eden AB'nin şimdi sınırlarını daha da doğuya
genişletmek ve onmilyonlarca Müslümanı içine almayı isteyip
istemediği.
Ayrıca, AB'nin bir çeşit Avrupa Birleşik Devletleri
haline gelmesi gerekip gerekmediği, ya da Avrupalılar
ülkelerinin gücünü merkezi bir otoriteye devretmek isteyip
istemediklerini sorgularken bu büyük rüyanın sallantıda
olup olmadığı konusunda da kaygılar var.
Ankara'dan kuyumcu Çetin Kargın, bu hafta Fransa ve
Hollanda'da yapılan oylama sonuçları konusundaki fikri
sorulduğunda, "Avrupalıların bizim gerçekleştirmeye
çalıştığımız birşeyi reddettiklerine tanık olduk" dedi.
Türkiye'yi kabul etmek AB'nin sınırlarını İran ve
Suriye'ye kadar genişletecek ve 70 milyon nüfusu ile
Türkiye'yi bloktaki en büyük ülke yapacak.
Bu ve Türklerin sonunda AB içinde istedikleri yerde
yaşayabilecekleri fikrini pek çok Avrupalı için hazmetmek
güç görünüyor.
Fransa ve Hollanda'daki referandumlar, Türkiye'nin
üyeliğine yönelik muhalefetin AB anayasasının reddedilmesinin
önemli sebeplerinden biri olduğunu gösterdi.
Fransa'da yapılan bir kamuoyu araştırması, "hayır" oyu
verenlerin yüzde 35'inin bunu Türkiye'nin AB'ye girmesine
karşı çıkmak için yaptığını gösterdi.
Göç karşıtlığı da -onmilyonlarca Müslüman göçmen şu anda
Avrupa kentlerinde yaşıyor ve pek çoğu uyum sağlayabilmiş
değiller- bu muhalefeti körükledi.
Merkezi Washington'da bulunan Stratejik ve Uluslararası
Çalışmalar Merkezi'nden uzman Bülent Alirıza, "Her iki ülkede
de göç karşıtı, İslam karşıtı ve yabancı düşmanlığı hissiyatı
hakimdi ve İslam dünyasını temsil eden 70 milyonluk bir
ülkenin olası üyeliği bunu körükledi" dedi ve ekledi:
"Türkiye'nin entegrasyonu, alınacak en önemli kararlardan biri
ve Avrupalı seçmenlerin önemli bir bölümü bunun tahammül
edemeyecekleri birşey olduğunu düşünüyor."
Aynı zamanda, Türkler egemenliklerinin bir bölümünden
vazgeçmenin kendileri için en iyisi olup olmadığını
sorgularken Türkiye'deki milliyetçilik de yükselişe geçti.
Bu, Türkiye'nin AB girişiminin her iki tarafta oluşan öfke
ile aşağı doğru bir seyir izleyebileceği korkularına neden
oluyor.
Can Dündan Milliyet gazetesinde, "Türkiye egemenliğini
kaybedeceğinden korkarken AB ülkeleri Türkiye'nin kalabalık
nüfusu ile AB sıralarını doldurmasından ve onların
egemenliklerini ellerinden almasından paniğe kapılmış
durumda" diye yazdı.
Türk yetkililer tekrar tekrar referandum sonuçlarının
AB'nin Türkiye ile ekim ayında üyelik müzakerelerine başlama
kararı üzerinde bir etkisi olmayacağını söyleyerek, metin
görünmeye çalışıyorlar.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Namık Tan yaptığı yazılı bir
açıklamada, oylara rağmen "Türkiye, halkının çoğunluğunun
isteği doğrultusunda çalışmaya devam edecek. Avrupa'nın
birleşmesinin devam edeceğine dair umutlarımız hala canlı"
dedi.
Hürriyet gazetesinde yer alan bir habere göre, Başbakan
Recep Tayyip Erdoğan, partisinden üst düzey yetkililerle
kapalı kapılar ardında yaptığı görüşmeler sırasında "hayır"
oylarının AB'yi bölebileceğini söyledi ve "Bakalım o zamana
kadar hala bir AB olacak mı" dedi. (BS/TK/AB)
03/06/2005 11:37:33
NEUE ZÜRCHER ZEITUNG: "TÜRKİYE'NİN AB TARAFINDAN
GERİ ÇEVRİLME KORKUSU"
BERN, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 170 bin olan Neue
Zürcher Zeitung'un 2 Haziran 2005 tarihli sayısında, it.
rumuzuyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan İstanbul
çıkışlı yorumun çevirisi şöyledir:
--Yeni Ceza Kanunu Yürürlüğe Girdi--
1 Haziran'da yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu,
daha fazla demokrasi ve hukuk devletine giden yolda
önemli bir kilometre taşı. Ermeni soykırımını onaylamak
hala cezalandırılıyor olsa bile, daha önce Türkiye -en
azından kanun bazında- Avrupa normlarına hiç bu kadar yakın
olmamıştı.
Liberal gazete Radikal'den Neşe Düzel, hafta başında
Türkiye'nin son büyük tabusu olan "Ermeni sorunu"nu ele
almaya cesaret etti. Dikkat çeken röportaj sayfasına
konuşmacı olarak, 1915'te Osmanlı İmparatorluğu zamanında
Ermenilere yapılan katliamı açıkça "bir soykırım" olarak
adlandıran tek tanınmış akademisyen, tarih profesörü Taner
Akçam'ı seçti.
--Ceza Kanununun Karanlık Sayfaları--
Düzel, "Merkezden organize edilen bir soykırım
iddiasındasınız, neden?" diye soruyor. Böylece,
Profesör Akçam'a devlet tarafından reddedilen tezinin
dayanağını açıklama imkanı veriyor. Ankara hala, Anadolu'da
herhangi bir bölgede bir soykırım olduğunu şiddetle
reddediyor. Röportajdan yaklaşık bir hafta önce, Taner
Akçam'ın da katılacağı, Türk Akademisyenlerin "Ermeni
sorunu" üzerine bir toplantısı Türk yetkililerin baskıları
sonucu ertelenmek zorunda kaldı.
Yayımlanan röportaj, gazeteci ve profesöre hapis cezası
getirebilir. Yeni Ceza Kanunu'nun 305. maddesine göre, her
kim "milli çıkarlara karşı" eylemde bulunur ve bu eylemler
nedeniyle "yurtdışından maddi çıkar" sağlarsa, suç işlemiş
sayılır. 1915'te Ermenilere soykırım yapıldığını iddia etmek
veya Türk ordusunun Kuzey Kıbrıs'tan çekilmesini istemek
milli çıkarlara aykırı eylem olarak niteleniyor. Bu suç
eylemleri için on yıla kadar hapis cezası verilebilir. Basın
mensupları için ceza 15 yıla kadar çıkarılabilir. "Düşmanlık
ve nefreti kışkırtmayı" cezalandıran 305. ve 216. maddeler,
yeni Ceza Kanunu'nun karanlık sayfaları. Onlar eski ceza
kanunundan değiştirilmeden alındı. Bu, Mussolini İtalyası'nın
ceza kanununun bir kopyası ve son onyıllarda aydınların ve
siyasi rakiplerin susturulmasında kullanıldı. Radikal
gazetesi, Çarşamba günü "Bugün düne göre daha az özgürüz"
başlığını attı.
--Tepkisel Soğukkanlılık--
Yeni Ceza Kanunu, ifade özgürlüğü adına bir kazanç
sunmuyor. Ancak, Türkiye'nin daha fazla demokrasi ve
hukuk devletine giden yolunda bir kilometre taşı.
Özellikle kadınlara getirilen haklar, Müslüman bir
ülke için oldukça köklü. Böylece, namus cinayeti
işleyenlere getirilen hafifletici sebepler iptal edildi,
mahkeme kararı olmaksızın bekaret testi yasaklandı ve
evlilikte cinsel şiddet suç kapsamına alındı. Son
beş yılda, AB'ye uyum çerçevesinde yapılan iki anayasa
reformu ve genel haklar üzerine sekiz reform paketi
ile Türkiye, en azından kanun bazında, Avrupa normlarına
hiç bu kadar yakın olmamıştı. Garip bir şekilde, ülkenin
AB üyelik perspektifi de hiç, Fransa ve Hollanda'daki
referandumlar sonrasında olduğu kadar, bulanık olmamıştı.
Türk hükümeti, Fransa "non"suna (hayır) ve
beklenen Hollanda "nee"sine (hayır) şimdiye kadar
soğukkanlılık ile tepki verdi. Başbakan Erdoğan geçen
pazartesi günü AKP'li milletvekillerine, "Avrupa
ülkelerinin vetoları AB üyeliğine bir engel
teşkil etmez" dedi. Türkiye'nin "Coşku ve kararlılıkla,
belirlenen hedeflere" ilerleyeceğini belirtti.
Dışişleri Bakanı Gül de, Fransa'daki referandumun
"Türkiye ile ilgisi yok" dedi. Erdoğan ve Gül, AB
yönetiminin referandumdan sonra da Ankara'ya
3 Ekim'de müzakerelere başlama sözü verdiğinin altını
çizdiler.
--Stratejik Alternatifler--
Siyasetçilerin yatıştırıcı sözlerine rağmen hala
bir reddedilme korkusu var. ABD'li akademisyen
Samuel Huntington'a göre Türkiye'nin üç seçeneği var:
AB üyeliği, Müslüman köklerine geri dönüş ve siyasi
milliyetçiliğe dayalı kendini izole etme.
"Medeniyetler Çatışması" yazarına göre, ülkenin AB
üyeliği başarısızlığa uğradı, çünkü "Avrupalılar
Türkiye'yi istemiyorlar." Onun seçeneği, Türkiye'nin
Müslüman köklerine dönmesi, böylece Türkiye, İslam
dünyasının lideri olabilir.
Fransızların "non"su Türkiye'ye Huntington'un
sözlerini hatırlattı. Yorumcu Mehmet Ali Birand gibi
iyimser düşünenler, Türkiye'nin referandum sonuçlarına
aldırmadan AB çabalarını sürdürmesini tavsiye
ediyor. Kötümserler ise, AB yönetiminin Türkiye'deki
-Ceza Kanunu'nun karanlık sayfaları gibi- eksiklikleri
benimseyip Türkiye'nin üyeliğini dondurmasından korkuyor.
İyimserler ve kötümserlerin hemfikir olduğu bir
konu var, o da Türkiye'nin AB'den gelecek
bir ret ile Müslüman köklerine değil, milliyetçilikle
beslenen bir izolasyona yöneleceği.
FINANCIAL TIMES DEUTSCHLAND: "GENİŞLEME ENDİŞESİ AVRUPA'YI
SARDI"
BERLİN, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 100 bin 300 olan
liberal eğilimli Financial Times Deutschland gazetesinin
3 Haziran 2005 tarihli sayısında, Daniel Domney/Marina Zapf
imzalarıyla ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan,
Brüksel/Berlin çıkışlı yazının çevirisi şöyledir:
--AB Komisyonu Ankara ile Katılım
Müzakerelerini Sürdürmek İstiyor... Yeni
Türk Ceza Kanunu Eleştiriye Neden Oluyor--
Genişleme Komiseri Olli Rehn, Avrupa hükümetlerine
acilen çağrıda bulunarak, üye adayı ülkeler Bulgaristan,
Romanya ve Türkiye'ye sırt çevirmemelerini istedi. Rehn
dün Brüksel'de yaptığı açıklamada, AB'nin genişlemesinin,
Fransızlar ve Hollandalıların AB Anayasasını reddetmeleri
dikkate alınmadan sürdürülmek zorunda olduğunu söyledi.
"Avrupa kamuoyunun, referandumlarda rol oynayan genişleme
endişelerinin tabii ki bilincindeyiz" diyen Rehn, "Ancak,
verilen söze bağlı kalmamak kötü bir örnek olacaktır" diye
konuştu.
Rehn, başarısızlıkla sonuçlanan iki referandum
sonrasında çıkan krizde, çölde tek başına haykıran birine
benziyor. Birbiriyle örtüşen seçim analizine göre
Fransızlar ve Hollandalılar, bir zamanlar ne olacağı
kestirilebilir Avrupalarının, fazlaca hızlı ve kontrolsüz
bir şekilde büyümesini de cezalandırdılar. Politikacılar
bu yüzden, özellikle de Türkiye konusunda bundan bir
sonuç çıkarılmasını istiyorlar.
İspanya Dışişleri Bakanı Miguel Angel Moratinos, dün
açıkça Türkiye ile katılım müzakerelerinin yeniden gözden
geçirilmesini dile getiren ilk hükümet temsilcisi oldu. AB
genişlemesiyle ilgili hızlı sürecin halk nezdinde "pek çok
korku ve belirsizlik" yarattığını söyleyen Bakana göre,
referandumlar düşünmeye zorluyor ve bu "kuşkusuz" Türkiye
ile müzakereleri de ilgilendiriyor.
CSU Genel Başkanı Edmund Stoiber ise daha da ileri
giderek Federal Almanya Şansölyesi Gerhard Schröder ve
Fransa Cumhurbaşkanı Jaques Chirac'ı, AB'nin iki kurucu
devletinde halkın aldığı karardan sorumlu tutarak,
"halkın çoğunluğunun sesine kulak vermeden" Türkiye'nin
AB üyeliğini desteklediklerini söyledi. CDU/CSU, anayasa
hezimetinin ardından rüzgarın kendi önerdikleri
ayrıcalıklı ortaklık modelinden yana esdiğini sezinliyor.
Berlin'de bir iktidar değişimi halinde, Hristiyan Birlik
Partilerince yönetilecek bir Federal Almanya Hükümeti,
Türkiye ile görüşmelere farklı bir yön vermek istiyor.
Türkiye'de de politikacılar giderek AB üyeliği
perspektifinin bulanıklaştığının farkındalar. Gerçi
Hükümet ısrarlı şu cevapta direniyor: "Hedefimiz, 3
Ekim'de başlayacak müzakerelerin başarıyla yürütülmesini
sağlamaktır". Ancak müzakerelerin ilk başta sadece
formalite icabı yürütülmesi bekleniyor. Bilkent
Üniversitesi Siyasal Bilim Profesörü Duygu Bazoğlu,
"Avrupa karışıklık içinde" diyerek ekliyor: "Bu yeni
dönemde AB Türkiye ile fazla ilgilenmeyecektir".
Bu yeni şüphe dalgası ayrıca eleştiricilerin, zaten
titizlikle inceledikleri reform yeterliliği konusunda daha
da titiz davranmalarına yol açacaktır. Bu konuda eleştiri
için yeterince neden mevcut. Türkiye, iki hafta sonra
yapılacak AB zirvesi sırasında Gümrük Birliği Anlaşması'nı
AB ülkesi Kıbrıs'ı da kapsayacak şekilde genişleterek -ki
bu, talep edilen fiilen tanımayla aynı anlama geliyor-
olumlu puan kazanabilir. Fakat, 1 Haziran'da yürürlüğe
giren yeni Ceza Kanunu (TCK) sonradan yapılan birkaç
düzeltmeye rağmen daha şimdiden geniş bir saldırı
zeminine olanak sunuyor.
TCK en başta fikir özgürlüğünü kısıtlıyor. Örneğin
devlete, hükümetine ve ordusuna hakaret cezalandırılıyor.
Mart sonunda hükümete mektup yazarak bunu "Basın özgürlüğü
için kara gün" ilan eden Uluslararası Gazeteciler Derneği
(IFJ), "hiçbir iyileşme" olmadığı görüşünde. Örneğin,
basın yasasından hapis cezaları çıkarılmış olsa da, Türk
gazetecileri, Ceza Kanunu'nda keyfi takibatlarının önünü
açan 20 esnek maddenin olduğundan yakınıyorlar.
IFJ sözcüsü, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan hükümetinin
burada basın özgürlüğüne karşı "yeni bir hoşgörüsüzlük"
sergilediğini söylüyor. Türk gazetecileri kendilerini AB
tarafından da yanlız bırakılmış hissediyorlar. AB'nin gerçi
yeni Ceza Kanunu'nu müzakereler öncesinde önkoşul yaptığını,
ancak şimdi pek dikkatle bakmadığı söyleniyor. Türkiye
Cumhurbaşkanı, Ceza Kanunu'nda AB'nin isteği doğrultusunda
yapılan değişiklikleri henüz imzalamadı ve bunu yapacağından
da oldukça şüphe duyuluyor.
Türkiye'de izinsiz Kuran kurslarına verilecek cezalarda
belirgin ölçüde indirime gidilmesi de liberal güçlerin
ayaklanmasına neden oldu. AB Komiseri Rehn'e, üyelik
koşullarının yerine getirilmesi konusunda çok dikkatli
olunacağı yönünde verdiği söz daha çok sık hatırlatılabilir.
(BEBM/NP/NA)(SK/DG)
03/06/2005 14:27:34
AMERİKA'NIN SESİ RADYOSU: "CSİS TÜRKİYE PROGRAMI YÖETİCİSİ
ALİRIZA İLE SÖYLEŞİ... KIBRIS
ZİYARETİ İLK DEĞİL AMA ÖNEMLİ"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Amerika'nın Sesi Radyosu'nun
06.30-07.00 Türkçe yayınından:
Washington'da bulunan Uluslararası ve Stratejik Araştırma
Merkezi (CSİS) Türkiye Programı Yöneticisi Bülent Alirıza,
Kentucky Milletvekili Ed Whitfield başkanlığındaki heyetin
Kuzey Kıbrıs'a yaptığı ziyaretin bir ilk olmadığını, ancak
buna rağmen büyük ölçüde önemli olduğunu söyledi.
ALİRIZA: 1990 yılındaki Amerikan Kongre üyesi, Temsilciler
Meclisi üyesi Kıbrıs'ı ziyaret etmişti. Direkt İstanbul'dan
Kuzey Kıbrıs'ı ziyaret etmişti ama üzerinden 15 yıl geçmiş
olması, bu arada özellikle Kıbrıs Türklerinin referandumda evet
demesi fakat ona rağmen Avrupa Birliği'nin dışında kalması ve
ambargonun her zamankinden daha fazla haksız bir şekilde devam
etmekte olması, söz konusu kongre üyelerinin önemini artırmıştır.
Ayrıca gezinin Amerikan Yönetiminden bir karşı çıkma olmadan
gerçekleşmesi, hem Ankara'da hem de Kuzey Lefkoşa'da ABD'nin
Kuzey Kıbrıs'a yönelik ambargonun kalkmasında önemli bir rol oynayabileceği konusunda işaret olarak yorumlanıyor. O açıdan
çok önemli bir ziyaret olarak nitelendirmek mümkün.
RADYO: Ziyaretten herhangi bir somut gelişme doğabilir mi
yoksa kongreye üyelerinin bu ziyareti sadece sembolik bir önem
mi taşıyor?
ALİRIZA: Bundan önceki gezi sadece sembolik olarak
kalmıştı fakat delegasyonun lideri rolünü üstlenmekte olan
Whitfield, Ankara'dan döner dönmez ambargonun kalkması için
bir teklifte bulunacaklarını söyledi. Yunan lobisinin karşı
olacağı kesin olan bu tasarının geçmesi biraz zor olacak
fakat böyle bir girişimin yapılması bile Kıbrıslı Türklere
yönelik bu ambargonun kalkmasında yine sembolik fakat
daha da önemli bir rol oynayabilir.
RADYO: Böyle bir öneriye Beyaz Saray'ın tepkisi ne
olabilir?
ALİRIZA: Amerikan yönetimi zaten geçen yıl Başbakan
Talat'a -referandumdan sonra- New York'ta Dışişleri Bakanı
Powell'la ve Washington'daki temaslarında fırsat vermekle
bu konuya sıcak baktığını göstermişti. Fakat son bir yıl
içinde ambargonun kalkması yönündeki çabaları "durumu
inceliyoruz" diye yorumlayarak geçiştirmişlerdi. Bu Kongre
ziyaretinden sonra ABD Yönetimi de belki daha ciddi bir
şekilde konuya eğilir, örneğin Washington'la Kuzey Kıbrıs
arasında bir uçuş başlayabilir, bekleyip göreceğiz.
RADYO: Temsilciler Meclisi üyesi Whitfield'ın
liderliğindeki heyet Ankara ve İstanbul'da temaslarda
bulundu. Bu arada Ankara'nın diğer misafirleri arasında
Senatör Richard Shelby ve Arizona Milletvekili Jim Colby de
bulunuyor. Bu yoğunluğu nasıl yorumluyorsunuz?
ALİRIZA: Amerika'daki resmi tatil dolayısıyla genellikle
Kongre üyeleri kendilerine dışarıdan yapılan davetleri kabul
ederler, fakat heyetlerin Türkiye'ye hemen hemen aynı zamanda
gitmiş olması Türk-Amerikan ilişkilerinin ilginç bir dönemden
geçtiğini ve bu Kongre üyelerinin de oradaki durumu kendi
gözleriyle görmek istediğini göstermektedir. Tabii temaslar
mevcut sorunları tek başına kaldıracak nitelikte değil.
Önemli olan ABD Yönetimiyle Türk hükümeti arasındaki
sorunların giderilmesidir. Bunun da ne dereceye kadar
başarılı olacağını Başbakan Erdoğan'ın Başkan Bush ile
yapacağı görüşmede göreceğiz.
RADYO: Başbakan Erdoğan, önümüzdeki hafta belirttiğiniz
gibi Başkan Bush ile biraraya gelecek. Bu ziyaretin amacı
nedir, bekletiler neler?
ALİRIZA: İlişkiler, 2003 yılında TBMM'nin Amerikan
askerlerinin kuzeyden geçip Irak'a saldırmasına izin
vermemesinden sonra bayağı zor bir dönem geçirmişti. Hem
iki taraftaki medya hem de bazı yetkililerin demeçleri,
ilişkilerin zor bir dönemden geçtiğini göstermekteydi. Bu
çerçevede Başbakan Erdoğan'ın Başkan Bush ile yapacağı
görüşme, iki tarafın hala müttefik olduğunu ve sorunlara
rağmen ilişkiyi devam ettirme niyetinde olduklarını gösteriyor.
Fakat uzun bir süreden beri ilişkilerin yeniden tanımlanması
gerektiğine inanıyorum. Soğuk Savaş döneminde doğmuş olan bu
ilişkinin yeni döneme uydurulması gerekiyor. Bu yeni dönemde
iki taraf da yeni dünya şartlarına göre birbirlerine karşı
çok gerçekçi bir şekilde ne verebileceklerini ve ne
istediklerini belirtmeleri gerekiyor. Tabii bunun üzerine
mutlu bir ilişki kurulabilir sanıyorum. Başkan Bush ile
Başbakan Erdoğan'ın yapacağı görüşme, bu sürecin devamı
olarak görülmeli. Bu görüşmeyle yeni bir ilişki inşa
edilemez, fakat gerçekleşmekte olan yeniden yapılanmaya
katkısı olur sanıyorum. (SO/AB)
AMERİKA'NIN SESİ RADYOSU: "BAŞBAKAN ERDOĞAN 8 HAZİRAN'DA
BEYAZ SARAY'DA BAŞKAN BUSH İLE
GÖRÜŞECEK"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Amerika'nın Sesi Radyosu'nun
06.30-07.00 Türkçe yayınından:
Başbakan Erdoğan önümüzdeki hafta Washington'a geliyor.
Erdoğan 8 Haziran'da Beyaz Saray'da Başkan Bush ile görüşecek.
Türk-Amerikan ilişkilerinin gündemindeki önemli konular
neler? Bu ziyeretten ne bekleniyor? Hülya Polat bu soruları
Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi
Prof. Ersin Onulduran'a sordu.
ONULDURAN: Türkiye-ABD ilişkilerinde bir sorun var,
ancak bu sorun giderek azalıyor. Özellikle de, Rice'ın
Dışişleri Bakanı olduktan sonra Türkiye'ye yaptığı ilk
ziyaret ve daha sonra çeşitli aşamalarda Türk yetkililerin
kamuoyunda Türkiye'deki anti-Amerikanizmi bir parça kontrol
altına alabilmek için çaba göstermesi sanırım meyvesini
verdi. Artan bir dozla Türk-Amerikan ilişkilerinin önemi
vurgulandı ve Türkiye'nin, dış politikada dayanak noktası
olan bu ilişkiden vazgeçmek istemediği kamuoyuna bildirildi.
Bu sayede Amerikan makamları da biraz teskin oldular.
Nitekim Amerikan malzemelerinin ve askerlerinin nakli
için İncirlik Üssü'nün kullanılmasına imkan veren hükümet
kararnamesinin de çıkmasıyla işler oldukca rayına oturmuş
görünüyor.
RADYO: Bu ziyarette özellikle üzerinde durulacak konular
neler?
ONULDURAN: Türkiye'nin birkaç tane konusu var. Bunlardan
birisi Amerikalılara bu iyi gidişin anlatılmasıdır. Yani
Türkiye düşmanlıkla dolu bir ülke değildir. Müslüman çoğunluğu
olan laik ve demokratik bir ülkedir. Çoğunluğu Müslüman olan
bu ülkenin tarihinde anti-Amerikanizm bulunmuyor.
İkincisi; Türkiye'nin bazı talepleri olacağı anlaşılıyor.
Bilindiği üzere Türkiye'nin bir terör promlemi var. Bu uzunca
bir süre biraz uykuya yatmıştı ama hergün birkaç güvenlik
görevlisinin ya da askerin şehit olduğunu okuyoruz. Yani
artan bir dozda PKK faaliyetleri görünüyor. ABD'den, özellikle
Kuzey Irak'taki PKK yuvalarının dağıtılması için yardım
istenecektir. Türkiye buraya kendi başına giremez, çünkü
Kuzey Irak'taki güçler yani Kürt yetkili makamları ve Irak
Federal Hükümeti, buna izin verecek gibi görünmüyor. Fakat
Türkiye, Amerikan kuvvetlerinin bir biçimde girişimde bulunmasını
bekliyor.
Bir iki gün önce bazı Amerikalı milletvekilleri Kuzey
Kıbrıs'ı ziyaret ettiler. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü bu
ziyaretlerde Amerikan kanunun çiğnenmediğini, zira durumun
artık çok değişmiş olduğunu ifade etti. Tabii bunlar olumlu
sinyallerdir.
Oradaki Türk toplumu bir adım atarak Kıbrıs'taki
anlaşmazlığın çözülmesi için evet oyu verdi. Fakat bunun
karşılığını göremedi. Ne AB'den ne ABD'den somut -mesela
paraya tahvil edilebilecek- bir karşılık göremedi, çünkü
Kıbrıs Rum Yönetimi gölgesini düşürdü işte şimdi bunun
aşılmasına çalışılacaktır.
RADYO: Amerikan Kongresi heyetinin Kuzey Kıbrıs'a
gitmesi KKTC'ye uygulanan ambargonun kaldırılması yönünde
bir umut doğurdu. Bu umut sizce gerçekleşebilecek mi?
ONULDURAN: Bu sembolik bir adımdır ve tabii önemli
bir şey. (SO/ÇS/NIS)
AA: "CONDOLEEZZA RICE'TAN TÜRKİYE'YE GÜÇLÜ AB DESTEĞİ...
RICE: TÜRKİYE'Yİ DE İÇİNE ALAN ORTAK DEĞERLER
ETRAFINDA BİRLEŞMİŞ BİR AVRUPA'DA HERKESİN ÇIKARI VAR"
WASHINGTON, 03/06(AA)(BYE)--- ABD Dışişleri Bakanı
Condoleezza Rice, Türkiye'yi de içine alan, ortak değerler
etrafında birleşmiş bir Avrupa'dan herkesin çıkarı
bulunduğunu söyledi.
Rice, Washington'da Avrupa Birliği-ABD bakanlar
toplantısı çerçevesinde AB Ortak Güvenlik ve Dış Politika
Yüksek Temsilcisi Javier Solana, Lüksemburg Dışişleri
Bakanı Jean Asselborn ve Avrupa Birliği komisyoneri Benita
Ferrero-Waldner ile biraraya geldi.
Rice, toplantıların ardından AB anayasasına ilişkin
Fransa ve Hollanda'daki referandumlardan çıkan sonuç ve bu
sonucun, Türkiye'nin AB'ye üyeliği yönündeki Amerikan
hedefine bir darbe olup olmadığı yönündeki bir soruyu
yanıtladı.
Rice, soruya "Her şeyden önce Avrupa'nın bütünleşmesinde
ABD'nin uzun dönemli çıkarı bulunuyor. Başkan da bunu teyit
etti ve Brüksel'deyken, küresel bir ortak olarak güçlü
Avrupa'ya olan inancımızı ve kararlılığımızı güçlendirdi.
Bizim görüşümüze göre ABD ile küresel ortak olarak hareket
etme kabiliyeti olan güçlü ve birleşik bir Avrupa, demokratik
değerlerimiz ve ortak tarihimizle birlikte, sadece bütün
dünyada demokrasi ve özgürlük için savaşan güçlerin sayısının
katlanmasına hizmet edecektir" yanıtını verdi.
ABD'nin bu yönde politikalarını sürdüreceğini belirten
Rice, Irak'ta, İran'ın potansiyel nükleer sıkıntıya yol
açması konusunda ve daha geniş kapsamda Orta Doğu'da
önlerinde büyük bir gündem olduğunu kaydetti.
Rice, "Avrupa'nın bu konulara gelecekte nasıl
yaklaşacağına ilişkin konuşamam. Bu, Avrupalıların karar
vereceği bir şey. Hep şuna inandık ve söyledik ki, içeriye
değil dışarıya bakan bir Avrupa, Avrupa'nın bütün
demokrasilerine Avrupa perspektifi ve geleceği öneren bir
Avrupa, bu kıtanın birlik ve bütünleşmesinin tamamlanması
için çok büyük önem taşıyor. Ve bu da elbette Türkiye'yi de
kapsıyor" diye konuştu.
AB ve NATO'daki ülkelerle "elele" çalışıldığını
vurgulayan Rice, "Herkesin Avrupa'da çıkarı var. Ortak
değerler etrafında birleşmiş bir Avrupa. Ve elbette bu
Avrupa, Türkiye'yi de içeriyor. Bunun zor bir dönem
olduğunu anlıyoruz ve ilerleme yönünde zor bir dönemin
olacağını da anlıyoruz. Ancak içeriye değil dışarıya dönük
bir Avrupa umudumuzu sürdürüyoruz" dedi.
Ferrero-Waldner ise, 22 Haziran'da yapılacak uluslararası
Irak konferansının AB ile ABD arasındaki derin ve dinamik
işbirliğinin bir sonucu olduğunu bildirdi.
AB anayasasına ilişkin muhalefetin hem sağ hem de soldan
gelmesine karşılık bu konuda nasıl ilerleme sağlanabileceği
sorusu yöneltilen Asselborn ise şunları söyledi:
"Şimdi anayasasız bir Avrupa'nın daha iyi işlediğini
söyleyemeyeceğim, ama işliyor. Anayasa, Avrupa'nın iç ve
dış işleyişini kuvvetlendirecekti. AB'nin 25 ülkesinden 2'si
anayasaya hayır, 9'u evet dedi. İspanya'nın Avrupa anayasasına
çok açık onay veren bir referandumu oldu. Halkları dinlemek
için sessiz kalmalıyız. Avrupa'daki politikalarımızın
güvenilirliği hakkında düşünmeliyiz. Lüksemburg'da durumu
tersine çevireceğiz. Bir sonraki referandumu sonbaharda
yapacağız ve bu davanın henüz kaybedilmediğini göreceksiniz.
Biz daha iyi bir Avrupa'ya inanıyoruz ve insanları ikna etmek
zorundayız. İnsanları, içeriğe değil metinde yazılana cevap
verme yönünde ikna etmeyi sürdürmeliyiz."
AB ve ABD, 22 Haziran'da Rice ve AB dönem başkanı
Lüksemburg'un Dışişleri Bakanı Asselborn'un başkanlık edeceği,
dışişleri bakanları düzeyinde bir uluslararası konferans
düzenleyecek. Bu konferansla Irak hükümetine uluslararası
destek sağlanması hedefleniyor.
Konferansta Irak'ın ekonomik güçlükleri, yeniden yapılanma,
kamu ve hukuk düzeni temel konular olacak. (ÇS/AB)
DİE WELT: "HRİSTİYAN BİRLİK PARTİLERİ HAVANIN DEĞİŞMESİNİ
UMUYOR"
BERLİN, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 201 bin 750 olan
muhafazakar Die Welt gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli
sayısında, Nikolaus Blome/Andreas Middel imzalarıyla ve
yukarıdaki başlık altında yayımlanan yazının çevirisi
şöyledir:
--CDU Türkiye Politikasında Ani Değişiklik Fırsatı
Görüyor--
Angela Merkel'in en yakın dış politika danışmanlarından
biri olan Friedbert Pflüger (CDU), "En iyi şekilde
hazırlandık" diyor kendinden emin bir şekilde. Eylül ayında
yapılacak erken seçimler Birlik partilerini hükümete
getirirse, partinin kendisini Avrupa kriz yöneticisi olarak
kanıtlaması gerekiyor.
AB anayasası konusunda verilen iki hayır kararından
sonra Brüksel'deki AB yönetim merkezinde derin bir çaresizlik
hüküm sürüyor. Topluluğun kurucu üç üyesi birden şu anda AB
düzeyinde pratikte hareket edemez durumda: Hollanda ve Fransa
seçmenlerin oylaması nedeniyle, Almanya ise erken seçim açıklaması yüzünden.
Birlik partileri, ancak yeni bir Alman hükümetinin,
AB'ye yeni canlılık kazandıracak durumda olacağına emin.
Federal Meclis Avrupa İşleri Komisyonu Başkanı Matthias
Wissmann, Şansölye Schröder'in şu andaki AB krizinin
çözümüne önemli bir katkıda bulunacak durumda olmadığını
söylüyor.
Birlik partileri içinde uzun süredir, AB işlerinin
bir Avrupa bakanlığına verilmesi düşünceleri dolaşıyor,
fakat bunun koalisyon ortağı FDP yüzünden gerçekleşmemesi
durumunda başbakanlıkta bir Avrupa Müsteşarlığı
oluşturulacak. Bu, başbakanlık makamının oynadığı rolün
artması anlamına geliyor. O zaman Angela Merkel günlük
Avrupa işlerinin tüm alanlarına doğrudan müdahale
edebilecek.
CDU ve CSU yönetimi açısından net olan bir şey var:
Olumsuz sonuçlanan referandumlar, Avrupa politikasının
daha fazla rasyonal hale getirilmesine yol açabilir, yani
daha az Brüksel, daha fazla Berlin. Örneğin Wissmann'a
göre, milyarlar tutarındaki AB bölgesel teşviklerinin bir
bölümünün ulusal sorumluluklara geri verilmesi düşünülebilir.
Birlik partileri tüm bunlardan bağımsız olarak, şu anki
AB krizini, Türkiye meselesini yeniden ele almak için bir
fırsat olarak görüyor. Wissmann, "AB hükümetlerindeki
havanın değişeceğinden" emin. Birlik partileri altı ay
öncesinde, Türkiye'ye tam üyelik yerine imtiyazlı ortaklık
verilmesi yönündeki talepleriyle AB içindeki parti
arkadaşları içinde bile yalnız kalmıştı. Seçimleri kazanması
halinde Türkiye ile müzakerelere başka bir yön vermek isteyen
CSU lideri Edmund Stoiber, diğer hükümetlerin de kendilerini
izleyeceğini umuyor.
Fakat AB anayasası krizinden bir çıkış yolunu Birlik
partileri de gösteremiyorlar. Şimdiye dek söylenen şey,
anayasının erkenden gömülmemesi gerektiği. Onaylamaya ara
verilmemesi yolunda uyaran Pflüger, zaten bu konuda karara
varmanın, ilgili ülkelerin meselesi olduğunu belirterek
şöyle diyor: "Bence şimdi bir ara verme ve AB'nin geleceği
üzerine düşünme aşaması olmalıdır." (BEBM/NA)(ÇS/AB)
EL HALİC: "AMERİKA'NIN TÜRKİYE VE YUNANİSTAN İLE ORTAKLIĞI"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Birleşik Arap Emirlikleri'nde
Arapça yayımlanan el Halic gazetesinin 29 Mayıs 2005
tarihli sayısında, yukarıdaki başlık altında bir yazı
yer almıştır. İnternetten sağlanan yazının çevirisi
şöyledir:
80'li yılların başlarında Türkiye Dışişleri Bakanı
İlter Türkmen ABD'ye yaptığı bir ziyaretten kötümser bir
izlenimle döndü. Türkmen şimdi de ABD'nin Türkiye ile
en azından askeri ilişkilerini gözden geçirerek başka bir
ortak arayışına girdiği ve Türkiye'nin de özellikle müzakere
tarihi aldıktan sonra, en büyük hedefi olan AB üyeliği
hedefinden sapmaya başladığı yönünde bir izlenim taşıyor.
Türk siyasetindeki bu "sapmalar"ın sürmesi durumunda
yetkililer Türkiye'de siyasi, toplumsal ve ekonomik
gerginliklerin yeniden başgöstermesinden ve son iki
yılda sağlanan kazanımların boşa gitmesinden çekiniyor.
Türkmen'e göre ABD stratejik açıdan Türkiye'ye
bakışını değiştiriyor.
Birkaç gün önce Başkan George Bush ile Yunanistan
Başbakanı Kostas Karamanlis arasındaki görüşmeden sonra
Gazeteci-yazar Cüneyt Ülsever şu soruyu gündeme getirdi:
Washington İpek Yolu üzerinde Türkiye'nin yerini alacak
Yunanistan, Bulgaristan ve Romanya'nın oluşturduğu bir
seçenek mi arıyor?
Milliyet gazetesinin muhabiri Yasemin Çongar,
Ülsever'in bu sorusuna dolaylı olarak cevap veriyor.
Bush-Karamanlis görüşmesinin geçtiği havayı yansıtan
Çongar Bush'un Yunanistan'ı "stratejik ortak" olarak
nitelediğini belirtiyor. Oysa bu niteleme özellikle
Türkiye için yapılıyordu. Böyle bir şey ilk kez
yaşanıyordu. Hatta Bush ve kurmaylarının açıklamalarında
Yunanistan kelimesi geçmeseydi herkes onların Yunanistan'ı
değil Türkiye'yi kastettiğini düşünecekti.
Bush, Yunanistan'ın rolünden söz ederek bu ülkenin
Balkanlar'da ve Büyük Orta Doğu'daki demokratikleşme
sürecinde rol almasını arzuladığını söyledi. Oysa bu rol
bundan önce Türkiye'ye verilmişti.
Yunanistan Washington'un gündeminde hızla öne çıkıyor.
Yunanistan Orta Doğu'da reform ve barış amaçlı uluslararası
konferansı destekliyor. Bu arada Yunanistan, Afganistan'daki
Kabil Havaalanı'nın denetimini ve Irak polis güçlerinin
eğitimini de üstlenecek.
Amerikan Dışişleri Bakanı yaklaşık bir ay önce
Yunanistan'ı, ABD'nin Balkanlar'daki en iyi dostu olarak
nitelerken, Yunan gazeteleri bu yeni baharı yansıtarak
"Amerikan-Yunan evliliği"ni yazdı.
Önümüzdeki Haziran ayında Türkiye Başbakanı Recep
Tayyip Erdoğan'ın Washington'da George Bush ile bir araya
gelmesi bekleniyor. Bu görüşmenin -ABD Türkiye'yi tam olarak
gözden çıkarmadan- özellikle Türkiye açısından önemli bir
doruk olacağı kesin. ABD gerçekten yeni seçenekler mi
düşünüyor? Erdoğan, Türk-Amerikan "ortaklığındaki" yeni
çatlağı kapatmayı başaracak mı? Bekleyip göreceğiz.
(MŞ/HE/BK)
Greek press on Cyprus and Turkey
ELEFTEROS TİPOS: "TESADÜFLER"
ATİNA, 03/06(BYE)--- Tiajı günde 37.034 olan
Elefteros Tipos gazetesinin 03 Haziran 2005 tarıhli sayısında
ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan haber yorumun
çevirisi şöyledir.
Fransa ve Hollanda referandumlarının şokundan sonra
ilginin Türkiye'nin üyelik yönelimine kilitlenmesi normaldir.
Dışişleri Bakanı Molivyatis dün, AB ile müzakerelerin esaslı
başlayacağı 10 sene sonra siyaset tablosunun nasıl olacağını
kimse bilemez dedi. Türkiye'nin müzakereler heyetinin
başında bulunacaka olan Türk Maliye Bakanı Ali Babacan'ın
beyanatları da eşanlamlı idi.
(ATBM/SK/NB)(SK/DG)
03/06/2005 15:17:05
BYEGM Haber No: 046
VRADİNİ: "ZORLUKLARA RAĞMEN TÜRKİYE İYİMSER"
ATİNA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 5.482 olan Vradini
gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında ve yukarıdaki
başlık altında yayımlanan haber-yorumun çevirisi şöyledir:
Ankara, Fransızların ve Hollandalıların "hayır"ına ve
üyeliği yöneliminde zorluklarla karşılaşması tehlikesinin
var olmasına rağmen, Avrupa hedefine sadık olduğunu belirtiyor.
Fransızlar ile Hollandalıların Avrupa Anayasası'na red oyu
vermelerinin bir nedeni de Türkiye'nin Avrupa ailesine
katılması perspektifi oluşturdu.
Türk Dışişleri Bakanlığı, Hollanda'da dün yapılan
referandumun neticeleri açıklandıktan sonra, "temel hedefimiz
öünümüzdeki dönemde 3 Ekim'de başlayacak üyelik müzakereleri
prosedürünün başarıyla tamamlanmasını güvence altına almaktır"
şeklinde bir açıklama yaptı.
Üyelik müzakerelerini yapacak olan grubun başı Ekonomi
Bakanı Ali Babacan Hollanda'nın "hayır"ı ile meşgul olmak
istemedi ve müzakerelerin uzun yıllar süreceğini vurguladı.
Türk basını, bugün, Hollandalıların Avrupa Anayasası'nı
kitle halinde reddetmelerini "Avrupa Anayasası Anlaşmasının
tabutuna bir çivi daha çaktı" şeklinde değerlendirdi. "Daha
da büyük bir hayır" başlığı altında "Milliyet" gazetesi,
domino fenomeninden söz ederek bu reddin Türkiye'nin AB üyesi
olmak yönündeki çabalarını etkilemesinin mümkün olup olmadığı
sorusunu soruyor, "Zaman" gazetesi ise, "Fransa öldürdü,
Hollanda ise gömdü" şeklinde başlık attı.
(ATBM/MK/NB)(SK/DG)
03/06/2005 15:32:05
BYEGM Haber No: 047
DIŞİŞLERİ BAKANI PETROS MOLİVYATİS'İN YABANCI GAZETECİLER
DERNEĞİNCE DÜZENLENEN BASIN TOPLANTISI (1)
ATİNA, 03/06(BYE)--- Dışişleri Bakanı Petros Molivyatis'in
02 Haziran 2005 tarihinde Yabancı Gazeteciler Derneği tarafından düzenlenen basın toplantısında yaptığı Türkiye ile ilgili
açıklamaları ile soru ve cevapların çevirisi şöyledir:
MOLİVYATİS: Ortak hedefimiz -ülkedeki siyasi güçlerin
ortak hedefi demek istiyorum- Türk-Yunan ilişkilerinin düzene sokulmasıdır. Diğer bir ortak hedef, Annan planı ve BM
kararları temelinde, tabii Kıbrıs'ın artık tam üyesi olduğu
AB'nin ilkeleri ve değerleri de gözönünde tutularak, Kıbrıs
konusu için hakkaniyete uygun ve kalıcı bir çözümün amaçlanması
ve başarılmasıdır.
Ayrıca, ortak hedefimiz, Balkanlar bölgesinde istikrarın,
barışın ve işbirliğinin sabitleşmesi, ülkemizin, bölgedeki
bütün ülkelerin aşamalı bir şekilde Avrupa ailesine katılmalarını desteklemesidir.
Ön açıklamamda, Yunan dış politikasının temel nitelikleri
olarak bunları vurgulamak istiyorum. Soracağınız sorularla sizi ilgilendirmekte olan başka herhangi bir konu için de konuşmak
fırsatını bulacağımdan eminim.
Konuşmama son vermeden önce, hükümetimizin, iktidarın
sorumluluğunu üstlendiği ilk günden beri dış politikanın
askıda tutulmakta olan çok ciddi sorunlarını ele almak
zorunda kaldığını hatırlatmak istiyorum. Kıbrıs konusunu,
Olimpiyatların hazırlanmasının uluslararası boyutunu,
Türkiye'nin AB üyeliğine ilişkin müzakerenin nihai aşamasını
ve Üsküp'ün adı konusunun yeniden gündeme geldiğini hatırlatmam yeterlidir.
Hükümetimizin ciddi, dikkatli ve etkili bir şekilde bu
konuları ele aldığına inanıyorum.
İstediğiniz soruya cevap vermeye hazırım. Teşekkür ederim.
N. GATOPULOS (ASSOCİATED PRESS): Sayın Bakan, referandum
için soru sormak istiyorum. Netice için yorumunuzu ve ikinci
"hayır"dan sonra genişleme nereye doğru gidiyor sorusuna
cevabınızı istiyorum. Teşekkür ederim.
MOLİVYATİS: Kanaatımca, AB genişlemesi planlandığı
şekilde devam etmeli. Önce üyelik anlaşmasını imzalamış
olan iki ülkeden; Bulgaristan ile Romanya'dan söz edelim.
Bu iki ülkenin üyeliklerinin tamamlanması yöneliminin devam
etmesinin gerekli olduğu görüşündeyiz, tezimiz de budur.
Biz, Yunanistan olarak, hem Bulgaristan'ın hem de Romanya'nın
üyelik prosedürünün tamamlanmasını sıcak bir şekilde
destekliyoruz.
Sorunuz sanıyorum Türkiye ile de ilgilidir. Türkiye'nin
Avrupa yöneliminin 17 Aralık AB zirvesinde kararlaştırılmış
olduğu bir gerçektir. Bu zirvenin nihai kararlarında,
Türkiye'nin Avrupa yönelimi sırasında yerine getirmesi
gereken şartlar, kriterler ve önşartlar ayrıntılı ve net
bir şekilde tarif ediliyor. Ayrıca, Türkiye'nin üyelik
müzakerelerinin 3 Ekim'de başlayacağından söz ediliyor.
Bu kararların değişmesini ya da iptal edilmesini isteyen
olmadı. Bu bağlamda, tezimiz, Türkiye'nin, 17 Aralık
kararlarında önşartlar ve kriterlerin tarif edildiği
şekilde, Avrupa yönelimine devam etmesinin gerekli
olduğu yönündedir.
Yunanistan'ın Türkiye'ye ve Türkiye'nin Avrupa
yönelimine ilişkin Yunan tezlerine gelince, Yunanistan'ın
tezleri Fransa ve Hollanda'daki referandumların
neticelerinden elbette ne etkilenir ne de değişir.
Y. BURDARAS (KATHİMERİNİ): Bürgenstock döneminde
müzakere yapmak iradesinde olmamakla, turizm için
Bürgenstock'a gitmekle suçlandınız (son Kıbrıs Annan planı
görüşmeleri). Yaklaşık iki ay önce, Ankara'yı ziyaret
ettiğinizde, Kardak'taki olay nedeniyle Atina'da bazı
çevrelerin talep ettiği gibi Ankara ziyaretinizi yarıda
bırakmadığınız için yine aynı şekilde eleştirildiniz. Bu
konu hakkında bir yorumunuzu istiyorum ve tabii, bu fırsatla,
orada kararlaştırılan Güven Artırıcı Önlemler yönünde bu iki
ay içinde herhangi bir gelişmenin kaydedilip edilmediğini
sormak istiyorum. Uçakların Ege'deki faaliyetleriyle ilgili
doğrudan telefon hattı ile ne oldu?
MOLİVYATİS: Bürgenstock'taki turizm için: Bizimle
birlikte orada olanların, Bürgenstock'un turizm için pek
de uygun olmadığı görüşüne katılacaklarından eminim. Karın
iki metre yükseklikte olduğunu, sis nedeniyle burnumuzdan
daha ileriyi göremediğimizi, polis köpeklerinin bizi her
yerde takip ettiklerini hatırlatırım. Bunları, bizi misafir
eden İsviçre hükümetine büyük minnetim ile birlikte
hatırlatmam gerekir. Fakat, ciddi olalım. Bürgenstock'ta,
daha yeni seçilmiş olan hükümet, Kıbrıs'a değerli ve etkili
dayanışmasını, Kıbrıs'ın tarihinin en kritik dönüm
noktalarının biri sırasında verdi. Muhalefetin işi elbette
muhalefet yapmak bunu da anlayışla karşılıyorum, ancak
muhalefetin minimum bir ciddiyet çerçevesinde yapılmasının
gerekli olduğuna inanıyorum. Muhalefet sadece bu şekilde
güvenilir ve etkili olabilir.
Ankara'yı ziyaretime gelince, bu, başarılı bir ziyaretti.
Bu ziyaret, iki ülke arasındaki ilişkilerin düzene sokulması
için sarfedilen çabalar yönünde bir adım daha oluşturdu.
Ankara'yı ziyaretim sırasında cereyan eden olaya gelelim. Bu
olay nedeniyle ziyaretimi yarıda bırakmam, kanaatımca büyük
bir hata oluştururdu. Tam aksine, Ankara'da kalmamın,
çıkarlarımıza dokunulmadan ve söz konusu olay daha derin
bir krize dönüşmeden, olayla başedilmesine yardımcı olduğuna
inanıyorum.
Sorunuzun üçüncü noktası: Larisa ve Eskişehir
karargahları arasındaki telefon hatının yerleştirilmesi
konusu, teknik çalışmalar aşamasında bulunuyor.
K. GROMANN (REUTERS): Sayın Bakan, Kıbrıs'la ilgili
olan ve önceki sorunun devamını oluşturan bir sorum var.
Türkiye ile üyelik müzakerelerinin başlayacağı 3 Ekim'e
kadar ya da sonra Kıbrıs konusunda herhangi bir gelişme
görüyor musunuz? İki referandum nedeniyle müzakerelerde
gecikmenin kaydedileceği yönünde sesler duyuluyor. Bu
gelişmenin etkisi olarak Kıbrıs konusunun çözümlenmesi
konusunda da bir gecikmeyi olası görüyor musunuz?
MOLİVYATİS: 3 Ekim tarihinin Kıbrıs konusu için herhangi
bir çözüm bulmak yönündeki olası prosedürün zaman çizelgesiyle
ilgisi olduğunu sanmıyorum. Ve samimi olarak söylüyorum,
referandum neticelerinin Kıbrıs konusuna ilişkin prosedürün
gidişatını nasıl etkileyebileceklerini anlayamıyorum.
Sorunuzun özüne gelince, Yunan tarafının; hem Kıbrıs'ın
hem Yunanistan'ın sabit amacı Annan planı temelinde ve daha
önce de dediğim gibi BM kararlarının, aynı zamanda da
Kıbrıs'ın AB üyesi olması nedeniyle Avrupa'nın ilke ve
değerleri temelinde yapılacak müzakerelerle adanın yeniden
birleşmesi.
Bu, teorik düzeyde bir açıklama değil. Prosedürün yeniden
başlaması için sistematik ve metodlu bir şekilde çalışıyoruz.
Bildiğiniz gibi, birkaç gün önce New York'ta Kıbrıs Hükümeti
ile BM Genel Sekreterliği arasında ön görüşmeler yapıldı. Bu
görüşmeler için Yunan Hükümeti hem Kıbrıs tarafı hem de BM
Genel Sekreteri ile çok yakın işbirliğinde bulundu.
New York'ta bu müzakerelerin tamamlanmasından sonra BM
Genel Sekreter Yardımcısı Prendergast Kıbrıs'ı ziyaret etti.
Prendergast bu akşam Atina'ya geliyor, müteakiben de Ankara'ya
gidecek. Bizim çabalarımız, yeni prosedürün başarılı olacağını
mümkün olduğu kadar güvence altına alabilecek bir prosedür
için gerekli koşulların yaratılması yönündedir. Yeni bir
başarısızlığı kimsenin istemediğine, bir başarısızlığa
kimsenin dayanamayacağına inanıyorum. Biz, daha önce de
dediğim gibi, mümkün olduğu kadar, yeni prosedürün mutlu
bir neticeye ulaşması için gerekli koşulları, gerekli
çerçeveyi yaratmak için çalışıyoruz.
(ATBM/MK/SK/NB)(EML/DG)
03/06/2005 15:35:33
BYEGM Haber No: 048
DIŞİŞLERİ BAKANI PETROS MOLİVYATİS'İN YABANCI GAZETECİLER
DERNEĞİNCE DÜZENLENEN BASIN TOPLANTISI (2)
ATİNA, 03/06(BYE)--- Dışişleri Bakanı Petros Molivyatis'in
02 Haziran 2005 tarihinde Yabancı Gazeteciler Derneği tarafından düzenlenen basın toplantısında yaptığı Türkiye ile ilgili
açıklamaları ile soru ve cevapların çevirisi şöyledir:
A. PODİMATA (TO VİMA): Referandumun AB genişlemesi, daha
ayrıntılı olarak da Türkiye konusu üzerindeki etkilerine
değinmek istiyorum. Elbette değişmeyen Yunan tezini
tekrarladınız, aynı zamanda da, 3 Ekim'de üyelik
müzakerelerinin başlaması için alınan 17 Aralık kararının
yeniden gözden geçirilmesini herhangi bir tarafın söz konusu
etmediğini söylediniz. Ancak, diğer taraftan bir olay var;
Avrupa'da sürekli olarak yoğunlaşmakta olan bir Türk aleyhtarlığı
var. Bu, hem Fransız hem de Hollanda referandumunda kaydedildi. Almanya'nın da, erken yapılacak seçimler nedeniyle kaygılarını
elbette biliyorsunuz. Size sormak istediğim, Avrupa'nın
Türkiye'ye kapıyı tamamıyla kapatması olasılığı karşısında,
Türkiye'nin AB üyesi olması arzusunu gerçekleştirmesinin
hemen hemen imkansız olduğunu hissetmesi durumunda, bölgemize
gerginlik ihraç ederek tepki göstermesini olası görüyor musunuz?
Bu birinci konu. Birincisi ile ilgili olan ikinci bir
konu da var: Türkiye'nin AB üyesi olması çabaları sonunda
başarılı olmazsa Yunan diplomasisi ne yapacak? Yoksa
Türk-Yunan sorunlarının çözümlenmesine yönelik alternatif
senaryolar üzerinde çalışmasının zamanı geldi mi?
MOLİVYATİS: Bir dizi olasılıklardan söz ettiniz. Ben
çok belirli şeylerden söz ettim. Türkiye'nin Avrupa
yöneliminin AB Konseyi tarafından belirlenmiş olduğunu,
şimdiye kadar kimsenin bu kararların değişmesini istemediğini
söyledim. Demek ki bu kararlar yürürlüktedir. Ben bunu söyledim.
Avrupa'da kamuoyunun neler düşündüğü, Türkiye lehinde
ya da aleyhinde ne gibi niyetlerin var olduğu, gelecekte ne
olacağı ya da ne olacağının olası sayıldığı, sanıyorum benim
yorum yapabileceğim bir alan oluşturmuyor. Zaten, Türkiye ile
ilgili nihai kararların yakında alınmayacağı biliniyor.
Türkiye'nin yönelimi, Türkiye'nin üyeliğiyle ilgil müzakereler
uzun sürecek. 10 yıl sonra Avrupa'da siyasi ortamın, siyasi
çevrenin nasıl olacağı yönünde tahminlerde bulunmak doğru
olmaz. 10 yıl sonra siyasi çevrenin aynı olacağını kimse
söyleyemez.
H. PULİDU (AVGİ): Sayın Bakan, Simitis hükümeti,
Türkiye'nin üyelik perspektifini değerlendirerek bir strateji
çizmiş, 2004 yılının Aralık ayına kadar Türk-Yunan sorunlarının çözümlenmesi için bir zaman çizelgesi koymuştu. Sizin hükümet
bu zaman çizelgesinin esnek olmadığını söyledi ve bu mantık
çizgisinde hareket etmedi. AB'de Türkiye aleyhinde olumsuz
bir ortamın biçimlendiği şu sıralarda ne olacak? Siz
Türk-Yunan sorunlarının çözümlenmesi konusuna öncelik
tanıyor musunuz? Bu koşullar altında bunu nasıl ele almayı
düşünüyorsunuz?
MOLİVYATİS: Bildiğiniz gibi 1999 yılının Aralık ayında
Helsinki'de alınan kararlarda, kelime kelimesine "sınır
sorunları ve buna benzer konular BM prosedürleriyle, yani
özellikle müzakerelerle çözümlenmeli" ve 2004 yılı Aralık
ayındaki AB zirvesinde konunun yeniden gözden geçirileceği
ve Avrupa Mahkemesi'ne başvurup vurulmayacağı kararının
alınacağı söyleniyordu.
Kanaatımca, bu bir zaman süresi değildi, üstelik dönüm
noktası oluşturan bir süre değildi. Türk-Yunan ilişkilerinin
gidişatının yeniden gözden geçirileceği bir tarihti. Madem ki
önceki hükümet bunun bir zaman süresi olduğuna, üstelik Yunan
tarafı için yararlı bir süre olduğuna inanıyordu, bu süreden
yararlanmak yönünde neden bir şeyler yapmadı?
1999'dan 2004 yılının Mart ayına kadar bu zaman süresi;
4.5 yıl, hiçbir şey yapılmadan geçti. Dört yılda yapılmayanları
10 ay içinde yapmadığımız için bizi soruşturmaya çekmek
herhalde mantıklı değildir.
Türk-Yunan ilişkilerini düzeltme çabaları sürekli olarak sarfediliyor. Sorunlar, ya da ilişkilerimizde var olan tek
sorun eskiden beri mevcut, 30 yıl geriye, belki de daha fazla
geriye gidiyor ve çözümlenmemelerinin nedeni elbette bunların
zor olmasından kaynaklanıyor. Askıda tutulmakta olan bu
sorunların ele alınması ve Türk-Yunan ilişkilerinin düzelmesi
yönündeki çabalar devam ediyor.
K. ADAM (ELEFTEROTİPİA): İkincisi, müzakere için genel
düşüncenin oluşmasına ilişkin değerlendirmeniz veya aklınızda...
MOLİVYATİS: Bayan Adam söylediğim gibi: Türkiye'nin AB
yönelimi şartlarının değişmesine ilişkin 2004 Aralık
Konseyi'nin kararlarının değişmesine dair bir durum şimdiye
kadar ortaya çıkmamıştır. Özel ilişki konusuna aralık ayının
nihai metninde de değiniliyor, hatırladığınız gibi ilgili
paragrafta konu açık kalıyor.
Her neyse, fırsattan istifade, şayet müzakereler sonunda
ortaya konan bütün önkoşullara, kriterlere ve şartlara uyuyorsa, Türkiye'nin AB'nin tam üyesi olmaya hakkı olduğunu tekrarlamak
isterim.
Sorduğunuz protokol konusuna gelince, imzasının
gecikmeyeceği haberleri var ve tabii ki bir kimse uluslararası
bir anlaşma imzaladığı zaman, uygulamak için imzalar.
Yunanistan'ın bir Avrupa ülkesi olduğunu daha önce de
belirttim. Stratejik seçeneğimiz budur ve bunda Yunan halkının
yüzde 90'ından fazlasını temsil eden siyasi güçlerin hemfikir
olduğu kesindir. Dış politikamızın belkemiği budur. Ancak, bu
dünyanın diğer ülkeleri ile stratejik işbirliği ilişkileri
kurmamıza engel değil. Tabii ki ABD ile ancak Rusya ile de
ilişkileri geliştiriyoruz. Size, Rus mevkidaşım Labrov'dan
7-8 Temmuz'da Moskova'yı ziyaret etmem için davetiyem olduğunu söyleyebilirim.
Bir ülkenin AB'ye iştiraki, dünyanın diğer ülkeleri ile
ilişki kurmasına engel değil. Ben daha öteye gidip, sadece AB
üyelerinin değil AB'nin kendisinin de bütün ülkelerle sıkı
işbirliği içinde bulunması çıkar ve zorunluluğunda olduğuna
inanıyorum. Yunanistan-ABD arasında değil, AB ile ABD arasında
stratejik bir ilişki var.
Rusya bugün NATO'nun birlik üyesi sayılıyor. Bunun neden
hayret verici olduğunu anlamıyorum. Kıbrıs'ta yaptıklarını
yapan üç ABD senatörü vardı, ben bunun Yunanistan'ın veya
AB'nin ABD ilişkilerini neden etkileyebileceğini göremiyorum.
Size, aynı zamanda 10 ABD senatörünün Lefkoşa'da bulunduğunu
ve Papadopulos'un politikasını övdüklerini hatırlatırım. Bu
olayların, bu durumların, ülkelerin stratejik ilişkilerine
geniş etkisi olabileceğine inanmıyorum.
STAVRULAKİS (APOYEVMATİNİ): Bakan Bey, iki Avrupa
referandumu konusuna ve bunların neticelerine dönmek
isterdim, Yunan halkını ilgilendiren iki noktayı
aydınlatmanızı rica ederim. Biraz evvel ülkenin Avrupa
beklentisinin dış politikamızın belkemiğini oluşturduğundan
bahsettiniz. Bu iki referandumun sonuçları bu çizgide
stratejik bir çıkmaz oluşturuyor mu? Bütün Avrupa
referandumlarında Yunanlılar açıkça AB'nin bütünleşmesi
taraftarı olduklarına göre, Yunanlıların Avrupa yapısına
itimatlarının sarsıldığı kanısında mısınız? Referandumların
dinamizmine ilişkin bir şey daha sormaya cesaret edeceğim:
Bir referandum Annan planını iptal etti, iki referandum
Avrupa yapısını sarsabilir mi?
MOLİVYATİS: Buna inanmıyorum. Şahsi kanaatim buna
inanmadığımdır. Biraz geriye gidersek, Avrupa'nın yapısı,
dünya tarihinde daha önce görülmemiş bir fenomen teşkil
ediyor. Geçmişte hiçbir zaman ülkelerin demokratik ve
gönüllü olarak birleşmeleri olmadı. Çünkü, ülke birleşmesi
demek egemneliklerin bir kısmının devredilmesi demektir.
ABD misalini vereyim. ABD birleşmeleri için (ki Avrupa
milli egemen ülkelerin geçmişine sahip değillerdi) uzun ve
kanlı bir savaş oldu. Avrupa'nın inşaatı barışçı, demokratik
ve gönüllü oluyor. Bu ne demektir? Bu sabır, müzakere ve
karşıtlıklar demektir. Bu iş 50 seneden beri Avrupa'da
devam etmektedir. Şimdi 6, 9, 10 veya 15 ülke olmadığından
daha zordur. Şimdi mutabık kalması icap eden 25 ülke var ve
hiçbir ülke diğerine isteklerini zorla kabul ettiremez.
Demokrasinin büyüklüğü budur. Referandumun reddedilmesi de
derin bir demokratik harekettir ve Avrupa'nın demokratik
yapısının ispatıdır.
Ancak burada bir karışıklık oluşuyor. Karışıklığa geçmeden
önce, Avrupa böyle zorluklarla ilk kez karşılaşmıyor. 50 senelik
birleşme uğraşlarında, ileriye doğru atılımlar yaptığı oldu,
durgunluk dönemleri oldu ve gerilemeler de oldu, gerilemeler
derken birleşme hedefindeki gerilemeleri kastediyorum. Hepsini
karşıladı ve başarıyla karşıladı. Bu dönemler belki vardı ancak
nihai bilanço Avrupa'nın daima ileriye gittiği idi. Burada bir
karışıklık var, referandum sonuçlarına ilişkin şahsi görüşüm,
referandumun anayasadan başka halkın hoşnut olmadığı diğer
konulara hoşnutsuzluklarının ifadesinden ibarettir.
Bu gün Yunanlıların yüzde 90'ı Avrupalı. 1980'de
referandum yapsaydık büyük bir ihtimalle red neticesi
çıkacaktı. (ATBM/MK/SK/NB)(EML/
03/06/2005 15:35:46
BYEGM Haber No: 049
DIŞİŞLERİ BAKANI PETROS MOLİVYATİS'İN YABANCI GAZETECİLER
DERNEĞİNCE DÜZENLENEN BASIN TOPLANTISI (3)
ATİNA, 03/06(BYE)--- Dışişleri Bakanı Petros Molivyatis'in
02 Haziran 2005 tarihinde Yabancı Gazeteciler Derneği tarafından düzenlenen basın toplantısında yaptığı Türkiye ile ilgili
açıklamaları ile soru ve cevapların çevirisi şöyledir:
FURLİS (MEGA TV): Bakan Bey, biraz evvel Kıbrıs konusunun
çözümü çabalarının, 3 Ekim'den ve Türkiye-AB üyelik
müzakerelerinin başlamasından etkilenmeyeceği görüşünde
olduğunuzu not ettim. Kıbırıs konusundaki uğraşların zorluk
derecesini hepimiz anladığımızdan, bu uğraşlar netice vermediği
takdirde, AB'ye katılımın önemli ve muhtemelen acil olmaya
devam ettiğine inanıyor musunuz?
GİLSON (ATHENS NEWS): Bakan Bey, Kıbrıs sorununun
çözümünün temeli olarak Annan planından defalarca bahsettiniz.
Ancak, Annan planını Kıbrıs Rum halkı büyük bir çoğunlukla
reddetti, bu da bu plana kesin karşı olduğunu gösteriyor.
Bu plana bu dogmatik ısrar neden? Ve durumun Kıbrıs
Rımlarının kabul edebileceği şekilde değişebileceğine
neden inanıyorsunuz?
VİTALİS (VRADİNİ): Bakan Bey, Kıbrıs ve Türkiye'nin AB
yönelimine ilişkin birçok soru sorulduğundan, şunu sormak
isterdim: Türkiye Gümrük Birliği Anlaşmasını imzalayacığını
ilan ediyor. Ancak, Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanımayacağını da
bildiriyor. Türkiye Kıbrıs Cumhuriyeti'ni tanımadan,
Türkiye'nin üyelik müzakerelerinin başlayacağı 3 Ekim
tarihine gelirsek, Yunan tarafı memnun olacak mı?
NİKOLAU (KIBRIS HABER AJANSI): Talat dün BM Genel
Sekreter Yardımcısı ile görüştü ve Kıbrıs Türk tarafının
kısa zamanda hızlı gelişme ve çözüm beklediğini ifade etti.
Siz bu değerlendirmeye katılıyor musunuz?
MOLİVYATİS: Daha önce de belirttiğim gibi Yunanistan
tarafından, yeni girişimin başarısız olmayacağına ve müspet
gelişmeye yönlendireceğine mümkün olduğu kadar emin olabilmek
şartıyla, Kıbrıs konusunun çözümüne ilişkin işlemlerin
başlaması için çabalar harcanıyor.
Diğer taraftan, bunun 3 Ekim ve Türkiye'nin üyelik
müzakerelerinin başlamasına bağlı olup olmadığı sorusu ortaya
çıkıyor. Bana göre (buna sadece ben inanmıyorum, daha birçok
inanan var) bu iki konu birbirine ilişkin değil. Bizim için,
Yunan tarafı için müzakerelerin başlamasına ilişkin vade yok.
Aksine Kıbrıs Cumhuriyeti yeni işlemlerin bunaltıcı zaman
kısıtlamalarının bulunmamasında ısrar ediyor ve bu düşüncenin
BM tarafından kabul edileceği kanısındayım. Bu da kabul edildi. Dolayısıyla, 3 Ekim'in Kıbrıs konusunun çözümüyle bağdaştığını düşünmüyorum.
Dediğiniz gibi, Annan planını dogmatik olarak sayan ben
değilim. Yeni müzakerelerin Annan planı temelinde başlayacağı
genel olarak kabul edildi. Bunu sadece ben söylemiyorum,
Kıbrıs, BM ve herkes tarafından kabul edilen düşüncedir.
Kıbrıs halkı tarafından redddedildiği içindir ki işlemler
yeniden başlıyor ve Annan planında Kıbrıs Rumları tarafından
kabul edilebilir kılacak değişiklikler isteniyor.
Protokolün imzalanmasına gelince, protokolün imzalanmasının
Kıbrıs Cumhuriyeti'nin tanınması manasına gelmediğine dair bir
beyanatın imza sırasında veya sonrasında Türkiye tarafından
tek taraflı olarak yapılması istenen şey ancak böyle olup
olmayacağını bilmiyorum. Yapılıp yapılmayacağını bilmediğim
bu tür bir işlem, Türkiye'nin tek taraflı beyanatı, sadece
Türkiye ile sınırlı ve hiçbir bağlayıcı gücü olmayan bir beyan
olacaktır.
KALARİTİS (EPENDİTİS-ANT-1 RADYO): Bakan Bey, Yunan-ABD
ilişkilerinin ve güçlenmiş bulunan yeni ilişkinin bölgedeki
ilişkileri bir şekilde değiştireceğine inanıyor musunuz?
ABD-Türkiye-Yunanistan ilişkilerinden bahsediyorum, bu yeni
ilişkinin Türk-Yunan konularının Washington tarafından daha
iyi bir anlayışla "parantez içinde veya dışında"
karşılanmasına yol açtı mı?
MOLİVYATİS: Stratejik ilişki teriminin benim için, bu
ilişkiye bağlı olan ülkeler arasında özgür, samimi düşünce
ve haberlerin değişimi ve değerlendirilmesi olduğunu söylemeyi
unuttum. Bu diplomasinin uygulanması için önemli bir boyuttur.
Ben Yunanistan'ın, ABD'nin Türkiye veya başka bir ülke
ilişkilerine karışmasını istemem, yanlış olduğuna inanıyorum.(ATBM/MK/SK/NB)(EML/DG)
AP: "AB REFERANDUMLARINDAN SONRA YUNAN ORDUSU KOMŞU ÜLKE
TÜRKİYE'Yİ 'YAKINDAN İZLİYOR'"
ATİNA, 03/06(AP)(BYE)--- Miron Varouhakis bildiriyor:
Yunanistan Savunma Bakanı Spilos Spilyotopulos,
Fransa ve Hollanda'da AB anayasası konusunda yapılan
referandumların AB'nin gelecekteki genişlemesi konusunda
soru işaretlerine yol açmasının ardından Yunanistan
ordusunun tarihi rakibi Türkiye'yi yakından izlediğini
belirtti.
Spilyotopulos bugün katıldığı bir günlük askeri
tatbikat sırasında, "Tabii ki Türkiye'nin Ege Denizi'ndeki
tutumunu denetliyoruz ve denetlemeye de devam edeceğiz"
dedi.
Savunma Bakanı Spilyotopulos AP haber ajansına,
"Türkiye'nin cevabı nötr olacak gibi görünüyor" dedi ve
Fransa ve Hollanda'daki seçmenlerin bu hafta ayrı ayrı
yapılan referandumlarda AB anayasasını reddetmesinin
ardından Yunanistan'ın Ege hava sahasını "yakından
izlediğini" sözlerine ekledi.
Savunma Bakanı, "Ulusal sorunlar konusundaki daimi
görüşlerimizden vazgeçmeyiz" dedi.
NATO müttefikleri Yunanistan ve Türkiye 1974'ten beri
üç kez savaşın eşiğine geldi. Son zamanlarda ilişkilerde
yaşanan gelişmeye rağmen, savaşın böldüğü Kıbrıs adası,
hava sahası ve Ege'deki kara suları hakları konularında
uzun zamandan beri ihtilaf içerisinde.
Yunanistan, ulusal hava sahasının 16 km'ye kadar
uzandığını kaydediyor; ancak Türkiye sadece bunun
10 km'sini -karasularıyla aynı mesafe- tanıyor.
Spilyotopulos, Türk jetlerinin gerçekleştirdiği
iddia edilen bütün hava sahası ihlallerinin Atina
tarafından NATO ve AB'ye bildirildiğini söyledi.
Türkiye, yıllarca sürmesi beklenen bir sürece
girerek 3 Ekim tarihinde AB ile üyelik görüşmelerine
başlayacak.
Yunanistan Dışişleri Bakanı Petros Molivyatis dün,
Atina'nın Bulgaristan ve Romanya'yı 2007 tarihinde
Birliğe kabul etmek için AB'nin genişlemesini güçlü bir
şekilde desteklediğini söyleyerek Türkiye'nin de, üyelik
kriterlerini yerine getirir getirmez tam üyeliği hak
edeceğini kaydetti.
Yunanistan daha güçlü bir Avrupa bütünleşmesini ve
Hırvatistan ve Türkiye de dahil olmak üzere güneydoğu
Avrupa'daki ülkeleri dahil etmek için doğuya doğru devam
eden genişlemeyi destekliyor.
Spilyotopulos bugün, Atina yakınlarında, savaş
gemileri, avcı uçakları, taarruz helikopterleri ve özel
kuvvetlerin bir Yunan adasının "kırmızı kuvvetler"
tarafından ele geçirilmesine karşılık verdikleri bir
tatbikata katıldı. Türkiye'nin ulusal renkleri kırmızı
ve beyaz. (SÇL/İMB/BK)
03/06/2005 15:35:58
BYEGM Haber No: 050
ELEFTEROS TİPOS: "TEMEL HEDEF AB'YE KATILIM"
ATİNA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 37.034 olan Elefteros
Tipos gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında ve
yukarıdaki başlık altında yayımlanan haber-yorumun çevirisi
şöyledir:
Türk Dışişleri Bakanlığı'nın bildirisinde "Önümüzdeki
dönemde hedefimiz, 3 Ekim'de başlayan üyelik müzakerelerinin
başarıyla sonuçlanmasıdır" denildi.
Türk Dışişleri Bakanlığı "Fransa ve Hollanda halklarının
demokratik milli iradesinden gerekli dersleri alarak ve
ortaya çıkan problemleri geçiştirerek, Avrupa'nın
bütünleşmesinin devam edeceğine" ilişkin iyimserliğini ifade
etti.
Diğer taraftan, Türkiye'nin üyelik müzakereleri heyeti
başkanı Devlet Bakanı Ali Babacan, AB yolunun Türkiye için
dönüşü olmayan tek yol olduğunu vurguladı.
Babacan, on sene sonra AB'de siyasi çevrenin nasıl
olacağını kimsenin kestiremeyeceğini değerlendirdi ve "AB'nin
Türkiye'yi nasıl anladığına ilişkin farkların azalacağını"
ilave etti.
(ATBM/SK/NB)(HE/DG)
03/06/2005 15:41:25
ALİTHİA: "ÜÇ TALEP"
LEFKOŞA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 11 bin olan, DİSİ
eğilimli Alithia gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında
yer alan ve yukarıdaki başlık altında yayımlanan yorumun
çevirisi şöyledir:
NTV'nin açıkladığı üzere, Kıbrıs Türk liderliğinin dün
Türkiye'ye yaptığı uçak yolculuğu maceralı geçti. Kıbrıs
Türk liderliği, Prendergast'ın görevi ve Papadopulos'un
ortaya koyduğu üç talep çerçevesinde, Türk tarafının tezini
belirlemek için dün Türkiye'ye gitti. Papadopulos'un ortaya
koyduğu talepler şunlardır:
a) İşgal ordusunun adadan ayrılması
b) İşgal altındaki malların geri verilmesi
c) Türkiye'nin garantörlük rolünün kaldırılması
Türkiye'de yapılacak olan uygulamaların, Annan planına
verdikleri "evet" yanıtının sahip olduğu uluslararası
destekle ve aynı zamanda Talat'ın, Türk tarafının rejiminin "cumhurbaşkanlığına" seçilmesinden sonra, BM Genel
Sekreteri'nin planı temelinde yeniden birleşme çözümünün
ilerletilmesi önündeki istişareler için hazır olduğu yönünde
yaptığı açıklamayla ilgili olacağı açıktır.
Türkiye Başbakanı, Kıbrıs Türk liderliği ile eşgüdüm
halinde çizeceği çizgi ile, ABD ziyareti sırasında,
uluslararası alanda yeniden iyi izlenim edinmeye çalışacak.
NTV'nin, Kıbrıs Rum tarafının talepleri ile ilgili
olarak yayınladığı haberlerin doğru olup olmadığını
bilmiyoruz. Ortaya çıkan soru, bu istenenlerin, uluslararası
toplumun kabul edip desteklediği Annan planının maddelerinde
bazı iyileştirmeler yapılmasıyla ilgili olup olmadığı
yönündedir.
Yukarıda bahsedilen talepler haklıdır. Ancak konunun
özü, bunların hangi yöntemle mümkün kılınacağıdır. Yani
bunların, çarpıtılan 5. Annan planının ilgili maddelerinin iyileştirilmesine dayandırılıp dayandırılmayacağı. Gerek
mallar, gerekse askersizleştirme ve garantörlük konularında...
Ve daha birçok konuda...
Eğer, Güvenlik Konseyi tarafından onaylanan ve BM
Tüzüğü'nün 25. Maddesi ışığında, uluslararası toplum
tarafından kabul gören Annan planı temelinde uzlaşıcı bir
yaklaşım varsa, o zaman sadece müzakereler çözüme götürecek.
İki taraftan da yaratıcı yaklaşım faaliyetleri talep
ediliyor. Çünkü yeni bir düzeltilemez durum, bizi yeni
bir bataklığa sürükleyecektir. (LEBM/BŞ/ZK)(ÇS/AB)
AFP: "PRENDERGAST, BM'NİN KIBRIS'TA YENİ BİR
GİRİŞİMİNE İHTİYATLI YAKLAŞIYOR"
LEFKOŞA, 03/06(AFP)(BYE)--- BM'nin siyasi işlerden
sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Kieran Prendergast,
barış yönünde BM'nin Kıbrıs'ta ne tür girişimlerde
bulunabileceği konusunu görüşmek üzere gittiği adadan
dün ayrıldı.
Kıbrıs Cumhurbaşkanı Tassos Papadopulos ve Kıbrıslı
Türk yönetici Mehmet Ali Talat ile ayrı ayrı görüşen
Prendergast'ın Atina'ya ardından da Ankara'ya gideceği
bildirildi.
Papadopulos ile görüşmesi sonrasında basına yaptığı
açıklamada Prendergast, "İyimser ya da kötümser olmaktansa
gerçekçi olmayı tercih ediyorum. Adadaki barış, öncelikle
tarafların insiyatifindedir" dedi.
Kıbrıslı liderlerle gerçekleştirdiği temaslardan
duyduğu memnuniyeti dile getiren BM diplomatı, BM'nin
yeni bir barış girişimi hakkında konuşmaktan kaçındı.
2004 yılının Nisan ayında BM Genel Sekreteri Kofi
Annan'ın hazırladığı Kıbrıs barış planı kuzey ve güney
kesimlerinde referanduma sunuldu. Planı Kıbrıslı Türkler
kabul ederken, Kıbrıslı Rumlar reddetti.
Kıbrıslı Rumların red cevabı Annan'ı rahatsız etti.
Bu yüzden Annan, Kıbrıs'ta birleşme yönünde ikinci bir
girişimde bulunması için, Kıbrıslı Rumların planı hangi
sebeple reddettiklerini açıklamaları gerektiğini ifade
etti.
Annan planının reddedilmesinin ardından 1 Mayıs 2004'te
AB'ye sadece Kıbrıslı Rumlar girdi. (DY/ESE/NIS)
FİLELEFTHEROS: "AMERİKAN KARŞITI DUYGULARIN YARATILMASINA
NEDEN OLUYORLAR"
LEFKOŞA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 26 bin olan,
bağımsız, liberal eğilimli Fileleftheros gazetesinin
03 Haziran 2005 tarihli sayısında, yukarıdaki başlık
altında yayınlanan yorumun çevirisi şöyledir:
Amerikalar, işgal bölgelerine ve özgür bölgelere
iki paralel ziyaret düzenlediler. İşgal bölgelerine birkaç
milletvekilini göndermekle işgal rejimini ve Türkiye'yi
memnun ettiler. ABD Büyükelçisi hiçbir şey olmamış gibi
iki heyete de eşlik etti.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Kıbrıs'ın Türk
işgali altında bulunan kısmına yapılan ziyaretin hiçbir
Amerikan yasasını ve uluslararası anlaşmayı ihlal etmediğini
söyledi. Sanki mesele sadece hukuksal... Mesele aynı zamanda
siyasidir. Amerikalılar yalnızca BM kararlarını ihlal
etmekle kalmıyorlar, aynı zamanda kışkırtıcı politikalarını
haklı çıkarmak için buldukları oyunlarla öfkeye neden
oluyorlar.
Kıbrıslı Türklerin kendilerini yalnız hissetmemeleri
için yaptıkları bu faaliyetler, sadece, Kıbrıs Rum tarafı
ile uçurumun büyümesine neden oluyor. Tango yapmak için
iki kişiye ihtiyaç vardır. Eğer Türk tarafına yağ çekiyorlarsa
ve Kıbrıs Rum tarafının güvenini kaybediyorlarsa, Kıbrıs
sorununa işlevsel ve kalıcı bir çözüm bulma yönündeki
girişimlerin ilerletilmesi için müdahalelerinin katlanılabilir
olmasını nasıl bekliyorlar?
Amerikalılar, izledikleri taktikle, sürekli olarak
darbe ve Türk işgalinden hemen sonra bulundukları konuma
düşüyorlar. (LEBM/BŞ/ZK)(ÇS/NIS)
03/06/2005 11:25:41
BYEGM Haber No: 013
HARAVGİ: "FELAKET TELLALLIĞI ÇÖKTÜ"
LEFKOŞA, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 9 bin olan,
AKEL yayın organı Haravgi gazetesinin 03 Haziran 2005
tarihli sayısında yer alan Artho (Makale) sütununda
yukarıdaki başlık altında yayımlanan yorumun çevirisi
şöyledir:
Yabancıların ve yerlilerin, çözümü reddettiği ve
AB üyeliği ile rahata kavuştuğu yönünde Kıbrıs Rum
tarafına yönelik olarak yaptıkları suçlamalar, kumdan
kale gibi çöktü. Türkiye'nin sözde uzlaşıcılığı konusunda
dışa sundukları görüntü, Kıbrıs'daki temaslarını tamamlayan
ve önümüzdeki günlerde Atina ve Ankara'yı ziyaret edecek
olan BM Genel Sekreteri'nin Siyasi İşler Danışmanı Sir
Kieran Prendergast'ın açıklamalarından sonra şimdi alaşağı
ediliyor.
Prendergast'ın, 'Kıbrıs Rum ve Kıbrıs Türk
tarafının kaygı ve tezleri, şimdi BM tarafından daha
iyi anlaşıldı' yönünde yaptığı açıklamalar, Kıbrıs Rum
tarafının bazı noktalarda, Annan Planındaki anlaşmazlıklara
odaklandığının göstergesidir. Kıbrıs Rum tarafının
kaygılarını reddedip kulaklarını sadece Türkiye ve onun
kabul edilmez taleplerine açanların dikkatlerini başka yöne
çevirmelerinin zamanı gelmiştir. Türkiye'ye gerçekten uzlaşıcı
olması ve insan hakları ile uluslararası yasallığa saygı
göstermesi yönünde baskı yapmaları gerekmektedir.
Sir Kieran, Prendergast'ın Kıbrıs ziyareti ve iki
taraf arasında dolaylı görüşmelere atıfta bulunan
temasları, olumlu sonuçlanacak olan diyaloğun yeniden
başlamasıyla ilgili atmosferi ve koşulları yaratacak bir
iyimserlik penceresi açmaktadır. Hayal kırıklığına neden
olan, kışkırtıcı tezleri ve kabul edilmez açıklamalarıyla
Talat'ın ve partisinin tutumudur.
BM Genel Sekreteri'nin Yardımcısı'nın Kıbrıs'ta
bulunduğu sırada, işgal makamlarının yeni silah sistemleri
ile işgal ordusunu güçlendirme yönündeki kışkırtıcı
faaliyetleri, hayal kırıklığına ve endişeye neden
olmaktadır.
Kıbrıs Rum tarafını suçlayanlar ve sözde uzlaşıcı
Türkiye'ye methiye düzenler, işgal ordusunun sürekli olarak güçlendirilmesini nasıl yorumlayacaklar? Felaket tellallığı
yapanların çıkıp işgal ordusunun güçlenmesinin sorumluluğunun,
Kıbrıs Rum tarafında olduğunu söylememelerini umut ediyoruz.
(LEBM/BŞ/ZK)(ABC/NIS)
AEGEANTIMES: "YENİ GÜVENLİK DOKTRİNİ: YUNAN KARASULARININ
GENİŞLETİLMESİ TÜRKİYE İÇİN CİDDİ BİR TEHDİT"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Elektronik gazete Aegeantimes'ın
3 Haziran 2005 tarihli internet sayfasında yukarıdaki başlık
altında yer alan Yunanca haberin çevirisi şöyledir:
Ege'de Yunan karasularının genişletilmesi, Türkiye'nin
güvenliği açısından, ulusal güvenlik metninin yeni şeklinde
"ciddi tehdit" olarak nitelendiriliyor ve Türkiye'nin
çıkarları açısından Kıbrıs'ın öncelikli olmasının önemi
vurgulanıyor.
Türkiye'de yayımlanan Hürriyet gazetesinin haberine göre,
son şeklini alan ulusal güvenlik metninde, "söz konusu
simetrik tehdit karşısında ulusal çıkarların ve varolan
dengelerin savunulması açısından askeri gücün caydırıcılığının
öneminin" altı çizildi.
Kıbrıs konusunda, her iki tarafın da kabul edeceği
adil, kalıcı ve işler bir çözüm bulunmasının önemi vurgulandı
ve "Ada, Türkiye'nin güvenliği açısından birinci derece öneme
haizdir ve haklarımızdan feragat söz konusu dahi edilemez"
denildi. Belgenin yeni şeklinde, "Dış tehditler" maddelerle
sıralanmıyor, fakat Yunanistan ve Irak ile ilişkiler ve Kıbrıs
konusu gibi konular dile getiriliyor.
Geçen nisan ayı sonlarına doğru basında çıkan haberlerde,
Türkiye Genelkurmay Başkanlığı'nın, Heybeliada Ruhban Okulu'nun
faaliyetine izin verilmemesini önerdiği ve Ekumenik Patrikhane'nin
statüsünde hiçbir değişiklik yapılmamasını, yani Türkiye tarafından
ekumenik niteliğinin tanınmamasının istediği belirtildi. Ayrıca,
güya "Pontus propagandası" olduğundan söz ediliyor ve bu,
Türkiye'nin toprak bütünlüğü açısından tehlikeli olarak
nitelendiriliyordu.
Belgede, ilk kez, meşhur "simetrik olmayan tehditler",
yani yolsuzluk, uluslararası terör, uyuşturucu madde ticareti
ve insan ticaretinden söz edildi.
Türk generaller, önerilerinde, ekonominin bazı
alanlarının yasadışı merkezler tarafından kontrol edildiğini
belirtmiş ve ekonominin tamamının örgütlü suçun kontrolüne
geçme olasılığı karşısında, tehlike çanlarını çalmıştı.
Generaller bu çerçevede, ülkenin muhtemel kara paranın
aklanmasına çalışılan bankacılık sisteminin yıpratılması
çabalarına özellikle değindi.
Ülke içi güvenliğine gelince, İslam köktendinciliğinin,
tehditler listesinin başında yer tutmaya devam ettiği
bildirildi. Bununla, bilimsel yöntemlerle mücadele edilmesi
istendi ve enformasyon çalışmalarının bu çerçevede yapılması
önerildi.
Ülkenin parçalanması yani Kürt hareketi ve aşırı sol da
Türkiye için tehdit oluşturuyor.
Yeni şekliyle belge, Türkiye Milli Güvenlik Kurulu'nun
21 Haziran'da yapılacak olan toplantısında görüşülecek ve
onaylanacak. (AHA/ÇS/PG)
AEGEANTIMES: "TÜRK ORDUSU, KIBRIS'IN İŞGAL ALTINDAKİ
BÖLGELERİNE YENİ SİLAHLAR NAKLETTİ"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Elektronik gazete Aegeantimes'ın
3 Haziran 2005 tarihli internet sayfasında yukarıdaki
başlık altında yer alan Yunanca haberin çevirisi şöyledir:
Kıbrıs Cumhuriyeti makamlarının da teyit ettiği üzere,
Türkiye, Kıbrıs'taki işgal kuvvetlerini takviye ediyor.
Dışişleri Bakanı, Atina'da yaptığı açıklamada, adanın
Annan planı ve AB ilkeleri ve değerleri temelinde birleşmesinin
başlıca hedef olarak kalmaya devam ettiğini söyledi.
Türk silahlarının Kıbrıs'a nakli, BM Genel Sekreteri'nin
Siyasi İşler Danışmanı Kieran Prendergast'ın, Kıbrıs
konusunda görüşmelerin yeniden başlaması için ortak zemin bulma
çabalarının devam ettiği bir sırada gerçekleşiyor.
Kıbrıs'ta çıkan Fileleftheros gazetesine göre, Türkiye
Deniz Kuvvetleri'ne bağlı "Karamürselbey" çıkarma gemisi,
16-31 Mayıs tarihleri arasında Türkiye'den işgal altındaki
Magosa limanına 8 sefer yaptı ve Amerikan yapısı
16 adet M48 tankı, 6 adet TOWII tipi füze rampaları taşıyan
M113 zırhlı araç ve yine Amerikan yapısı 18 adet
203 mm'lik M115 topu çıkardı.
Daha önce Washington, Yunanistan'ın Kıbrıs Milli Muhafız
Ordusu'nu Amerikan yapısı silahlarla takviye ettiği yolunda
söylentilerden dolayı rahatsız olduğunu dile getirmişti.
Kıbrıs Hükümet Sözcüsü Kipros Hrisostomidis dün yaptığı
açıklamada, Kıbrıs Cumhuriyeti makamlarının, Magosa limanında
bugünlerde bir hareketlilik olduğunu ve limana, Türkiye'den
Amerikan yapısı silah sistemleri çıkartıldığını teyit ettiklerini
söyledi.
Hrisostomidis, Kıbrıs Sahil Muhafaza botunun bölgede
gelişmeleri izlediğini ve BM'ye gerektiği şekilde şikayette
bulunulacağını bildirdi. (AHA/HE/DG)
03/06/2005 15:53:05
BYEGM Haber No: 055
FRANKFURTER RUNDSCHAU: "PKK ATEŞKESE HAZIR"
BERLİN, 03/06 (BYE) --- Tiraji günde 171.800 olan sosyal
demokrat eğilimli Frankfurter Rundschau gazetesinin
3 Haziran 2005 tarihli sayısında, Gerd Höhler imzasıyla ve
yukarıdaki başlık altında yayımlanan Atina çıkışlı yazının
çevirisi şöyledir:
--Kürt Asiler Türk Hükümetine Diyalog Çağrısında
Bulunuyorlar--
Kürt İşçi Partisi'nin (PKK) önde gelen bir komutanı,
Türk Hükümetine ateşkes teklif etti. Ancak bunun öncesinde,
silahlı kuvvetler ile jandarmanın asilere yönelik
operasyonlarını durdurması gerekiyor.
Kürt yanlısı Özgür Politika gazetesi, perşembe günü
internet sayfasında, Türk hükümetine çağrıda bulunan PKK
komutanı Murat Karayılan'ın sözlerine yer verdi: "Operasyonu
durdurun, diyalog kapısını açın, o zaman biz de silahları
susturacağız." PKK'nın doğrudan görüşme talep etmediğini,
fakat Hükümetin, "partiler, siyasi gruplar ve Kürt
bölgelerindeki seçilmiş Kürt temsilcileriyle, sorunlarını
çözmek için görüşme istediğini" belirten Karayılan, hükümetin
bu diyalogu reddetmesi halinde örgütün saldırılarını
arttıracağı tehdidinde bulunuyor.
Şimdiye dek Kürt asilerle pazarlığı kesinlikle reddeden
Türk Hükümeti ve ordu, onların koşulsuz teslim olmalarını
istiyor.
PKK, lideri Abdullah Öcalan'ın 1999'da yakalanmasının
ardından, onun ısrarıyla tek taraflı olarak ateşkes ilan etmişti.
PKK'nın 1984'te başlattığı silahlı mücadeleden bu zamana dek,
resmi açıklamalara göre yaklaşık 38.000 kişi öldü. Fakat PKK,
Hükümetin buna karşılık vermediği gerekçesiyle 2004 yazında
ateşkese son verdi. Bu yılın başından itibaren Türkiye'deki
Kürt bölgesindeki saldırı ve çatışmalar yeniden artmaya
başladı. Türk Milli İstihbarat Teşkilatı'nın tespitlerine göre,
geçen aylarda en az 2.000 PKK'lı Kuzey Irak'tan Türkiye'nin güneydoğusundaki kamplarına geçti. Kuzey Irak dağlarında
da hala 3.000 PKK savaşçısının bulunduğu tahmin ediliyor.
Hükümetin verdiği bilgiye göre, mayısta Türkiye'nin
güneydoğusundaki PKK saldırı ya da çatışmalarında 10 asker
ve polis öldürüldü. Geçen hafta cuma günü Diyarbakır'da
arabalarıyla muhtemelen PKK'nın yerleştirdiği mayına basan
iki Türk askeri ile iki sivil öldü. Bunun öncesinde de Kürt
asilerin Batman ilinde orduya ait bir araca açtıkları ateş
sırasında, iki asker ile devletten maaş alan köy korucusunun
iki yakını öldürülmüştü.
--Birlikler Güçlendirildi--
Gayriresmi açıklamalara göre Türk Silahlı Kuvvetleri
şu aralar, Türkiye'nin güneydoğusundaki birliklerde asker
sayısını 100.000'e çıkardı. Buna ilaveten 2.000 asker de
Kuzey Irak'taki sınır bölgesini denetliyor.
Türk Hükümetinin, Kuzey Irak'taki PKK asilerine müdahale
etmeleri için Irak'taki ABD silahlı güçlerine ve Irak
ordusuna yaptığı talepler şimdiye kadar az yankı buldu.
PKK komutanı Karayılan da Irak ordusunun örgütüne
karşı operasyon düzenleyeceğini düşünmüyor ve gerekirse
kendini savunacağını söylüyor. Özgür Politika, Karayılan'ın
şu sözlerine yer veriyor: "Böyle bir şey olursa, kendimizi
savunuruz ve direniş mücadelemizi genişletiriz."
(BEBM/NP/NA)(HE/DG)
03/06/2005 14:34:50
AFP: "ASİ KÜRT LİDER ÖCALAN, TÜRKİYE'DE YENİDEN
YARGILANMAK İSTEMİYOR"
ANKARA, 03(AFP)(BYE)--- Asi Kürt lider Abdullah
Öcalan'ın avukatlarından biri, Öcalan'ın, bağımsız ve
tarafsız olacağını düşünmediği için Türkiye'de tekrar
yargılanmak istemediğini belirtti.
1999 yılından bu yana İmralı cezaevinde tutuklu
bulunan Öcalan ile önceki gün görüştüğünü ifade eden
avukat Aysel Tuğluk, "Müvekkilim Türkiye'de aynı
şartlarda tekrar yargılanmak istemiyor" dedi.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 12 Mayıs tarihinde,
Öcalan'ın Türkiye'de adaletli ve tarafsız yargılanmadığı
kararına vardı ve Ankara yönetimine asi Kürt lideri
yeniden yargılaması tavsiyesinde bulundu.
Türk yetkililer, Strasbourg mahkemesinin kararına
saygı duyacaklarını belirttiler.
Aysel Tuğluk, Abdullah Öcalan'ın yeniden
yargılanması için talepte bulunması gerektiğini, ancak
kendisinin yürürlükteki Türk yasalarını kınadığını ve
böyle bir istekte bulunmama kararı aldığını belirtti.
Öcalan'ın yeniden yargılansa bile aynı cezaya
çarptırılacağını ifade eden Türkiye Dışişleri Bakanı
Abdullah Gül'ün açıklamasını kınayan Tuğluk, "Öcalan,
Türkiye'nin sahneye koyduğu bir tiyatro oyununda rol
almak istemediğini belirtti" dedi.
Kürdistan İşçi Partisi lideri Abdullah Öcalan,
avukatlarına, Avrupa Konseyi tarafından tahsis edilecek
özel bir mahkeme tarafından Türkiye'nin dışında bir
ülkede yargılanmak istediğini belirtmişti.
(DY/ESE/NIS)
AFP: "IRAK KONULU ULUSLARARASI BRÜKSEL KONFERANSINA
HAZIRLIK NİTELİĞİNDE BİR TOPLANTI YAPILDI"
KAHİRE, 03/06(AFP)(BYE)--- Mısırlı resmi kaynakların
yaptıkları açıklamaya göre, Irak'a destek konulu uluslararası
Brüksel konferansına hazırlık niteliği taşıyan ve ABD, BM ve
AB'den temsilcilerin katıldığı bir toplantı dün Kahire'de
yapıldı.
Iraklı, Mısırlı ve Japon temsilciler de, 22 Haziran'da
Brüksel'de yapılacak Irak konulu uluslararası konferansın
koordinatörleri düzeyinde yapılan toplantıya katıldılar.
Söz konusu konferansın yapılması, Irak'ta yeniden
yapılanma ve istikrar çabalarını desteklemek amacıyla ABD,
AB ve Irak tarafından talep edildi.
Toplantıda ayrıca, Iraklı yetkililerin, Arap Birliği
gibi bölgesel örgütlerin, Irak'a komşu ülkelerin ve Japonya
gibi başlıca bağışçıların biraraya gelmesi bekleniyor.
Iraklı temsilci Muhammed Hadj Hamud basına yaptığı
açıklamada, hazırlık toplantısının "mükemmel sonuçlar
doğurduğunu" belirtti.
ABD Dışişleri Bakanlığı'nda Irak siyasi koordinatörü
olan Richard Jones, Brüksel toplantısını, "Irak, komşuları,
Mısır, BM, AB, G8, Arap Birliği ve İslam Konferansı'nı
biraraya getiren Irak konulu uluslararası Şarm el-Şeyh
konferansının bir uzantısı" olarak gördüğünü kaydetti.
Yetkili, ABD'nin, Irak'ın yeniden inşası için 20 milyar
dolarlık katkıda bulunma sözü verdiğini hatırlattı. Bu
miktarın yedi milyar doları şu ana kadar harcandı. (ESE/DY/AB)
REUTERS: "SURİYE'NİN BAAS KONGRESİ, REFORM KONUSUNDA
'KENDİ KENDİNİN EFENDİSİ' OLACAK"
ŞAM, 03/06(REUTERS)(BYE)--- İnal Ersan bildiriyor:
Suriye'de iktidardaki Baas Partisi önümüzdeki hafta,
planlanan reformları tartışmak üzere bir kongre düzenleyecek,
ancak Arap ülkesinden dün yapılan açıklamaya göre, yapılacak
herhangi bir değişiklik ne ABD'ye ne de diğer dış baskılara
bir yanıt olacak.
Suriye Göçmen Bakanı Butheyne Şaban, pazartesi günü
başlayacak olan kongrenin "kendi kendinin efendisi" olacağını
ve siyasi, ekonomik ve örgütsel meselelerin tartışılacağını
söyledi.
Şaban, Devlet Başkanı ve aynı zamanda partinin lideri
Beşşar Esad'ın reformda "büyük bir sıçramayı" temsil edeceğini
söylediği kongre gündemiyle ilgili herhangi bir ayrıntı
vermedi.
Şaban düzenlediği basın toplantısında, Esad'ın açılış
konuşmasında, "genel çerçeveyi ele alacağını ve ülkenin ve
vatandaşların çıkarlarından bahsedeceğini" söyledi.
2 milyon delegesi bulunan Baas Partisi'nden seçilen
yaklaşık 1.150 üye, özgür, eleştirel, yapıcı özeleştiri
ortamı sunacak olan kongreye katılacak.
Uzmanlar partinin, dini ve etnik temelli olmadıkça
muhalefet partilerini yasallaştırmasının ve aynı zamanda
partinin iktidarı ele geçirdiği 1963 yılında ilan ettiği
42 yıllık sıkıyönetimi de kaldırmasının beklendiğini
söylüyorlar.
Kongrenin sözcülüğünü de yapan Şaban, "Bunun (reformun)
günlük işimiz olduğunu, ancak ABD baskısına bir yanıt
olmaktan ziyade ülkemizde insanlarımızın ihtiyaçlarına bir
yanıt olduğunu söyleyebilirim" dedi ve "Vatandaşlarımızın
yaşam kalitesiyle hiç kimse ilgilenmiyor. Tek ilgilendikleri
bölgemize sadece kaos getiren demokrasi ve özgürlük
slagonları" dedi.
Şam, özellikle şiddetle karşı çıktığı ABD öncülüğündeki
Irak'taki savaşın ardından, siyasal ve diğer reformları
gerçekleştirmesi için ABD ve Avrupa'nın baskısı altında
bulunuyor. (TK/BS/NIS)
Turkey, Russia, Caucasus and C. Asia
SAKARTVELO: "PETROL NEHİRLERİ, YATAK DEĞİŞTİRİYOR"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Gürcü haber ajansı Sakartvelo'nun
3 Haziran 2005 tarihli internet sayfasında, Valeriy Calagonya
imzasıyla ve yukarıdaki başlık altında yer alan Rusça yazının
özet çevirisi şöyledir:
Bakü'nün 40 kilometre uzağında bulunan Sançagal
Terminali'nde 25 Mayıs günü yaşananlar, daha çok göstermelikti.
Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye Cumhurbaşkanlarının gülümseyerek
açtıkları kapak da sembolikti; boru yalancı, petrol görünmezdi.
Bu petrolün Akdeniz'e kadar akıtılacağı hattın yapımı ise
tamamlanmamıştı.
Ama yine de gün, tarihi bir gündü. Bakü'den, Gürcistan
üzerinden Türk limanı Ceyhan'a petrol taşıyacak boru hattının
propagandasını en fazla yapanlardan biri olan Zbignev Bjezinskiy,
"Büyük Şatranç Tahtası" adlı kitabında, Azerbaycan'ı, "Hazar
Denizi ve Orta Asya Havzası'nın zenginliklerini içeren" şişenin
tıpasına benzetiyor. İşte, artık bu tıpa açıldı ve içindeki
petrol, ilk defa Rusya'ya uğramadan Batı'ya hareket edecek.
Aslında güzergah, en uygun güzergah değil. Haritaya
bakıldığında, boru hattının sert bir dönüş yaptığını ve sanki
herkesçe bilinen "iki noktanın birbirine bağlanmasının en kısa
yolunun düz olanı" olduğu gerçeğini haykırıyor gibi görülüyor.
Düz olarak petrol hattı, Ermenistan üzerinden döşenecekti,
ancak bu noktada coğrafyaya siyaset karışıyor: Karabağ
sorunu yüzünden Bakü ve Erivan, savaş halinde bulunuyorlar.
11 yıl önce Bişkek'te imzalanan ateşkes anlaşması, kanın
dökülmesine son verse de barışın sağlanmasına daha çok var.
Erivan'ın, Karabağ sorununda bazı konularda geri adım atması
durumunda belirli anlaşmaya varılabileceği yönünde söylentiler
vardı. Ancak olmadı...
Aslında BTC projesi, baştan beri fazlasıyla siyasileştirilmiş
bir proje oldu. Projedeki teknik liderlik İngiliz "British
Petroleum"a aitse de, projenin siyasi himayesini Washington
yapıyor.
Beyaz Saray, Amerika'nın düşmanlarına sempati duyan
petrol şeyhlerinin sahip olduğu Yakın Doğu'daki enerji
kaynaklarına hep bir alternatif istemiştir. Ancak eski Sovyet
bölgesinin güney cephesinde Rusya'nın etkisini azamiye indirmek
de, en az bunun kadar önemli bir meseledir. Bakü-Tiflis-Ceyhan
güzergahının ekonomik yönü hala bir takım uzmanlarda şüphe
uyandırıyorken, projenin siyasi getirisinin olacağına Washington
kesin gözüyle bakıyor. Bu yüzden Beyaz Saray, projenin hayata
geçirilmesi için elinden gelen çabayı gösterdi.
Sonuçta, borunun batıya doğru sert dönüşü, Büyük İpek
Yolu'nun canlandırılması fikrinin kalbi oldu. Bu konuya
ilişkin en gösterişli forum, 1998 yılının eylül ayında
Bakü'de yapılan uluslararası konferans oldu. Konferansa,
devlet ve hükümet başkanları düzeyinde kırk ülke temsilcisi
katılırken Moskova, Azerbaycan'ın başkentine Ulaştırma Bakan
Yardımcısı Evgeniy Kazantzev'i yolladı.
Toplananlar, "21. Yüzyıl'ın en büyük yolu" olacağını
söyleyerek büyük bir hevesle "Avrupa-Kafkasya-Asya" ulaştırma
koridoru projesini görüştüler. Bizimkisi (Kazantzev) ise,
sonuç belgesini imzalamayarak Rusya'nın çalışmalara katılmadığını
onaylamış oldu.
BTC Boru Hattı ile ilgili seremonide de Rus Yönetimi
aynısını yaptı. Törene, RF Devlet Başkanı Özel Temsilcisi
Büyükelçi İgor Yusufov'un katılması gerekiyordu, ancak
kendileri hasta oldukları için törene katılamadılar.
Moskova'da tepedeki keskin zekalı bazı kişiler, Büyük
İpek Yolu'nun "ikinci versiyonu"nda, eski SSCB bölgesinde
Rus etkisini yok etmenin "ipek bir boğum"unu görebilmişlerdir
belki. Eğer öyleyse, küsmek yerine, eldeki versiyonları
görüşmek, değerlendirmek ve çabalamak gerekiyordu. Yabancıların
anlamı üzerinde kafa yordukları "Küsenlerin üstünde su taşırlar"
atasözü Rusya'da doğmuştur. Ancak başka bir sıvının, yani
petrolün taşınması sorunlarına dönelim.
12 Kasım 1997 yılında yine Bakü'de, Hazar Havzası'nın
Azeri kısmında bulunan üç petrol yatağından biri olan Çırağ
Yatağı'ndan çıkartılan ilk veya uzmanların deyimiyle erken
petrolün üretimi ve pompalanması töreni yapılmıştı. BTC'yi
hayatının işi olarak gören Azerbaycan Devlet Başkanı Haydar
Aliyev, boru hattının vanasını bizzat çevirmişti. Sonra ise,
petrolcülerin geleneğine uyarak ellerini petrol kovasına
soktu, daha sonra da ellerini yüzüne sürdü.
Törene katılan ve o zamanlarda Başbakan Birinci
Yardımcısı ve Enerji Bakanı Boris Nemtzev, protokol
densizliğini yaptı. O da, petrol kovasına ellerini soktu
ve ellerini yüzüne götürdü. Bunun sonucunda yüzünde
birkaç kirli çizgi oluştu. Yüzüne gözüne bulaştırdı.
Bu arada Rus yetkilinin amacı, petrol kovasına
ellerini sokmak değildi. Nemtzev, en karlı yolun Rusya
üzerinden geçen kuzey güzergah olduğu konusunda yerel
yönetimi sabırlı bir şekilde ikna etmekti. O zamanlarda
görüşmeler için vakit vardı. Ancak Moskova, eski Sovyet
ülkelerine "Bizden hiçbir yere kaçamazsınız" mantığıyla
yaklaşıyorlardı. O zamanlarda Bakanlar Kurulu'nun
başında bulunan Viktor Çernomırdin, "Rusya üzerinden
Hazar petrolünün taşınmasının, ekonomik alternatifi
yoktur!" demişti.
Ama alternatif bulundu! Tam iki yıl sonra İstanbul'da
yapılan AGİT zirvesi sırasında, Hazar petrolünün Bakü'den
Ceyhan'a, Rusya'ya uğramadan taşıyacak boru hattının
yapımıyla ilgili belgeler paketi imzalandı. Azerbaycan,
Gürcistan ve Türkiye Devlet Başkanlarının imzalarının
yanında, gözlemci sıfatıyla Bill Clinton'ın da, imzası
yer aldı. Belki de gardiyan demek daha doğru olur ne
dersiniz? Clinton, bu projenin lobisini yaptı ve törende
şüphesiz en önemli şahsiyetti.
Mayısın sonlarında düzenlenen törende Kazakistan
Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev'in, projeye ülkesinin
de katılacağı yönünde söyleyecekleri çok önemliydi.
Nazarbayev, "Boru hattı bundan böyle Aktau-Bakü-Tiflis-Ceyhan
olarak adlandırılmalı" dedi.
Petrol boru hattının güvenliğinin sağlanması için
alınacak önlemler hakkında konuşmalar açıkça yapılmadı.
Ancak konuyla ilgili konuşan Gürcistan Güvenlik Kurulu
Sekreteri Gela Bejuaşvili, Gürcistan, Azerbaycan ve Türkiye
özel güvenlik birliklerinin petrol boru hattının güvenliğine
yönelik faaliyetlerin koordine edilmesi için ortak bir plan
hazırlayacaklarını belirtti.
Bakü'den yeni dönen Türkiye Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet
Sezer, Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı'nın bölgesel
işbirliği örneği olduğunu belirtti ve "Türkiye, bu hattı
Doğu-Batı enerji koridoru projesinin, 21. Yüzyıl'ın İpek
Yolu'nun hayata geçirilmesinin birinci aşaması olarak
değerlendiriliyor" dedi.
Beyaz Saray tarafından desteklenen petrol boru hattı,
Türkiye tarafından, bölgesel etkiyi güçlendirmenin bir
enstrümanı olarak değerlendiriliyor. (AO/ABC/PG)
03/06/2005 12:14:23
AZG: "ARA ABRAHAMYAN'IN SORU-CEVAPLI TOPLANTISI"
ANKARA, 03/06(BYE)--- Ermenistan'da yayımlanan AZG
gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında, yukarıdaki
başlık altında bir yazı yer almıştır. İnternetten sağlanan
Türkçe yazı şöyledir:
Ara Abrahamyan 25 Mayıs'ta Rusya Federasyonu
Los Angelos Başkonsolosluğu'nda "Rusya, Demokrasi ve
Ermeni-Türk İlişkileri" konusunda soru-cevaplı bir
toplantı düzenledi. Çoğunluğu Ermeni olmak üzere 450'den
fazla kişi Ara Abrahamyan'ın konuşmasını ilgiyle izledi.
Dünya Ermeni Kongresi ve Rusya Ermenileri Birliği
Başkanı, 27 Mayıs'ta California İşadamları ve Siyaset
Uzmanları Enstitüsü'nde yaptığı konuşma sonrasında Küba'ya
hareket etti ve burada Rusya-Küba İş Konseyi toplantısına
katıldı.
Sayın Abrahamyan şu anda Paris'te bulunuyor ve
Fransız-Rus İş Konseyi toplantısına katılıyor. (AO/ÇS/PG)
03/06/2005 09:05:11
HALK GAZETESİ: "1993 YILI HAZİRAN AYI OLAYLARI TÜRK BASININDA"
BAKÜ, 03/06(BYE)--- Tirajı günde 5.500 olan iktidar
eğilimli Halk gazetesinin 3 Haziran 2005 tarihli sayısında,
yukarıdaki başlık altında yayımlanan haberin çevirisi
şöyledir:
1993 yılının Haziran ayı başlarında Azerbaycan'da
gerçekleşen olaylar kardeş Türkiye Cumhuriyeti basınının
ilgi odağı olmuştu. 4 Haziran'da televizyon programlarının
esas konusu Azerbaycan'da gerçekleşen olaylardı. Programlara
katılan misafirler, olayları analiz ediyor ve çözümler
bulmaya çalışıyorlardı. Ünlü gazeteci Uğur Dündar, bu
durumun Rusya taraftarlarının Azerbaycan'a sahip olmasıyla
sonuçlanabileceğini, Azerbaycan-Ermenistan savaşının durumu
daha da gerginleştirdiğini, Azerbaycan'da güçlü nüfusa sahip
bir lidere ihtiyaç olduğunu ve bu liderin Haydar Aliyev
olduğunu söylemişti. Hem televizyon hem de basında konuşma
yapan ünlü gazeteciler Ali Kırca, Güneri Cıvaoğlu, Mehmet
Ali Birand ve Fehmi Koru, Uğur Dündar'la aynı fikirdeydiler.
Haziran'ın ikinci haftasında Azerbaycan'daki olaylar
Türk basınının manşetlerindeydi. Basında yer alan yorumlar
şöyleydi: Olaylarda amaç, Azerbaycan'ı Rusya'nın yönetimi
altına almaktır. Ebülfez Elçibey, olayları kontrol edemiyor.
Etrafındaki beceriksiz insanlar onun çalışmasına izin vermiyor.
Ordu içinde onu destekleyenlerin sayısı gittikçe azalıyor.
Bundan yararlanan Rusya taraftarı Suret Hüseyinov hakimiyet
kurmaya çalışıyor. Türkiye oturup beklememeli, Azerbaycan'ı
1920 yılında bir kez kaybettik, ikinci kez tarih bizi affetmez.
Azerbaycan içinde istikrarı sağlamak için girişimlerde
bulunmalıyız.
Uzun yıllar Sovyet yönetiminde çalışan tecrübeli politikacı
Haydar Aliyev, Azerbaycan'daki iç savaşı önleyebilir. Onun bu
yönde atacağı her adımı Azerbaycan halkı destekleyecektir.
Böylece, Türk gazeteciler, Azerbaycan'da başlayan tehlikeli
oyunları ancak Haydar Aliyev'in önleyebileceğine inanıyorlardı. (BABM/RŞ/BU)(AHÇ/EML)
03/06/2005 15:54:02